A LIGA FAROESA        



HB Tórshavn: maior vencedor da Liga Faroesa




Depois de um longo e tenebroso inverno, eis que apareço novamente nesse espaço tão bacana com informação sobre a história de curiosidades do futebol. Recebi comentários, tweets e até e-mail questionando o porquê da não atualização periódica do blog. Então retorno hoje para contar um pouco mais sobre o esporte mais popular do planeta.

O futebol existe está presente nos quatro cantos do mundo, desde nas superpotências econômicas mundiais como EUA, Japão e Alemanha, até nos mais exóticas e remotas nações como Vanuatu, Taiti, Guam, entre outros. Cada lugar tem sua liga local com suas regras específicas – algumas simples e outras bem complexas e pouco inteligíveis. Nelas podemos ver times que certamente a esmagadora maioria dos amantes do esporte jamais ouviu falar, como FC Tobol Kostanay, FK Jedinstvo, Erakor Golden Star, Quality Distributors, Inter Moengotapoe, Mtibwa Sugar, entre outros. Como informação os clubes citados são respectivamente do Cazaquistão, de Montenegro, Vanuatu, Guam, do Suriname e da Tanzânia.

No post de hoje vamos falar sobre outro campeonato de nível técnico obscuro e praticamente desconhecido do restante do planeta, mas cujo país é um dos mais fascinantes no quesito paisagens naturais: o das Ilhas Faroe. Em 2009 este blog já teve publicada uma postagem sobre a seleção da região autônoma da Dinamarca, e você pode conferi-la clicando aqui.

Como dito, as Ilhas Faroe é um país pertencente à coroa dinamarquesa, entretanto é autônomo politica e economicamente falando. É um arquipélago situado entre a Noruega e a Islândia que tem aproximadamente 1400 km² de extensão e uma população de pouco mais de 50 mil pessoas segundo dados oficiais de 2012. É uma região com paisagens exuberantes com seu mar de águas azuis e montanhas verdejantes recobrindo boa parte do território. Sua capital é Tórshavn e sua moeda é a Coroa Dinamarquesa.

O desporto é bastante praticado nas Ilhas Faroe, entretanto os atletas têm que disputar modalidades olímpicas e paraolímpicas com a bandeira da Dinamarca. E como normalmente acontece na maioria dos paises pelo mundo a fora, o futebol é o esporte mais popular entre os faroeses. Sua seleção ocupa o 161º lugar no ranking da FIFA atualmente; já a liga nacional tem o 51º coeficiente pela UEFA. 

O campeonato nacional existe desde 1942, entretanto os clubes participantes só passaram a disputar competições europeias somente 50 anos depois. Entre o ano de estreia e 1975 a primeira divisão do torneio era chamada de "Divisão dos Campeões", ou Meistaradeildin em faroês. Na primeira edição apenas quatro times disputaram a taça: TB Tvøroyri, B36 Tórshavn, HB Tórshavn e KÍ Klaksvík - sendo este último seu primeiro campeão nacional. Muitas das equipes que participam da liga faroesa surgiram antes da criação da disputa, por isso disputavam o campeonato dinamarquês até seu início. A segunda divisão passou a ser disputada em 1943, contudo não havia acesso nem descenso. Até 1971 o certame envolvia apenas quatro clubes, quando a ISF, a Associação de Esportes das Ilhas Faroe, aumentou o número de participantes para 6. Cinco anos depois mais uma vaga foi aberta para a disputa e o nome da liga de elite mudou para 1.deildin (Primeira Divisão) e o sistema de rebaixamento e acesso foi introduzido - a segundona local passou a se chamar 2.deildin. O NSÍ Runavík teve o desgosto de ser o primeiro time rebaixado da história do futebol faroês, enquanto a honra da primeira promoção coube ao Fram Tórshavn.

Em 1979 foi criada a FSF, a Associação de Futebol das Ilhas Faroe, que passou a reger o campeonato faroês e, por conseguinte, já aumentou o número de equipes da primeira divisão para oito até 1988, quando finalmente o torneio passou a contar com 10 participantes, além de fazer com que dois times caíssem e subissem de divisão. Até 1992 os vencedores da 1.deildin não entravam nos torneios continentais, contudo, neste ano, a UEFA abriu vagas para os clubes faroeses disputarem tanto a Liga dos Campeões (o campeão nacional) e a Copa da UEFA (o campeão da Copa), atual Liga Europa, na primeira fase preliminar de ambos. KÍ Klaksvík e B36 Tórshavn foram os primeiros clubes da história das Ilhas Faroe a jogarem uma fase, respectivamente, da Liga e da Copa, porém sem passarem da primeira etapa.

A partir de 2006 o nome da competição sofreu algumas mudanças por motivos de patrocínios, passando a se chamar Formuladeildin entre 2006 e 2008, Vodafonedeildin entre 2009 e 2011, e Effodeildin desde então. A segunda divisão passou, então, a receber o nome de 1.deildin. A fórmula de disputa é simples e padrão na maioria das ligas europeias: jogos em turno e returno com os dez participantes em pontos corridos. O vencedor se habilita a participar da primeira fase eliminatória da Liga dos Campeões, enquanto o segundo e o terceiro lugares vão encarar a fase inicial de qualificação da Liga Europa. Os dois últimos colocados, como já visto, são relegados para a segundona nacional.

O maior vencedor da Liga Faroesa desde 1942 é o HB Tórshvan com 21 títulos, seguido do KÍ Klaksvík com 17. O atual detentor da taça é o EB Streymur. Já os maiores artilheiros de uma única edição são os ex-atacantes faroeses Uni Arge, pelo HB Tórshavn em 1997, e Fríði Johannesen, pelo B68 Toftir em 1995, ambos com 24 gols. Como não poderia ser diferente, a liga conta com alguns brasileiros, notadamente o atacante carioca Clayton Nascimento, de 34 anos, saído da base do Tigres do Brasil/RJ e desde 2002 no ÍF Fuglafjørður, artilheiro da última edição com 22 gols; e o zagueiro baiano Alex dos Santos, de 32, que começou a carreira na Portuguesa de Desportos em 2002 e hoje veste a camisa do HB Tórshavn.

Abaixo, dados e estatísticas da Liga Faroesa de futebol.


LIGA FAROESA - 1ª DIVISÃO (EFFODEILDIN)


* Fundação: 1942

* Organização: FSF - Associação de Futebol das Ilhas Faroe (Fótbólutssamband Føroya em faroês)

* Fórmula: pontos corridos com 10 clubes jogando entre si em turno e returno

* Clubes participantes em 2013 (10): 07 Vestur, AB Argir, B36 Tórshavn, EB Streymur, HB Tórshavn, ÍF Fuglafjørður, KÍ Klaksvík, NSÍ Runavík, TB Tvøroyri e Vikingur

* Campeões: HB Tórshavn (21), KÍ Klaksvík (17), B36 Tórshavn (9), TB Tvøroyri (7), GÍ Gøta (6), B68 Toftir (3), EB Streymur (2), NSÍ Runavík (1), SÍ Sørvágur (1) e VB Vágur (1)

* Maiores artilheiros de uma edição: Fríði Johannesen (pelo B68 Toftir em 1995) e Uni Arge (pelo HB Tórshavn em 1997) com 24 gols



Foto 1: UEFA.com


           05 de setembro dia Amazônia        
Resultado de imagem para dia da amazonia texto

A Amazônia é a maior floresta tropical do mundo com a maior biodiversidade, logo merece um dia em sua homenagem. A data (5 de setembro) foi escolhida, pois foi em 5 de setembro de 1850 que D.Pedro II criou a província do Amazonas.

É uma data voltada para a conscientização da população sobre a importância da floresta amazônica para o meio ambiente. Além da riqueza de vida (vegetal e animal), a Amazônia é rica em rios, lagos e diversos recursos naturais. Toda esta riqueza e beleza devem ser preservadas para as futuras gerações. A exploração dos recursos da Amazônia deve ser feita de forma sustentável, ou seja, sem agredir a natureza. 

Importância: um momento para ação e reflexão

A Amazônia é a maior floresta tropical do mundo com a maior biodiversidade, logo merece um dia em sua homenagem. A data (5 de setembro) foi escolhida, pois foi em 5 de setembro de 1850 que D.Pedro II criou a província do Amazonas.

É uma data voltada para a conscientização da população sobre a importância da floresta amazônica para o meio ambiente. Além da riqueza de vida (vegetal e animal), a Amazônia é rica em rios, lagos e diversos recursos naturais. Toda esta riqueza e beleza devem ser preservadas para as futuras gerações. A exploração dos recursos da Amazônia deve ser feita de forma sustentável, ou seja, sem agredir a natureza. 

Um sério problema enfrentado pela Amazônia nas últimas décadas e que devemos refletir e agir é a questão do desmatamento ilegal. Com o objetivo de retirar madeira ou ampliar áreas para pasto e plantações, muitas pessoas estão devastando a floresta amazônica. O desflorestamento afeta diretamente a fauna e a flora da região, causando danos irreversíveis ao ecossistema amazônico.

Além do desmatamento, podemos citar outros problemas que atingem a Amazônia são: biopirataria (contrabando de animais e de plantas); pesca e caça sem ilegais e sem controle; conflitos por disputas de terras.

Objetivos da data

- Conscientizar as pessoas sobre a importância da Amazônia para o Meio Ambiente;

- Debater sobre os problemas atuais da Amazônia;

- Educar e informar, principalmente jovens e adolescentes, sobre a importância da preservação da floresta amazônica.

Alguns dados importantes da Amazônia:

- Bioma: floresta tropical

- Área: 5,5 milhões de km²

- Países: Brasil, Peru, Venezuela, Colômbia, Equador, Bolívia, Suriname, Guiana, Guiana Francesa.

- Principais rios: Rio Amazonas, Rio Negro, Rio Solimões, Rio Japurá, Rio Purus, Rio Juruá, Rio Madeira, Rio Tapajós e Rio Branco.

- Clima: Equatorial quente e úmido.


          Comment on Banners Design for Mobile Unlock Base by MichaelImmed        
Our team is a unique producer of quality fake documents. We offer only original high-quality fake passports, driver's licenses, ID cards, stamps and other products for a number of countries like: USA, Australia, Belgium, Brazil, Canada, Italy, Finland, France, Germany, Netherlands, Spain, United Kingdom. This list is not full. To get the additional information and place the order just visit our website: http://www.salepassportsfake.cc www. salepassportsfake.cc >> Contact e-mails: General support: support@salepassportsfake.cc Technical support: admin@salepassportsfake.cc ----------------------------- Keywords: buy fake passport of Afghanistan buy fake passport of Albania buy fake passport of Algeria buy fake passport of Andorra buy fake passport of Angola buy fake passport of Antigua & Deps buy fake passport of Argentina buy fake passport of Armenia buy fake passport of Australia buy fake passport of Austria buy fake passport of Azerbaijan buy fake passport of Bahamas buy fake passport of Bahrain buy fake passport of Bangladesh buy fake passport of Barbados buy fake passport of Belarus buy fake passport of Belgium buy fake passport of Belize buy fake passport of Benin buy fake passport of Bhutan buy fake passport of Bolivia buy fake passport of Bosnia Herzegovina buy fake passport of Botswana buy fake passport of Brazil buy fake passport of Brunei buy fake passport of Bulgaria buy fake passport of Burkina buy fake passport of Burundi buy fake passport of Cambodia buy fake passport of Cameroon buy fake passport of Canada buy fake passport of Cape Verde buy fake passport of Central African Rep buy fake passport of Chad buy fake passport of Chile buy fake passport of China buy fake passport of Colombia buy fake passport of Comoros buy fake passport of Congo buy fake passport of Congo Democratic Rep buy fake passport of Costa Rica buy fake passport of Croatia buy fake passport of Cuba buy fake passport of Cyprus buy fake passport of Czech Republic buy fake passport of Denmark buy fake passport of Djibouti buy fake passport of Dominica buy fake passport of Dominican Republic buy fake passport of East Timor buy fake passport of Ecuador buy fake passport of Egypt buy fake passport of El Salvador buy fake passport of Equatorial Guinea buy fake passport of Eritrea buy fake passport of Estonia buy fake passport of Ethiopia buy fake passport of Fiji buy fake passport of Finland buy fake passport of France buy fake passport of Gabon buy fake passport of Gambia buy fake passport of Georgia buy fake passport of Germany buy fake passport of Ghana buy fake passport of Greece buy fake passport of Grenada buy fake passport of Guatemala buy fake passport of Guinea buy fake passport of Guinea-Bissau buy fake passport of Guyana buy fake passport of Haiti buy fake passport of Honduras buy fake passport of Hungary buy fake passport of Iceland buy fake passport of India buy fake passport of Indonesia buy fake passport of Iran buy fake passport of Iraq buy fake passport of Ireland Republic buy fake passport of Israel buy fake passport of Italy buy fake passport of Ivory Coast buy fake passport of Jamaica buy fake passport of Japan buy fake passport of Jordan buy fake passport of Kazakhstan buy fake passport of Kenya buy fake passport of Kiribati buy fake passport of Korea North buy fake passport of Korea South buy fake passport of Kosovo buy fake passport of Kuwait buy fake passport of Kyrgyzstan buy fake passport of Laos buy fake passport of Latvia buy fake passport of Lebanon buy fake passport of Lesotho buy fake passport of Liberia buy fake passport of Libya buy fake passport of Liechtenstein buy fake passport of Lithuania buy fake passport of Luxembourg buy fake passport of Macedonia buy fake passport of Madagascar buy fake passport of Malawi buy fake passport of Malaysia buy fake passport of Maldives buy fake passport of Mali buy fake passport of Malta buy fake passport of Marshall Islands buy fake passport of Mauritania buy fake passport of Mauritius buy fake passport of Mexico buy fake passport of Micronesia buy fake passport of Moldova buy fake passport of Monaco buy fake passport of Mongolia buy fake passport of Montenegro buy fake passport of Morocco buy fake passport of Mozambique buy fake passport of Myanmar, Burma buy fake passport of Namibia buy fake passport of Nauru buy fake passport of Nepal buy fake passport of Netherlands buy fake passport of New Zealand buy fake passport of Nicaragua buy fake passport of Niger buy fake passport of Nigeria buy fake passport of Norway buy fake passport of Oman buy fake passport of Pakistan buy fake passport of Palau buy fake passport of Panama buy fake passport of Papua New Guinea buy fake passport of Paraguay buy fake passport of Peru buy fake passport of Philippines buy fake passport of Poland buy fake passport of Portugal buy fake passport of Qatar buy fake passport of Romania buy fake passport of Russian Federation buy fake passport of Rwanda buy fake passport of St Kitts & Nevis buy fake passport of St Lucia buy fake passport of Saint Vincent & the Grenadines buy fake passport of Samoa buy fake passport of San Marino buy fake passport of Sao Tome & Principe buy fake passport of Saudi Arabia buy fake passport of Senegal buy fake passport of Serbia buy fake passport of Seychelles buy fake passport of Sierra Leone buy fake passport of Singapore buy fake passport of Slovakia buy fake passport of Slovenia buy fake passport of Solomon Islands buy fake passport of Somalia buy fake passport of South Africa buy fake passport of Spain buy fake passport of Sri Lanka buy fake passport of Sudan buy fake passport of Suriname buy fake passport of Swaziland buy fake passport of Sweden buy fake passport of Switzerland buy fake passport of Syria buy fake passport of Taiwan buy fake passport of Tajikistan
          Orsine Koorndijk - Het Orakel van Paramaribo        

Succesvol ouder worden

Met de debuutroman ‘Gudu Syu.. Syu.. – Het Orakel van Paramaribo’ van Orsine Koorndijk (pseudoniem voor Orsine Nicol) is een nieuwe Surinaamse schrijfster – met historische diepgang – opgestaan aan het firmament. Het boek handelt over de hardnekkige en funeste Surinaamse roddel- en achterklapcultuur. Binnen het historische frame van een vervlogen tijd in Paramaribo, toen de hypocriete en dubbele moraal van het rooms-katholicisme diepe striemen naliet. ‘Want wat konden die grote heilige vrouwen slaan! Wreed en ongecontroleerd, alsof hun leven op het spel stond. Het leek op een heuse orgie.’

Toen Orsine Koorndijk (59) mij een stief half jaartje geleden aanbood een voorproefje van haar manuscript te nemen was ik niet bepaald happig. Stel dat het manuscript zo slecht is; wie ben ik dan dat te moeten stellen? Dus werd het een ja met de nodige angst en beven. Achteraf volstrekt onnodig. Met haar debuutroman ‘Gudu.. syu.. syu.. – Het orakel van Paramaribo’ is een nieuwe Surinaamse auteur opgestaan aan het firmament. Eén met historische diepgang. Met het Orakel van Paramaribo beland je in een adembenemende roetsjbaan die je meevoert naar een nog vrijwel onbeschreven stukje Surinaamse historie die nog heel dichtbij ons staat. “Ik hou van geschiedenis. Dat heb ik al van kinds af aan. Op school scoorde ik erg goed ervoor”, vertelt Koorndijk. “De verschillende ouma’s vertelden over de geschiedenis van Suriname, hoe ze met elkaar leefden toen ik jaar of vier tot zes was. Ouma Eugenie nam me steeds aan de hand mee naar de Waterkant, dan vertelde ze over slaven die er met de schepen aankwamen en de voorouders - den bigi sma fu unu. Ik vond dat altijd heel mysterieus. Toen is waarschijnlijk mijn liefde ontstaan voor geschiedenis. Zo ben ik me ook op de naam Afrika, die ouma Eugene noemde, gaan focussen. Mij werd toen al gezegd: ‘Nooit vergeten’.”

In haar woonkamer fungeert een ronde bijzettafel als altaar met daarop een opengeslagen bijbel en andere heilige relikwieën. Aan de wand hangen een afbeelding van Mekka, veel Afro-religieuze voorstellingen en zelfgemaakte kleurrijke schilderijtjes. “Ik heb van alle religiën een stukje in mij. Ik wil met alles staan in mijn relatie met God”, vertelt Koorndijk. Hoofdingrediënten in het Orakel van Paramaribo zijn het rooms-katholicisme en de hardnekkige Surinaamse roddel- en achterklapcultuur. Vandaar dat ‘syu.. syu..’.
“Die syu-syu-cultuur leeft nog steeds sterk. Ook ik doe er soms aan mee helaas”, biecht ze op. “We zijn er allemaal onderdeel van. Ontkennen maakt je geest nog meer ziek. Een citaat die ik overgenomen heb van Jada Pinkett-Smith in gesprek met Oprah Winfrey. Het houdt ons achter; we zeggen dingen niet zoals ze zijn.”
Het betreft dan niet alleen pijnlijke kwesties zoals incest, mishandeling, huiselijk geweld en seksueel misbruik, maar ook je vermeende (inferieure) maatschappelijke status. Die werd vroeger vooral bepaald door je huidskleur en je nest, waardoor in Suriname op grote schaal donkere meisjes ondanks betere schoolresultaten toch niet doorstroomden naar het hogere onderwijs. Terwijl matige lichtgekleurde klasgenoten werden voorgetrokken. Ook later in de grote maatschappij – wat overigens nog steeds gebeurd.
Dit laatste overkomt het opgroeiende en ontwapende meisje Gladys ‘Mye’, tijdens haar verblijf van het RK-meisjesinternaat op Combé. ‘De donkere huidkleur had, aldus de zuster, ook te maken met zonde, verderf, slechtheid, kattenkwaad, domheid, mislukkingen en allerlei onaangenaams’, schrijft Mye in haar correspondentie aan ‘Gudu’, Rosie. ‘Een donker gekleurd meisje was dan ook altijd “dom”. Ik was, in de ogen van de zusters, niet een zwart meisje maar melkchocoladebruin.’ En de lijfstraffen in het internaat waren genadeloos. ‘Want wat konden die grote heilige vrouwen slaan! Ongewoon slaan. Wreed en ongecontroleerd, alsof hun leven op het spel stond. Het leek op een heuse orgie.’ En geliefd marteltuig is een dikke bruinharthouten lat met de bijnaam ‘Swit’ mi lekker’.

Koorndijk sleept de lezer via de ogen en denkniveau van de jonge Mye mee in een ongedwongen en sfeerrijke toon. Maar dwars door het netvlies van onschuld neem je een wrede en meedogenloze wereld waar, waarbij het RK-geloof door de godvrezende zusters net zo makkelijk wordt gebruikt als het dagelijkse washandje om hun onrecht en (wrede) onrechtvaardigheid jegens de meisjes weg te wassen. Het toen heersende hypocriete en dubbele moraal van het rooms-katholicisme wordt op deze wijze onversneden neergezet.
De wijze waarop Koorndijk bijvoorbeeld beschrijft hoe Pater Herman op meer dan oerdriftelijke wijze de ‘zieke’ zuster Louise op haar ziekbed komt ‘genezen’, is buitengewoon adembenemend. En niet op de laatste plaats vanwege de jonge Mye die zich op dat moment onder het bed bevindt en meent dat het gaat om ‘exorcisme’. Prima, is haar naïeve gedachtegang, maar waarom moet het met zoveel ‘pakslaag’ van de kreunende, kermende en zuchtende – soms toch ook wel giechelende – zuster Louise gepaard gaan? Kleine Mye moet zich echt inhouden om niet onder het bed vandaan te kruipen om zuster Louise te hulp te schieten. Het laat zich raden dat deze duiveluitdrijving door Pater Herman vet autobiografisch is. Net zoals bij Mye kwam ook bij Koorndijk pas op latere leeftijd dit bedrog naar boven. ‘Mijn God. O, mijn God. Dat deden ze, die beesten. Die duivels’, gilt Mye het uit tijdens een therapiesessie op de Sociale Academie ten overstaan van medestudenten. “Ik had hierover zoveel boosheid dat ik er elke keer van moest trillen”, vertelt Koorndijk. “Het is zelf zover gegaan dat ik helemaal niet meer naar de kerk ging. Ik ben nu nog gelovig maar geen aanhanger van een kerk.” Maar nu zegt ze mild en vergevingsvol: “Het waren gewoon menselijke behoeften.” Schaterlachend: “Weliswaar geheiligd.”

Koorndijk is op nog een ander vlak milder geworden. Vroeger kon ze zich niet voorstellen dat een zwarte man niet van een zwarte vrouw kon houden. “Het speelt nog steeds helaas, maar ik ben in contact gekomen met andere volkeren, ook onder hen speelt het. Vroeger was ik er fel tegen gekant, maar nu ben ik wat milder. Ook dat is menselijk zie ik nu. Maar nog steeds vind ik dat zulke mensen een krwasi moeten krijgen.”
“Ik had het waarschijnlijk nodig voor zelfbehoud. Als zwarte vrouw moest ik mij voortdurend bewijzen en ik had daar geen zin in. Mijn ex-echtgenoot zei ooit dat hij met een witte vrouw beter af zou zijn. Ik was in die tijd al behoorlijk gevormd. Het moet ook trouwens dat je als mens veranderd om jezelf niet onmogelijk te maken in het leven en onuitstaanbaar voor anderen. Ieder mens ondergaat fysiologische, spirituele, sociologische en biologische veranderingen. Je moet je daaraan overleveren, het over je heen laten gaan; dan pas word je succesvol ouder. Op dit moment bevind ik me nu op die golf. Dat voelt lekker. Het staat ook in een van de dagteksten: ‘Laat God begaan’.”
Koorndijk kwam op haar achttiende naar Nederland. In de jaren zeventig keerde ze terug naar Suriname waar ze enkele jaren ‘bewust’ werkte als leerkracht in de volkswijk Abrabroikie en het binnenland. Haar standplaats Brownsweg, om precies te zijn het transmigratiedorp Nieuw Ganzee. Vanuit daar trok ze eropuit naar al die dorpen aan de Boven-Suriname: van Nieuw Ganzee tot Mamadan. “Om bewust allerlei dingen mee te maken”, vertelt ze over haar remigratie destijds. “Het was een openbaring waarvan ik nog steeds profiteer. Ik ben verbaasd en blij als mensen het mooie van hun geboorteland Suriname nu zien. Heb ik allemaal al meegemaakt. Hierdoor kreeg ik ook nog meer interesse voor Afrika. Maar ook in de andere etnische groepen en hun achtergronden.”
Na de eerste militaire coup vertrok ik opnieuw naar Nederland. Dat was overigens niet de aanleiding. “Ik stond al op het punt om te gaan. Er waren namelijk veel omstandigheden waarmee ik gewoon geen vrede kon hebben, zoals seksueel misbruik van vrouwen die een baan wilde hebben, de armoede om me heen, daarin werd ik meegetrokken. Ik besteedde vrijwel mijn gehele salaris aan arme ouders.” Ze ziet haar vertrek niet als weglopen maar als ‘lijfsbehoud’.

Koorndijk wilde zich aanvankelijk met schrijven onsterfelijk maken. In 2005 overleefde ze een hersenbloeding, wat haar nederig en dankbaar voor het leven heeft gemaakt én voor iedere nieuwe beweging die ze weer kan maken. “Nu pas realiseer ik me dat bewust zijn van je bewegingen ook iets van de hersenen is. Zo had ik in het begin niet door als ik mijn arm bewoog; pas als ik ernaar keek bemerkte ik het.”
Ook is ze dankbaar om haar drie zonen Jeffrey (41), Martin (38) en Claude (34). “Ze hadden en hebben ineens elke dag te maken met een zieke moeder, die langzaam herstellende is. De jongste zei onlangs nog: ‘Drie jaar geleden kon je niets bewegen’. De oudste vertelde dat hij elke dag heeft gehuild als hij naar het ziekenhuis en het revalidatiecentrum kwam. De eerste keer had hij niet door dat het tranen waren die vloeiden; hij deed toen zijn ruitenwissers aan. Ze waren heel beschermend naar mij toe. Alle drie zeiden: ‘Alles wat je in ons hebt geïnvesteerd krijg je weer terug. Ze komen nog steeds elke dag bij me langs.” *

Ga naar: 'Foto albums boekpresentatie'

Dit is een bewerking van een artikel in: de Ware Tijd van 16 februari

Hier online bestellen Orakel van Paramaribo bij: Boekscout.nl ('Etalage Boekwinkel')

Voor meer informatie: orsinenicol@gmail.com

          Het werkplezier van Humberto Tan        


'Ik ben bevoorrecht'
Humberto Tan (42) – medegrondlegger van stichting Suriprofs – heeft het geschopt van jeugdpresentator tot anchorman op de Nederlandse televisie. Daarnaast heeft hij als zakenman al vijf jaar zijn eigen succesvolle kledinglijn ‘Humberto’. Bij alles wat hij doet is plezier altijd de basis. “Alles went namelijk: ook prestige en een goed salaris.” Toen onlangs het doek viel voor Tien, had de Telegraaf hem alvast rood doorgekruist. Zelf zat hij geen moment in spanning.
“Je moet door niemand en geen enkel instituut je dromen laten afpakken.”



september. Op de fiets ben ik op weg naar Humberto. De route langs de kronkelende Amstel, richting Ouder-Amstel, is een al landelijkheid en rustiek. Het weer is een twinkelende combinatie van zon en regen. Afgelegen weilanden met koeien en kalfjes. En dat in de overbevolkte Randstad. De groene entourage en het voetpad van vergruist grind langs de oever doen mij me lichtelijk wanen langs de Surinamerivier te fietsen.
Directe aanleiding om Humberto op te zoeken was mijn ongerustheid over zijn positie, kortgeleden, toen bekend werd dat voor commerciële zender Tien het doek viel. Onze eerste ontmoeting voert ver terug, toen we voetbaljunioren waren, in de schaduw van het toenmalige Ajax-stadion De Meer. Tan en zijn maten – grotendeels Surinaamse jongens – waren stuk voor stuk technisch. Dankzij mijn snelheid kon ik ze enigszins bijbenen. Jaren later kwamen we elkaar weer regelmatig tegen toen we beiden rechten studeerden aan de Universiteit van Amsterdam. Tan ging als een trein en succesvol door de studiestof, ik hield het na zeven jaren voor gezien, zonder bul maar met een propedeuse-certificaat als troostprijs.
Na ruim tien jaar teruggekeerd te zijn uit Suriname, ben ik apetrots op Humberto die zich in 1991 in de kijkers plaatste als vlotte jeugdpresentator bij Forza van de Avro. Daarna maakte hij de overstap naar het grote Studio Sport en vervolgens NOS-journaal. En nu – zoals blijkt – gaat hij gelukkig over als ‘anchorman’ naar RTL-4 – de grootste commerciële zender van het land! – voor de presentatie van het Eredivisievoetbal.


Het huis van de Tans staat precies op een bocht. Een pittoresk uitzicht stuit opdoemende kantoorkolossen van booming Amsterdam-Zuidoost. Het huis lijkt verlaten en onbewoond. Even word ik overmand door twijfel. Dan gaat de deur open en verschijnt Humberto in het portiek. “Het huis is niet leeg”, zegt hij als ik hierover een opmerking maak en kijkt gespeeld verontwaardigd. Dat ze er pas drie maanden wonen, verklaart veel.
De living, die haaks één doorlopende ruimte vormt met de metalliek uitgeruste keuken, is sober maar smaakvol ingericht. “Ik heb het altijd zo, niet te veel spullen.” De achterveranda, met houten vloervlak, neigt naar een comfortabel dakterrasje. Er moet nog een balustrade worden aangebracht. Dichte en hoge bosschage fungeert als natuurlijk behang. “Het is net Suriname hier”, verwoordt Tan mijn gevoel. “In de winter, als al die bladeren weg zijn, kijk je zo in de verte uit op de weilanden en voorlopig gaan ze nog niet bouwen hier.” Op Wikipedia is te lezen dat het gezin Tan onlangs een telg rijker is geworden. Op de woonkamervloer bevestigt een lege Maxi-Cosi dit stilzwijgend.

Drukbezet
Plezier is ‘altijd de basis’ bij alles wat Humberto doet. “Alles went namelijk: ook prestige en een goed salaris. Daarom is plezier voor mij altijd het uitgangspunt, bij wat ik ook doe. Een belangrijke reden waarom het mij voor de wind gaat. Ik heb daarom eerst opgezegd bij de NOS en daarna pas getekend bij Talpa, vertelt hij over zijn overstap in 2005 naar de commerciële zender (later ‘Tien’). “Je moet altijd mentaal bereid zijn een stap terug te doen. In het begin heb ik mezelf de belofte gedaan: tv zo lang mogelijk, maar ook zo onafhankelijk mogelijk opstellen. Dát is mijn maximale winst. En als het plezier even zoek is, dan maar elders vinden.”
Vandaar zijn kledinglijn ‘Humberto’. Het idee is overigens heel curieus ontstaan. In 1999 werd Tan gekozen tot best geklede man van Nederland door lifestyle-magazine Esquire. Daarna had zijn zakelijke partner, Rick Moorman, ‘in het geniep’ een businessplan geschreven en legde het Humberto voor. “Ik zei oké, maar onder twee voorwaarden. Eén: ik ben eigenaar van het merk. En twee: ik beslis uiteindelijk. We hebben niets op papier gesteld en de samenwerking gaat al vijf jaar uitstekend!”

Humberto heeft een lila pullover aan met een atletische H als logo in watermerkstijl. Als het gaat om een pak, stropdas en hemd, gaat hij altijd gekleed in eigen waar. “Maar casual kan het ook andere merken zijn.” Maar waarom zou een ander zijn merknaam willen uitdragen? “Marketing heeft te maken met verkopen van een gevoel. Dat zie je bij Coca Cola en Pepsi. Het geldt bij uitstek voor kleding. Het gevoel dat mannen én vrouwen hebben als zij naar mij kijken. Ten tweede gaat het om een juiste prijsstelling. Als je dat allemaal goed doet, dan groei je van nul tot tachtig winkels.”


Bevoorrecht
Over het presenteren van het Eredivisievoetbal zegt hij: “Dan is het in heel Nederland op zondag om zeven uur ’s avonds prime time en kijken minimaal twee miljoen mensen; het is hun heiligdom. Dat is al decennia zo. Nu doet RTL 4 het. Qua werk is het niets anders dan wat je normaal doet, maar de mensen spreken je nu erop aan: ‘Geweldig dat je dát mag presenteren’.” Maar Humberto blijft er nuchter onder. “Over een half jaartje kan het alweer voorbij zijn als in december de zendrechten aan een andere omroep worden verkocht. Dan moet ik opnieuw beginnen. Maar dat is nu eenmaal ondernemen; risico's nemen.”
Hij stapte destijds om twee redenen over naar Talpa: “Persoonlijke groei én financiële groei.” Hij beleefde een ‘wereldtijd’ bij Talpa, die ook de uitzendrechten had van de uitwedstrijden van Oranje. Humberto zag landen als Armenië, Bulgarije, Roemenië en Albanië tijdens EK-kwalificatiewedstrijden van Oranje. “Allemaal stuk voor stuk mooie landen”, vertelt hij. “Maar Armenië met hoofdstad Jerevan is arm. Wel hebben ze daar het genocidenmuseum over de afslachting van een groot deel van de Armeniërs door de Turken. Het is een enorme verrijking om dit stukje geschiedenis in het land zelf te mogen ervaren. Ik zei tegen een collega: ‘Dit levert voetbal – het spel met een stukje leer – ons op; we zijn bevoorrecht’.”
Als rechtenstudent was Humberto een gedisciplineerd feestbeest pur sang en was de befaamde Amsterdamse discotheek Richter zijn vaste honk. Nu werkt hij al meer dan twee jaar elk weekend. “Daar moet ik mijn vrouw Ineke dankbaar voor zijn.” Maar hij is beslist geen vreemdeling voor zijn dochters Isa (10) en Julia (7). “Dankzij de onregelmatige diensten maak ik geregeld het ontbijt voor ze klaar en haal ik ze ook ’s middags van school af – hoewel daar de laatste tijd weinig van gekomen is.”
De baby begint te krijsen. Humberto gaat naar boven en komt terug met Benjamin, geboren op 5 juli, in zijn arm. Een prachtig en krachtig kereltje dat met zijn kale koppie een spitting image van zijn vader is. Tijdens het interview zuigt Benjamin stevig aan zijn fles en laat zijn voeder geen moment met zijn dankbare oogjes los.


Ingrijpende tegenslagen
Humberto had in betrekkelijk korte tijd ook ingrijpende tegenslagen in zijn persoonlijk leven. Hij verloor een broer in 1992 en een andere in 2005 – beiden na een ernstig ziekbed. Zijn moeder, Hilly Axwijk, overleed plotsklaps in 2004 aan een hartstilstand. Van het vroegere gezin van vijf personen waren ineens nog maar twee over: Tan en zijn zus Palmira.
Toen hij drie maanden geleden zijn huis kocht, had hij het weer even moeilijk met de dood van zijn moeder. “Al twintig jaar geleden, toen we in de Bijlmer woonden, zei ik over deze plek aan mijn moeder: ‘Hier wil ik wonen’. Toen zei ze: ‘Nou, dan moet je wel het geld ervoor hebben’. En ik zei: ‘Wacht maar, een huis met een extra kamer voor jou’.”
Hoewel hij het haast onbewogen vertelt, laat deze openhartigheid mij niet onberoerd. Ik trigger hem door te stellen dat hij nu op een typische plek woont waarvan wordt gezegd: daar kom je als zwarte niet tussen. “Fuck it!”, klinkt het lichtelijk op de kast gejaagd. “Het gaat erom wat jíj wilt. Je moet door niemand je dromen laten afpakken. Door geen énkel persoon, geen énkel instituut en geen énkel adagium.”
En zo is het maar net. Hoewel ik nog niet precies wist hoe ons gesprek zou verlopen, hoopte ik al op een dergelijk inspirerende bevestiging. Maar oude vriendschap of niet, Humberto is een drukbezette man. We hadden slechts anderhalf uur. Zijn volgende agendapunt is verrassend. Niet naar Hilversum of zijn kledingbedrijf, maar trainen voor de marathon van Peking. Hij is hiervoor uitgenodigd door het NOC*NSF en uitzendorganisatie Randstad als sponsor. “Wanneer krijg je nou zo’n kans om in een Olympische stad een Olympisch parcours te lopen, een jaar vóór de Olympische Spelen zelf.”
Humberto is snel in zijn jas gestoken. Nadat hij even later de kleine Benjamin met Maxi-Cosi in de gezinsauto heeft geladen, ben ik degene die het tuinhek sluit en hen, als waren zij de boezekers, uitzwaait. Even later trap ik vol inspiratie weer richting Amsterdam, meeslingerend met de grillige Amstel.



Lees een uitgebreid verslag van deze ontmoeting in de nieuwste Obsession Magazine - Te koop in alle wereldsteden,
ook in Paramaribo en
word meteen abonnee!



Coverfoto: Roos Trommelen
          Het Surinaamse Schrijversleven van Tessa Leuwsha        


'Ik ben heel gedisciplineerd'
Sinds kort heeft schrijfster Tessa Leuwsha een eigen representatieve website. Reden voor 10 exclusieve, persoonlijke vragen. In 1996 vertrok zij naar Suriname om er een nieuw leven te beginnen. Het was geen remigratie, want Tessa is geboren in Amsterdam; uit een Nederlandse moeder en een Surinaamse vader. In Nederland was zij grondstewardess bij de KLM. In Suriname heeft ze zich ontpopt tot schrijver. Eerst een gedegen en veelgeraadpleegde reisgids en in 2005 verscheen haar goed ontvangen roman de Parbo-blues, waarvoor zij genomineerd werd voor de DebutantenPrijs 2006 en de Vrouw&Kultuur Debuutprijs 2006. Ook maakte Tessa naamsbekendheid met onder meer haar serie ‘Groetjes uit Suriname’ in Weekkrant Suriname. Inmiddels werkt zij al jaren parttime bij de Nederlandse ambassade in Paramaribo. Tel daarbij de vele uren die ze kwijt is als moeder van twee opbloeiende kinderen. Tussendoor moet ze ook de schrijver in zich blijven voeden.

1. Is er schrijversleven na de Parbo-blues?

Ja, dat is er, gelukkig. Maar het was moeilijk na de Parbo-blues op gang te komen. Het boek werd goed ontvangen, dat is prachtig, zeker voor een debuutroman, maar dat maakt een beetje huiverig om aan een volgend werk te beginnen, alsof de recensent voortdurend op je schouder zit. En ik zat mezelf in de weg, ik werd overkritisch. Ook is de Parbo-blues gedeeltelijk autobiografisch, dat verhaal zat al in mij. Weliswaar in een andere werkelijkheid, ik heb het geromantiseerd, de feiten naar mijn hand gezet, maar ik had een kader waarbinnen ik kon werken. Na de Parbo-blues wilde ik een volledig fictief verhaal schrijven, dat was wennen, ik was mijn leidraad kwijt. Het heeft me erg veel schrijf- en schraptijd gekost.
Uiteindelijk komt vrijwel iedere schrijver uit op autobiografisch werk. Ik heb dat al gehad.

2. Hoe hard trekt de schrijver van binnen aan je?

Heel hard. Ik ben heel gedisciplineerd, sta altijd vroeg op. Iedere vrije minuut naast mijn gezin en werk besteed ik aan mijn schrijverschap. Schrijven moet je leren, je moet je talent ontwikkelen, aanscherpen, dat kun je alleen maar bereiken door te doen, ook al leidt dat niet altijd tot publicaties. Voor mijn omgeving is mijn monomanie wel eens moeilijk te begrijpen: ‘mama wat doe je toch in die kamer?’ Zelf heb ik dan wel eens de neiging het te verdoezelen, dan zeg ik dat ik e-mailtjes stuur naar vrienden.

3. Op basis van je schrijversambities waar je sta je nu in de schaal van 1-10?

O, ergens onder aan de schaal hoor. Ik heb tot nu toe een reisgids en een roman gepubliceerd en twee korte verhalen. Maar ik heb nog veel meer wensen in mij en hoop dat ik die kan realiseren. Dat heeft vooral te maken met energie, kennis en tijd. Die moeten samenvallen. Maar soms moet je het ook durven loslaten, er is een tijd voor ieder boek.

4. Je bent nu 12 jaar in Suriname, kan je deze periode kort en pakkend weergeven?

foto's://privécollectie
Als een roller coaster, alhoewel mijn leven zich voornamelijk afspeelt rond huis en erf, maar wel binnen een samenleving, die ontzettend in beweging is. Suriname heeft zich in die jaren dat ik hier ben opengesteld, we zijn minder navelstaarderig geworden en kijken ook eens om ons heen. Wat doet de buitenwereld, waar staan we in die wereld? En natuurlijk is de schaduw van de dictatuur weg. Het Decembermoordenproces komt nu op gang. Dat was 12 jaar geleden volstrekt ondenkbaar.

5. Bevind je je tussen twee culturen of heb je je plek gevonden?

Ik ben een kind van twee culturen. Een koloniaal product kan je zeggen, ik heb een creoolse vader en een blonde Amsterdamse moeder. Van kleins af aan heb ik het vreemd gevonden om niet helemaal ergens bij te horen. Dat gemengde gezin was toen een uitzondering, we vielen altijd op. In Nederland was ik een allochtoon. In Suriname ben ik dat ook. Maar inmiddels heb ik daarin mijn plek gevonden. Het is goed voor een schrijver om naast de kudde te lopen, te observeren.

6. Je bent moeder van twee rasechte Surinaamse kinderen; had je dat ooit durven dromen en wat betekent dit voor jou in relatie met een deel van je afkomst?

Rio
Dat is vreemd ja. Mijn vaders hoogste doel was naar Nederland te vertrekken, de armoede achter zich te laten. Ik ben vrijwillig naar Suriname gekomen en zijn kleinkinderen groeien hier op. Hij vond dat aanvankelijk maar niks, alsof hij niet geslaagd was in zijn missie. Pas later, vlak voor zijn dood, is hij het gaan waarderen. Ik vind er iets moois inzitten, die cirkel die nu rond is.



7. Suriname is een jonge natie in opgroei; hoe zie je de toekomst van je kinderen daar binnen?

Ze zijn nog klein, gelukkig, want we hebben nog heel wat werk te verzetten. De werkgelegenheid moet groeien en het intellectuele klimaat. Misschien is het daarom zo spannend om hier te wonen, dat je die ontwikkeling van dichtbij kunt meemaken. Daar zit iets idealistisch in, besef ik, in Nederland zijn ze dat kwijtgeraakt.


8. Je hebt een prachtig huis in een buurt met historie, daarmee voldoe je aan het typische beeld van een auteur. In hoeverre inspireert deze romantiek jou?

Ava met boa

Ik houd van dingen met historie, ons huis is voor Surinaamse begrippen oud met echte bomen in de tuin. Literatuur is ook een oude traditie, dat past daarbij, het is goed om in die sfeer te werken. Maar ik kan met best voorstellen dat ik in een nieuwbouwwoning een boek zou kunnen schrijven, die inspiratie en drang komen van binnenuit.

9. Waarom een website?

Om wat meer aandacht te geven aan mijn boeken, een soort uitgebreid visitekaartje. Vroeger was dat not done, een boek moest zichzelf verkopen, maar daar komt men van terug. Vervolgens moet je wel weer die website onder de aandacht brengen, bijvoorbeeld door dit interview. Zo blijf je aan de gang eigenlijk.

10. Waarom je eigen stichting Lezen en Schrijven?

Ik zou graag de interesse voor lezen onder jongeren aanwakkeren. Boeken bereiken ze vaak niet, mensen wel. Ik heb op de middelbare school een leraar gehad, die zo enthousiast over boeken kon vertellen. Hij heeft mij helemaal vrijwillig aan het lezen gezet en daar ben ik hem nog steeds dankbaar voor. Wat je uit boeken haalt, is de kracht van de verbeelding, die is zo sterk dat ie je meesleept naar andere werelden. Je kunt er een leven mee vullen.


www.tessaleuwsha.com

          Het Geheim van Kenneth Herdigein        


'Dank je wel Pim de la Parra!'

AMSTERDAM - Dinsdag 24 april gaat de ‘fictionele documentaire’ Het Geheim van de Saramacca Rivier in première in Theater Thalia tijdens het 5e IFFR-filmfestival flies Paramaribo, dat 19 april van start ging in Paramaribo. Hoofdrolspeler Kenneth Herdigein ‘scheet 500 buffels’ tijdens de opnames. “Maar ik kan gerust en stralend voor de dag komen.”

‘Eigenlijk zijn we allebei nep-Surinamers”, zegt Kenneth als hij twee minuutjes na afgesproken tijdstip binnen komt stappen in het sfeervolle Amsterdamse eetcafé Boulevard. “Als we echte Surinamers waren dan hadden we nooit op tijd mogen zijn.” Maar de grote reden achter onze punctualiteit is dat hij tijdig zijn vijfjarig dochtertje Nina van school moet ophalen.
Kenneth is idolaat van zijn Nina. “Nu ik een kind heb, zou ik wel tien kinderen willen. Sinds ze geboren is, heeft nog niemand op haar gepast. Ik kan me niet voorstellen dat ik mijn kind alleen laat met een vreemde.” Zelf heeft hij zich verlaten gevoeld door zijn moeder. Overigens zegt hij dit zonder rancune. “Mijn moeder heeft enorm haar best gedaan. Maar toen ik mishandeld werd op school met riemen door meesters, heeft ze me in de steek gelaten zonder dat ze dat wist.”
Na een diepe persoonlijke inzinking, belandde Kenneth op zijn 33ste voor twee weken in een psychiatrische inrichting. Daarna heeft hij nog drie jaren hulp gehad. Hij heeft zich hervonden. Met zijn vrouw Thea, haar 19-jarige zoon Karim en Nina vormen zij een solide gezin. “De platitude dat ik mijn lul achterna loop, was in één keer afgelopen”, vertelt hij over de geboorte van Nina. “Op die dag heb ik eindelijk volwassenheid geproefd. Ze keek me aan met die ogen die zeiden: ‘I came to stay’. Dwars door mijn ziel!”

Waterval
Kenneth gaat als een waterval. Hij kijkt naar mijn handschrift. “Als dat van een dokter”, zegt hij. “Ik ga ook veertig buffels schijten”, antwoord ik hem. Daarmee zijn we beland bij een lijfspreuk van Pim de la Parra. “Ik heb Pim zeer hoog zitten, maar ik heb de meest fundamentele ruzies met hem gehad”, vertelt Kenneth. “In professionele zin hoor.”
Na het eerste jaar van de Surinaamse Film Academie (SFA) werd van Pim gezegd dat hij een ‘tiran’ is. Maar Kenneth weerlegt dit. “Pim is geen tiran, ondanks dat hij met alle geweld wil uitleggen wat hij bedoelt. Een echte tiran beschikt en laat geen ruimte voor een conflict. Pim wel, met wie dan ook. Hij lokt het zelfs uit.”
Kenneth speelde ooit een rolletje van ‘45 seconden’ in Odyssee ‘d’Amour uit 1987. “Pim had toen miljoenen te besteden. En toch was hij niet anders dan wanneer hij met een no-no-budget werkt. Sommige mensen worden ineens een machtswellusteling.”
‘Het lot’ heeft ze weer bij elkaar gebracht. Aanvankelijk had De la Parra afspraken met een andere Nederlandse acteur, die zegde twee weken voor tijd af. “Pim belde me met de mededeling: Kenneth, ik heb een probleem. Ik moest eerst met mijn vrouw en kind overleggen. Een uur later belde ik hem op en zei: Pim, je hebt geen probleem meer.”

En zo toog Kenneth in januari naar Paramaribo als gastdocent van de SFA. Samen met Tom Erisman (camera) en Leo Franssen (geluid). Het eindproduct is de ‘fictionele documentaire’ Het Geheim van de Saramacca Rivier. Daarin speelt Kenneth de hoofdrol met als tegenspeelster Lucille Roberts. Negentien cursisten werd het metier bijgebracht onder het thema ‘Learning it by doing it’. “Veertien dagen lang – alsof we geen Surinamers waren – was iedereen altijd op tijd”, verhaalt Kenneth enthousiast. “En niemand is uitgevallen. Dat is uniek. Ook in Nederland. En dat kan je ook aan die film zien. Alsof er miljoenen in gestoken is. In maar negen dagen geschoten. Ik steek mijn hand in het vuur voor die film.”
De grote schrik voor menig (beginnend) acteur is dat De la Parra zonder script werkt. Kenneth: “Toen ik tegen Pim zei dat ik voor lul ga, zei hij: wat geeft het nou dat je voor lul staat? Hij heeft ook nog gelijk. Omdat je het waagt loop je het risico dat je de meest bijzondere scènes krijgt. Het leven zit ook niet zo in elkaar. Pim zegt: ik wil het leven verfilmen. Ik vind het geweldig. Wat een moed!”
Vlak voor de opname van een scène kreeg Kenneth ineens de opdracht: je moet een lied neuriën en gaan huilen. “Ik koos voor Mi kondre tru. Het was op een steiger bij de Surinamerivier. Je zag de krabben lopen in de modder. En twee ooievaars, die symbool staan voor mijn verhouding met die vrouw. Dat verdriet en die pijn kwamen helemaal vanuit mijn onderbuik.”

Voluptueuze borsten
De rode draad van het Geheim van de Saramacca Rivier is ‘verlies van je vaderland’, uitgebeeld in een stuk gelopen relatie. Kenneth: “Maar doordat we naar Suriname gaan, heeft het Geheim van de Saramacca Rivier ons weer bij elkaar gebracht. De één noemt het God. Pim noemt het ‘Het’. We kopen een perceel bij Uitkijk langs de Saramacca. Misschien is het wel autobiografisch. Ik ben een eindveertiger en na deze film verliefd geworden op mijn vaderland.”
Maar De la Parra is ook een man van het allerlaatste moment. Kenneth kreeg maar geen tekst toegestuurd. “Ik heb echt op zijn huid gezeten.” Uiteindelijk kreeg hij de monoloog interieur opgestuurd met de mededeling dat hij nog zinnen kon toevoegen, als hij wilde. Maar er viel niets toe te voegen. “Hedda, hoe zou ik jouw mooie, grote voluptueuze borsten kunnen vergeten?” reciteert Kenneth. “Zulke mooie teksten kunnen in elke film! Je hoeft niet eens te weten wie Hedda is. Ik zei tegen Pim dat toevoegen hetzelfde zou zijn als dat ik door een gerespecteerd museum loop en de werken begint te veranderen.”
In afgelopen vijf jaar was Kenneth vier keer in Suriname. In 2001 – voor de opnames van Paramaribo Papers – na 29 jaar weer. “Ik ben eerst voor drie weken door producent Eddy Wijngaarde naar Suriname gehaald om heel wat spoken uit mijn hoofd te halen. Verdomd, alles was veel kleiner dan ik in mijn hoofd had. Zo herinnerde ik me dat het standbeeld van Kwakoe er een was tot aan het plafond. Tijdens de eerste drie keren kreeg ik zoveel erkenning en respect dat ik maar met mijn hoofd in de wolken bleef lopen. Maar deze keer kwam ik in aanraking met 19 Surinamers; ik kwam bij ze thuis, zag hoe ze woonden en leefden. Die andere drie keren waren net vakantie.”

Lege huls
Kenneth is ook vol lof over het duoschap van Pim de la Parra en Arie Verkuyl, die de film produceerde voor Film Instituut Paramaribo Incorporated. “Dat je dat allemaal doet op die leeftijd. Dat is al reden om het fantastisch te vinden. Pim is trouwens iemand van wie je kan zeggen dat alle geweldige mensen iets met hem hebben. Of je het nu hebt over Rutger Hauer, Jeroen Krabbé – die was er trouwens ook – of Renée Soutendijk. Alleen maar omdat Pim gedaan heeft wat hij heeft gedaan en is wie hij is. Alle mensen in het vak gaan voor Pim, wat hun gerespecteerde mening ook is over minimal movies. En dat hebben al die mensen met een kind van Suriname.”
Over zijn verwachtingen van het Geheim van de Saramacca Rivier, zegt Kenneth: “Het gaat erom dat die cursus voor 120 procent is geslaagd. We hebben daarbij het geluk dat die film behoorlijk de moeite waard is. Je praat wel over een van de beste cameramannen van Europa en een van de beste geluidsmannen van Nederland. Pim de la Parra blijkt gewoon een tovenaar te zijn. Maar je praat nu ook wel met iemand die een Pim-adept is.”

De monoloog interieur zijn alleen de teksten die gedachten van de hoofdfiguren moeten verwoorden. Alle overige dialoog moesten de acteurs ter plekke ‘uitbraken’. Kenneth: “Het is als voor de leeuwen te worden geworpen. Je schijt vijfhonderd buffels. Als ik mijn teksten terug hoor dan zeg ik van sommige: je slaat de plank mis. Maar van sommige: wát, heb ik dat bedacht?! Maar het komt allemaal door Pim. Hij is de ontwerper van het geheel. Ik was een lege huls gestuurd door een regisseur. Soms levert dat verbale diarree op. Maar over het eindresultaat ben ik zwaar geïmponeerd. Tijdens de Utrechtse Filmdagen kan je gerust en stralend voor de dag komen. Bedankt Pim de la Parra!”
Na een gezamenlijke balans van twee cappuccino’s, vier biertjes en een lichtelijk aangebrande pannenkoek hamkaas met aardbeien fietst Kenneth weg met kinderzitje, op weg naar zijn grootste geheim voor het leven.

De tweede premièrevertoning is op zondagavond 29 april, wederom in Theater Thalia te Paramaribo, aanvang 22.00 uur. Een speciale voorstelling van de film vindt plaats op donderdagavond 26 april 2007 om 19.00 uur, in de filmzaal van Vasilda's Videotheek aan de Javaweg 101, te Lelydorp.

Lees ook: Feeërieke verlichting ontbreekt ook dit keer niet
          Nina "powerhouse" Jurna        

'Mijn koers eist dat ik loslaat'


AMSTERDAM - Nina – ‘Powerhouse’ – Jurna was de afgelopen dagen wereldnieuws in Nederland, vanwege de presentatie van haar boek Standplaats Paramaribo, uitgegeven door het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT). Ze haalde paginagroot de grootste krant van Nederland, halfpaginagroot de voornaamste krant van Amsterdam, ze zat aan tafel, tegenover Rita Verdonk, bij de Nederlandse talkshow der talkshows Pauw & Witteman. De RTL4-correspondente kreeg aandacht van Lijn 4, van AT5 en veel meer. Maar voor het ware verhaal ben je bij deze blogspot op het juiste adres. “Ik heb het spiritueel gevoel dat ik in contact sta met het universum.”

“Wauw, lijkt wel een troon”, zegt Nina over de zetels bij de raamzijde in het restaurant van het Americain Hotel, vermaard om zijn Jugendstil-architectuur en Art Deco-interieur. Een geriefelijkere plek konden we ons niet wensen. Halverwege het gesprek zal ook nog eens live pianomuziek worden ingezet; een mengeling van licht klassiek en dito jazz. Zichtbaar moe vleit de koningin van de Surinaamse journaille zich op haar zetel. “Moe van het fietsen en van alle indrukken”, zegt ze. “Gisteren was een openbaring. Vooral hoe Cohen zichzelf was en niet een formeel praatje afstak.”

Ze heeft het over de Amsterdamse burgemeester Job Cohen, die woensdag het ‘eerste exemplaar’ van haar nieuwe boek Standplaats Paramaribo in ontvangst mocht nemen. “Migreren betekent tegenwoordig niet dat je een land loslaat maar dat je één erbij krijgt”, zei Cohen. “Er ontstaat een nieuwe, dynamische relatie, waarvan die tussen Amsterdam en Suriname er één bij uitstek is. Daarom ben ik trots om het eerste exemplaar te mogen ontvangen.”

Nina is werkelijk overrompeld door het aantal mensen dat op de presentatie in het stadhuis was. En van het enthousiasme. “Ik ben blij dat het boek af is”, zegt ze. “Het is een afsluiting van iets waarvan ik niet wist dat ik dat in mij had; ik ben meer dan een correspondent. Het doet me goed dat ik verneem van mensen dat ze het in één ruk uitlezen. Maar ik heb het niet daarom geschreven. Het was vooral in de eerste instantie voor mezelf.”

Nina leerde ik kennen vlak voor haar emigratie in 2000 naar Suriname. “Ik was toen erg zoekende naar mezelf en had weinig stabiliteit”, vertelt ze over die periode. “Ik heb toen ook veel adressen gehad en was voortdurend in onderhuur. Het enige stabiele dat ik had was [de Amsterdamse lokale televisiezender] AT5, maar daar kon ik mijn ei niet kwijt. Ik heb nu meer vertrouwen gekregen in het leven en in mezelf. Ik sta steviger op mijn benen als persoon.”

En wat een legdrang had ze. Weinig zelfvertrouwen en stabiliteit of niet, toch wist ze zeker dat ze haar ei – wat nu blijkt zo groot als dat van een struisvogel – wel kwijt kon. “Ik wilde graag naar Suriname omdat ik het gevoel had en wist dat ik mijn drive zou kunnen omzetten in verhalen. Wat ik wel bij AT5 had geleerd was humor en andere ingrediënten toevoegen wat het nieuws overstijgt.”

Haar carrière op AT5 was mij ontgaan omdat ik zelf inmiddels alweer vier jaar in Suriname woonde. Maar ik herkende die dadendrang en het onverzettelijke geloof dat er meer voor je weggelegd is. Hoewel ik Nina persoonlijk slechts enkele uren kende, was dit voldoende – en uiteraard haar Surinaamse roots – voor mij haar voor te stellen aan de redactie van RTL4-nieuws. Ik wilde het beste voor Nina maar vooral voor Suriname; mijn gevoel zei dat zij het land breed zou kunnen belichten via de camera. Maar om nou te zeggen dat ik visionair bezig was, nou nee. Zoals Nina met haar levenspartner Dave Edhard Suriname belichten, onder de noemer van Fawaka Creation, overtreft de stoutste verwachting. Zelf omschrijft ze het als volgt: “Het is een chemie en wanneer het ook klikt met andere mensen, dan krijg je dit als resultaat. Ik wilde ook geen kinderen en geen partner. Ik stond er niet voor open.” Inmiddels heeft ze twee prachtige kinderen gebaard. Leila Esperanza en Zen Ibrahim, aan wie ze Standplaats Paramaribo heeft opgedragen.

Een diepe wens

Tijdens de presentatie in het Amsterdamse stadhuis, vroeg Sam Jones van de Wereldomroep en van radio Zorg en Hoop mij om Nina ‘te typeren’. Dan komt er maar één zin in me op. ‘Ze is een powerhouse’. “Dat heb ik van kinds af aan, dat als ik iets wil, ik ervoor vecht. Ik ben niet bij een kerk, maar ik heb wel het spiritueel gevoel dat ik in contact sta met het universum. Ik geloof dat wanneer je als mens een wil heb, een diepe wens, dan ook het universum aan jouw energie gaat meewerken. Het is een oergevoel, een oerenergie, waarvan ik denk dat die in de natuur in Suriname aanwezig is.”

“Hier in Nederland was ik zoekende. Het is een eeuwige zoektocht, waarbij je iets ontdekt voor jezelf om te kunnen creëren. Het komt allemaal vanuit mijn hart. Het is nog niet klaar. Ik zit er nog steeds in. Ik probeer wel rust te nemen, wat heel moeilijk voor mij is. Ik wil te veel en ben nooit tevreden. Waar ik nu sta, is nog niet echt wat ik wil. Het land Suriname geeft mij veel inspiratie, waardoor ik steeds nieuwe energie krijg. Wel is die euforie van het begin – die roze bril – weg. Dat is jammer. Maar ik heb in mezelf nu een stevigere basis.”

Nina gelooft niet in termen van een ‘God’ of ‘Almachtige’. Hoe denkt ze dan die energie toch te kunnen vasthouden en de dankbaarheid hierover te betonen?
“Door te bezinnen. Blij te zijn met de wijze waarop je gecreëerd bent”, klinkt het verre van atheïstisch. “Dat het allemaal toch een betekenis heeft gehad. Te zoeken naar de betekenis waarom ik hier ben, wat mijn doel hier is. Vandaar dat ik zie dat ik er nog niet ben. Ik geloof dat wanneer je je hart volgt, je dan signalen krijgt welke stappen je moet nemen. Als je dat niet doet, dan kan het gebeuren dat je op den duur niet meer vatbaar bent voor die signalen en dan wordt het allemaal heel troebel.” Op basis van deze ervaring, zegt ze over haar verleden: “Ik was in de war.”

Drie dimensies

Nina beseft als geen ander dat het leven geven en nemen is; een belangrijke voorwaarde om geestelijk te kunnen blijven groeien. “Naarmate ik verder wil, laat ik dingen los. Ik doe binnen Fawaka Creation niet alles zelf meer; ik werk steeds meer met andere regisseurs. Neem bijvoorbeeld Kevin Headley, die maakt voor MTNL [Multiculturele Televisie Nederland] een jongerenprogramma. Hij is een hele ambitieuze Surinaamse jongen. Behoorlijk selfmade en voor zover ik weet, komt hij niet voort uit de elite. Ik ben blij dat ik bijdraag aan zijn vorming. En als ik dat goed doe, dan heb ik er later zelf ook profijt van. Mijn koers eist dat ik loslaat, anders ga je gek worden. Twee jaar geleden kon ik dat echt niet.”

Maar wat is dat einddoel nou precies, zoals Nina ‘Powerhouse’ Jurna het voor ogen heeft?
“Die snelle journalistiek wil ik afbouwen. Wat ik voor me zie, is dat ik documentaires of films maak én schrijf vanuit een soort rust. Ik wil een brede basis met deze drie dimensies. Dan zie ik mezelf bij de rivier, met de kinderen in de buurt, tot rust komen en een scenario schrijven. En dat ik me niet meer bezig hou met het nieuws van de dag. Journalistiek is wel een goede basis. Het is een karaktertrek, je kan het niet aanleren; je zoekt eerder een soort vorm die bij je past.”



De dag van presentatie - een fotoverslag

Nina tijdens haar korte toespraak in de koffiekamer van de raadszaal tijdens haar boekpresentatie, afgelopen woensdag, in het Amsterdamse stadshuis. Onder de toehorenden waren toch wel niet de eerste de besten. Alhoewel; de eerste en ook nog de beste burger van Amsterdam, Job Cohen, was een van hen. Nina maakte het statement: "Ik mis Nederland niet als land maar wel Amsterdam als stad." Deze uitspraak zal Cohen ertoe inspireren een dankwoord uit het hart te houden.

Het was een bijeenkomst van vele vrienden, nieuwe en oude bekenden. Hier hebben we Remy Jungerman, Apana van Leeuwaarde en Iris Dekker. Sorry Apana; je bent te mooi om te worden weggephotoshopped.


Ook Mariëlle "mooiste vrouw van Amsterdam" van Sauers was er met Shanti en Bodi.


En waar er nieuws is, zijn er altijd nieuwsjager en -makers. Boven maakt Prem weer een stevig statement in de microfoon van de Wereldomroep en hiernaast doet Henry Strijk niet ten onder.


Myra Winter en Remy, die op zijn shirt heeft staan 'Creature of the night'. Zou dat de reden zijn waarom we hem zo weinig zien, zie je Patrick "Rasta" Dorder van de Wereldomroep denken. De laatste keer dat ik Dorder zag was vorig jaar in Wenen, tijdens de top van de EU, Latijns-Amerikaanse en Caribische landen.


Dan is het tijd voor uitreiking van het eerste exemplaar aan de eerste burger. Daarna wordt het ook nog eens gesigneerd. Burgemeester Cohen, hoe luidt de voordracht? Dan klinkt het toch een beetje stijfjes: "Dat is geheim."
Maar als het goed is, staan woorden in als: "voor mijn lieve burgemeester". Althans, dat hoorde ik hem zojuist aan intimi voorlezen. Maar ik kan Oost-Indisch doof zijn.
Hé, op deze foto links, zien we in het midden het hoofdje van Ralf van de Beek, persman van de Nederlandse Ambassade te Paramaribo!

En als je toch aan het signeren bent, dan kan je meteen mijn rug op, moeten sommigen hebben gedacht. Het was in elk geval een dolle pret!

Maar burgermeester Cohen kreeg nog meer. Hierboven bedankt hij veldbotanicus Frits van Troon voor een DVD-exemplaar van de documentaire 'Zonder Plant Ga Je Niet Leven'. Op de valreep, want Van Troon vertrekt de volgende dag. In het midden Fenny Vlietstra, de producer van de IDS-documentaire. Hé, en die stralende glimlach hier rechts is van Harriët Duurvoort. Tegenwoordig verkast naar Feyenoord-stad. Maar Robin Hood-stad is in de picture, begrijpen we. Ja kijk uit Harriët; tegenwoordig heet ik Iwan van der Meyden!

O ja, toen was er ook nog een pakketje haring! Nina raakte zichtbaar opgewonden van het idee. Een 'echte Surinamer' zal nooit begrijpen wat je lekker vindt aan die "rauwe vis". Maar voor het eten nog even snel op de staatsiefoto. In de zaal riep ik: "trouwfoto", maar toen zag ik Nina toch een beetje verschrikt opkijken. Dus houden we het op staatsiefoto.
Er waren nog veel meer mensen zoals acteur Kenneth Herdigein, de dictator van "Paramaribo Papers", kunstschilder Frank Kreton, Ryan Jessurun van Noticias, kunstfotograaf Mieke van de Voort, schrijver Clark Accord, documentairemaker Hans Arends, AT5-nieuws, RTL-nieuws en de koffieman. Te veel om op te noemen. Het mooie was dat er vooral de sfeer van vriendschap hing. En de toon werd gezet door onze Job! He did a good job. En wat denk je: ik heb 1.000 visitekaartje laten drukken en had er geen één bij me. Ik blijf een hopeloze netwerker. Dus bij deze. En Suriname: van harte gefeliciteerd met Nina. En andersom!

Terug naar: Amsterdams Venster
          Dino De ‘Drugsdief’?        

Dino Bouterse in de handboeien bij zijn aanhouding op Zanderij in juni 2003

Eind oktober 2003 werd Dino Bouterse vrijgesproken als hoofdverdachte van grootschalige wapendiefstal bij de CIVD. Precies een jaar later zit hij weer vast. Ditmaal wegens vermeende illegale wapenhandel. Wordt het weer vrijspraak? Hij is de zoon van Suriname’s enige ex-dictator. Vader en zoon hebben dezelfde initialen. Beiden ooit zeer bekwaam in verschillende takken van sport. Beiden schreven een internationaal opsporingsbevel op hun naam. De chronologie van een ‘verwaarloosd kind’, dat in de voetsporen van vader tracht te treden, doch ontspoort in diens schaduw. “Hij is door veiligheidsmannen opgebracht, ook als hij een ijsje ging halen.”


Tekst Iwan Brave/Paramaribo Post, oktober 2004 - foto CIVD - lithografie D·Image

Dino Delano Bouterse werd geboren op 27 september 1972 in het Friese Steenwijk, Nederland. Inmiddels heeft hij de Surinaamse nationaliteit. Hij is het tweede kind uit het ontbonden huwelijk van Desi Delano Bouterse en Ingrid Figueira. In november 1975 keerde het militaire gezin terug naar Suriname.
“Pas al je moeder bent, dan begrijp hoeveel pijn zoiets doet. Je wenst het niemands kind toe”, zegt moeder Ingrid over de ontsporing van haar zoon Dino, in de wandelgangen tijdens een politieke discussieforum over ‘Bestrijding criminaliteit en armoede’ in theater Unique. Het is 20 juni 2003. Hoe ironisch (behalve dan het aspect van ‘armoede’): een dag nadat Dino op Zanderij is gearriveerd en gearresteerd. Ongevraagd vertelt moeder dat hij niet is ontspoord vanwege haar scheiding in 1986 met de toenmalige militaire dictator en huidig NPD-leider. “Zijn vader heeft altijd belangstelling getoond voor de kinderen en ik was er altijd voor hen.”

Ingrid is een vrouw die zich wil distantiëren van alles dat met de onderwereld te maken heeft – dat onderstreept ze ook met haar aanwezigheid als toehoorder van de discussieforum – maar ontkomt er maar niet aan als moeder van een vermeende drugscrimineel en wapendief. “Ik kan er moeilijk over praten”, zegt ze met gedrukte emoties. Ze denkt dat Dino “juist door zijn sociale karakter” de verkeerde kant is opgegaan. “Hij wil graag mensen helpen”, zegt ze. Dus ook de verkeerde mensen? “Nee, ménsen”, klinkt het nadrukkelijk.

Toen Dino kind was en buiten speelde, kwam hij altijd even om de zoveel tijd informeren of alles goed met moeder ging. Zus Peggy, daarentegen, was de hele dag in geen wegen en velden te bekennen. “Ik weet nog hoe hij de hele ijskast leeghaalde voor andere kinderen die thuis niets hadden”, rakelt moeder Ingrid vervlogen tijden op.

Wapendepot leeggehaald

Bijna twintig jaar later, op 26 juli 2002, wordt het wapendepot van de Centrale Inlichtingen- en Veiligheidsdienst, de CIVD, in Paramaribo leeggehaald. De buit: 20 automatische AK47-geweren en 51 pistolen. Dino wordt aangemerkt als hoofdverdachte en ‘doenpleger’. De diefstal is in elk geval gepleegd met hulp van binnenuit. De ruimte waarin de wapenkasten zich bevinden heeft een betonnen buitenmuur en een binnentraliewerk van 22 millimeter dikte. Uit de muur werd een gat gehakt en voor de opening in het traliewerk een lasbrander gebruikt. Op basis van sporen wijst politieonderzoek uit dat de lasbrander binnen is gebruikt. Zo’n apparaat krijg je niet ongemerkt naar binnen, en al helemaal niet met permanente bewaking. Bovendien staat naast het CIVD-gebouw, aan de Anton Dragtenweg, een woning op hoge neuten, van waaruit je zo op het terrein neerkijkt.

Dino, tegen wie een internationaal opsporingsbevel is uitgevaardigd, wordt donderdag 12 juni op luchthaven Hato in Curaçao aangehouden met een vals Nederlands paspoort, en een week later als ‘illegaal’ op het vliegtuig gezet naar Suriname. Bij aankomst op Zanderij wordt hij gearresteerd.

Boven de wet

Moeder Ingrid zal zich nooit afkeren van haar zoon. Ook nu niet. Een moederhart, heet het, dat niet alleen overstroomt van liefde maar ook van ontkenning over de inmiddels asociale inborst van haar telg. Volgens een topfunctionaris van de CIVD heeft Dino “boven de wet heeft geleefd”. Zelfs boven die van de onderwereld. Daarbinnen staat hij te boek als “habitueel onbetrouwbaar”, weet de functionaris. Dino zondigt zich regelmatig aan ‘rip-deals’. “Hij is niet zozeer een gevestigde drugsdealer maar een drugsdief”, zegt de CIVD-functionaris. “Hij stelt niet zoveel voor, maar ontleend zijn reputatie aan zijn vader. Hij maakt anderen het leven zuur door hun drugs af te pakken.” Niet bepaald een sociale karaktertrek, ook al treft het andere asocialen.

“Steeds meer hoor je vanuit het crimineel milieu over gewelddadige ripdeals van de organisatie van Dino”, vertelt een toppolitiefunctionaris. “Of we krijgen harde informatie over wapentransporten in het binnenland. En bij gesprekken met Colombiaanse en Braziliaanse autoriteiten valt regelmatig zijn naam. Ook bij een kraak van de kluis van de De Surinaamsche Bank viel zijn naam.” Dat Dino maar niet wordt aangehouden komt omdat het allemaal ‘binnen de geruchtensfeer’ blijft. “Niemand nog die de durf en bereidheid heeft gehad iets concreets te verklaren”, aldus de politiefunctionaris.

Verwaarloosd kind

Volgens de CIVD-functionaris, die al langer meeloopt, is Dino “wel degelijk verwaarloosd” als kind. “Hij is door veiligheidsmannen opgebracht, ook als hij een ijsje ging halen. Zijn moeder zag je nooit en zijn vader was alleen met het land bezig.” De emotionele verwaarlozing werd gecompenseerd met materiële verwennerij.
En wat Dino niet goedschiks kreeg, pakte hij gewoon af. “Als hij thuis zijn zin niet kreeg, dan deed hij vervelende dingen om zijn zin door te drijven”, vertelt een vroegere uitgaansmakker van zo’n tien jaar geleden. Dino was een begin twintiger en had toen al had “het handje van de boel op te lichten”. De uitgaansmakker hield het voor gezien toen dat clubje “ook wapens ging dragen”. In die tijd had Dino ook een Braziliaans hoertje ‘gekocht’ die werd ingezet in een van Paramaribo’s populairste bordelen.

Over moeders bewering dat Dino juist vanwege zijn sociale karakter is ontspoord, zegt de CIVD-functionaris: “Dan zou het betekenen dat hij een meeloper is. Maar hij eist juist de centrale rol op, alles draait om hem.” Dat hij voor de buitenwereld het aureool van bescheiden en innemend uitstraalt, komt omdat hij altijd een ander voor zijn karretje spant. Zelden gaat hij zelf erop af.

Niemand kan beweren dat Dino graag in blitse auto’s rondsjeest en achter de mooie vrouwen aanjaagt. “Hij is een beetje verlegen type en bescheiden. Je zal hem nooit zien in een dancing of op straat zien paraderen”, vertelt een van de vijftien ‘wapenbroeders’ van vader Bouterse tijdens de militaire staatsgreep, die nog altijd oude maatjes met hem is.
“Hij drinkt niet, niet eens glaasje wijn, geen sigaretje rookt hij. Ik vind het bijna ongezond”, schertst de medecouppleger over Dino die het liefst ook onopvallend zonder bodyguards op pad gaat. “Ik heb een keer tegen hem gezegd dat het tijd wordt dat hij een securitybedrijf in de arm neemt, maar hij zei toen: waarom, ik doe geen zaken.” Moeten we hieruit concluderen dat hij ook niet in de drugs zit? “Ik denk het, anders had ik het wel geweten.” Vanwaar dan die hardnekkige geruchten? “Tja, vader zit in de politiek en dan moet je als zoon alle klappen vangen en krijg je de volle lading.”

Groot verlof

Dino is net als vader ex-militair en ging rond 1990 met ‘groot verlof’. Hij heeft de kaderopleiding voor sergeant gevolgd, maar nooit gehaald. Toch heeft hij die rang gekregen. Vanwege vaders invloed, die toen nog legerleider was.
“Hij liep veel weg van het werk”, zegt de CIVD-functionaris over zijn verwende karakter. “Ook de adeptatie van vader als een heldfiguur”, geeft als hij mogelijke psychologische verklaring voor Dino’s ontsporing. Vader en zoon hebben dezelfde initialen: D.D.B. Vader en zoon waren allebei sportief en zeer bekwaam in verschillende takken van sport. Dino was ook ingedeeld in het ‘sportpeleton’ van het Nationaal Leger. Beiden zijn ontspoord richting onderwereld, met als grimmige kroon op hun werk een internationaal opsporingsbevel.

Dino doet hard zijn best om in alle opzichten in vaders voetsporen te treden. Maar het blijft het een plek in diens schaduw. Dino was bij lange niet zo’n goede sporter. En zoals gezegd: als hij zijn zin niet krijgt dan drijft hij die toch door, om – zo lijkt het – koste wat het kost in de schijnwerpers te komen. En met de wijze waarop, is vader niet blij.
Bouterse heeft geen vat op zijn zoon. Hij zat met diens aanhouding in juni 2003 al danig in de maag, vanwege zijn aspiraties om president te worden na de volgende verkiezingen in 2005. Eind oktober was zoonlief alweer vrijgesproken om precies een jaar later weer vast te zitten wegens illegale wapenhandel.
Bij de inval werden ook peperdure auto’s in beslag genomen. Vader Desi zit al niet lekker bij de internationale gemeenschap vanwege zijn verleden en veroordeling als grootschalige drugsdealer door Nederland. En dat zoon Dino steeds opgepakt en genoemd wordt als verdachte van grootschalige wapendiefstal en -handel, gooit nog meer roet in het eten, dat zo langzamerhand zelfs de honden niet meer te vreten vinden.

Eerste ripdeal

Suriname is niet alleen een doorvoerhaven van cocaïne, maar ook van wapens, meldt de CIVD-functionaris. Er is een ‘florerende wapenlijn’ tussen het voormalige Europese Oostblok – waar AK47-geweren vandaan komen – en Colombia, met Suriname als doorgeefluik. Wapens worden geruild met de Colombiaanse Farc-rebellen tegen cocaïne. Maar ook hier moet het ‘grootschalige’ worden gerelativeerd. Op wereldschaal was de kraak bij de CIVD slechts kruimeldiefstal.

De eerste ripdeal waarbij Dino’s naam viel als opdrachtgever, was rond 1994. Daarbij werden twee Braziliaanse drugskoeriers in de benen geschoten. Dino werd gearresteerd en zat zo’n vijf maanden vast, maar toen de zaak voor de rechter kwam, luidde de getuigenverklaringen ineens angstig: ‘Het was iemand die op Dino leek.’

De tentakels van zijn beschermers reiken ver en zijn machtig. Dat wel, want hij blijft nog altijd ‘de zoon van’. Zo ook bij de zaak van de CIVD-wapendiefstal. Verdachte Jochem Brunings, die de wapens moest doorverkopen, trok zijn aanvankelijke verklaring in dat Dino zijn ‘opdrachtgever’ was. Opvallend was dat Brunings dat deed nadat hij ‘ongevraagd’ bezoek had gekregen van Irvin Kanhai – bij uitstek nationale advocaat van duivel – die zich meldde als raadsman.
Kanhai is ook huisadvocaat van vader Desi en schijnt weleens vaker ongevraagd op te duiken als interessante drugsverdachten zijn opgepakt. Soms beklagen verdachten zich bij de dienstdoende inspecteur dat zij niets moeten hebben van Kanhai omdat hij ‘dicteert’ wat ze moeten verklaren, en vooral wat niet. Ook Brunings, die wel vier keer erbij bleef dat Dino de opdrachtgever was, wilde aanvankelijk niets van Kanhai weten. Uiteindelijk ging hij overstag. En niemand weet of hij eventueel is bedreigd of betaald.

Post-militaire schaduw

Volgens de CIVD-functionaris hadden justitie en politie geheel ‘geen behoefte’ om Dino te arresteren. Domweg uit angst. “De schaduw van het post-militairisme is dan wel weg, maar daarvoor is in de plaats gekomen de georganiseerde misdaad, waarbij veel exponenten van de NDP zijn aangesloten”, aldus de CIVD-functionaris.
Binnen justitie vrezen mensen nog altijd voor een ‘aanslag op hun leven’ als ze te voortvarend werken om onderwereldfiguren achter slot en grendel te krijgen. De kogels worden niet meer verwacht vanuit de militaire hoek maar vanuit de drugswereld. Meer dan eens ontplofte bij het huis van een agent van de (militaire) politie een handgranaat. De envelop met kogels is eveneens een probaat waarschuwingsteken.
Bovendien is, aldus de CIVD-functionaris, de ‘verwevenheid tussen politie en onderwereld’ nog altijd een feit. “We twijfelen sterk aan het rechtssysteem”, zegt hij. En over de CIVD-wapendiestal: “Bij deze kwestie lag er genoeg om lastige personen eruit te halen, wat ook goed zo zijn voor het imago van de politie. Vanuit de CIVD is aangedrongen op een arrestatiebevel tegen Dino.”

Dat hij ondanks het internationaal opsporingsbevel tussendoor in Paramaribo was en met een “gerust hart op een terrasje kon zitten”, kwam omdat er geen nationaal opsporingsbericht was gelanceerd. Terwijl de kranten regelmatig tronies van kleine, vuurwapengevaarlijke criminelen toont, bleef Dino buiten schot. Daardoor was hij zelfs in Suriname vooral een naam en in veel mindere mate een gezicht. Volgens de CIVD-functionaris werd besloten geen nationaal opsporingsbericht te verspreiden “om te voorkomen dat binnen de samenleving verontwaardiging zou ontstaan dat man gewoon vrij rondloopt zonder dat er wordt ingegrepen”.

Nodige voorzichtigheid

Door op simpele wijze tegen de lamp te lopen in Curaçao, had Dino zelf gezorgd voor een verrassende wending: hij reisde met een vals Nederlands paspoort. Toen zijn aanhouding wereldkundig werd, moest Suriname natuurlijk wel reageren. Dat ging dus kennelijk niet van harte. De hoge politiefunctionaris reageert fel op de aantijgingen van de CIVD-man dat politieagenten samen met Dino voetbalden. “We zijn een paar keer na melding van de CIVD erop uit gegaan met groot machtsvertoon. Daar aangekomen was Dino nergens te bekennen; het enige dat we hadden bereikt waren verontwaardigde sportende collega’s die in grote verlegenheid waren gebracht.”

Hij weerspreekt dat er bij de politie geen bereidheid was, maar laat doorschemeren dat van bovenuit wel om de ‘nodige omzichtigheid’ is verzocht. Niet zozeer uit hoofde van klassenjustitie als wel van ‘politieke rust’. Liever ‘geen wapengekletter’, want dat zou alleen maar voor onrust en onzekerheid in de samenleving zorgen, was de boodschap. “Maar”, zegt de politiefunctionaris, “die voorzichtigheid was na de arrestatie van Dino (in 1993 –red.) enigszins weggevallen. Bovendien moet het effect van deze zaak niet worden onderschat, zowel nationaal als internationaal. Het gaat er nu om dat personen moeten begrijpen dat wet en recht in dit land voor een ieder geldt.”

Waarachtige woorden maar Dino’s raadsman, de eerder genoemde Irvin Kanhai, keek slechts naar de bewijslast. “Straks is deze zaak afgewikkeld en loopt mijn cliënt weer vrij rond”, zei hij stellig. Slechts één getuige had Dino’s naam genoemd. Verder waren was er geen feitenmateriaal dat duidde op een ‘redelijk vermoeden van schuld’. Verdachte Brunings trok naderhand zijn verklaring in. Hij zei dat hij Dino’s had genoemd met hoop er ‘goed vanaf te komen’. En nogmaals: Kanhai was inmiddels ook raadsman van Brunings.

Overigens was de zaak-Dino was ‘helemaal niet zo groot’ volgens Kanhai. Het was niet bepaald een mededeling die het ego van zijn cliënt moet hebben gestreeld, want vaders zaak wel megagroot, tot over de internationale grenzen. “We doen er alleen maar interessant over” zei Kanhai destijds over Dino’s zaak. “Als ik vader Bouterse was, zou ik me geen zorgen maken. Ik geef hem zelfs de garantie dat het niet tot vervolging komt.”

Juridische wassenneus

Kanhai’s bevindingen kwamen overeen met die van de CIVD-functionaris waar het ging om de wil tot vervolging. “Het is een plat dingetje”, zei hij over het CIVD-dossier, dat inderdaad een dikte had waarmee alleen een eerstejaarsstudent indruk zou maken met zijn scriptie. Kanhai durfde zelfs te stellen dat het een ‘juridische wassenneus’ was. Hij kreeg gelijk. Brunings werd door de burgerrechter alleen wegens ‘heling’ veroordeeld tot twaalf maanden gevangenisstraf, waarvan acht voorwaardelijk. De overige vier had hij al in voorarrest afgelost. Brunings was dus a-priori alweer een vrij man.

Derde verdachte luitenant Willem Benjamin van de CIVD bleef – zwerend op God – tegenover de krijgsraad erbij onschuldig te zijn. Echte harde bewijzen tegen hem waren er ook niet, slechts sterke vermoedens. Zijn vingerafdrukken zeiden niets, want hij was immers verantwoordelijk voor de opslag van de CIVD-wapens. Ook hij werd vrijgesproken. Brunings had het niet gedaan, Benjamin niet, Dino evenmin.

Het van binnenuit bij de CIVD’ bleek dus veel breder dan één man. Informant Ronnie Brunswijk werd twee dagen na de wapendiefstal incognito als kat op de melk afgestuurd, met bijna 60.000 Amerikaanse CIVD-dollars op zak, om zich op te werpen als ‘geïnteresseerde wapenkoper’. Kanhai vond het overigens maar ‘verdacht’ dat de CIVD niet de tweede geplande transactie heeft afgewacht maar Brunings al na de eerste arresteerde.
“Bij de tweede transactie zou de verkoper in beeld zijn gekomen, waarom heeft men dat niet afgewacht?” wierp hij de vraag op. De CIVD arresteerde Brunings op een zaterdag en Dino, die door hem werd genoemd, bleek al vrijdag te zijn gevlogen, richting Curaçao. Niet alleen hij was weg. Ook een groot deel van de wapens en 60.000 dollar aan kostbare belastingcenten.

Ordinair berghok

Lesley Rogers, destijds de raadsman van luitenant Benjamin, zei over de situatie bij de CIVD: “Ik wil het helemaal geen wapendepot noemen, maar een ordinair berghok. Er staan ook bezems, toiletspullen, mokers en toevallig ook wapens in een ijzeren kast met twee hangsloten die je bij de Chinees op elke hoek kan kopen. Iedereen loopt er in en uit en pakt wat-ie nodig heeft. De hoofdschuldige is de CIVD zelf want die heeft zelf zo’n dusdanige situatie gecreëerd.”

Luitenant Benjamin beweerde dat zijn werkkamer ook met de ‘toiletsleutel’ geopend kon worden en dat de sleutels van de ‘wapenkasten’ in zijn bureaula lagen. Volgens de politiefunctionaris was de mogelijkheid van de overal passende toiletsleutel best mogelijk. “De overheid koopt voor al haar gebouwen een bulkpartij sloten en die sleutels passen overal op. Toen ik ontdekte dat ik met een sleutel vier werkkamers kon openen, heb ik direct op mijn deur een elektrisch slot laten plaatsen.”

Bouterse is boos

Over de dunne bewijsbewijslast in 2003 zei Kanhai destijds: “Als ik vader Bouterse was, zou ik me geen zorgen maken. Ik geef hem zelfs de garantie dat het niet tot vervolging komt. Dino is vrij relaxed en voelt zich onschuldig.” Kanhai kreeg in alles gelijk. De auditeur-militair vroeg al een maand voor het vonnis van 28 oktober om vrijspraak wegens gebrek aan ‘overtuigend en wettig bewijs’.

Zal de recente geschiedenis zich nu weer herhalen? Het antwoord van Kanhai ditmaal: “Ik kan er nu nog geen zinnige uitspraken over doen.” Maar of barbertje nu hangt of niet, iemand die dicht bij de NDP staat, weet te melden: “Bouterse is bóós op zijn zoon.” Los van dat het tijd werd: rijkelijk te laat. Hopelijk ook ten gunste van het imago van Suriname. Overigens is de kans dat Bouterse onze volgende president wordt, net groot als de kans dat een koe een haas vangt. Maar nog altijd geldt: men weet niet hoe die hem vangt.

Naschrift: Dino Bouterse werd veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf en vader Desi werd geen president van Suriname. De 'toppolitiefunctionaris' sprak wel met naam en toenaam in Nieuwe Revu, maar verzocht zijn naam niet te noemen in deze lokale versie, om de rechtszaak niet negatief te beïnvloeden. Het was commissaris en hoofd Justitële Dienst Chandrikapersad Santokhi, de huidige minister van Justitie en Politie. De top CIVD-functionaris wilde ook in Nieuwe Revu anoniem blijven, maar in het dorp Paramaribo zeiden velen in kéér raak tegen mij wie het was.
"Je hebt je laten misbruiken door hem", was ook een kritiek van iemand uit veiligheidskringen. Het is maar de vraag. Ik moet wel zeggen de deuren van de anders altijd hermetisch gesloten CIVD ineens als in Alice in Wonderland wagenwijd voor mij open gingen destijds. Maar al met al heb ik nog veel meer off the record gehoord over de verweving tussen boven- en onderwereld. Hoewel sombermakend was ik dankbaar deze realiteit te horen. Je wil het niet weten. Je kan alleen denken aan de woorden van VVD-coryfee Frits Bolkenstein, die zonder ooit in Suriname te zijn geweest, zei: "Suriname is een roversnest."
Iwan Brave, Amsterdam maart 2007

          Garbage In, Garbage Out - IDOS-opiniepeilingen        

Paramaribo - Geliefd en verguisd. Dat is het beste om John Krishnadath te typeren. Zijn opiniepeilingen spelen deze verkiezingen een belangrijke rol. Vooral een psychologische. Hoe betrouwbaar zijn de IDOS-peilingen? "Ik had niet eens iets onderzocht en toch werd het IDOS verdacht gemaakt."


Tekst Iwan Brave/dWTfoto Werner Simons - de Ware Tijd, 10 mei 2005

Menig politicus zegt: "De ware peilingen zijn op 25 mei." Een waarheid als een koe en toch wishfull thinking tegelijk. Voor wie het uitkomt, zijn de DWT/IDOS-peilingen een dankbare houvast. Voor wie er bekaaid afkomt, zijn ze ‘onbetrouwbaar'. Neem bijvoorbeeld Desi Bouterse, die in februari de peilingen nog prees, toen zijn NDP als grootste uit de bus kwam in Paramaribo. Maar het kan verkeren. Vorige week, tijdens de afgelopen massameeting in Ocer, insinueerde Bouterse dat ‘niet-integere' wetenschappers de peilingen uitvoerden. Na de Amerikaanse verklaring was de NDP in Paramaribo flink teruggevallen. Maar Bouterse is niet de enige die zulk ambivalent, of misschien wel beter gezegd schizofreen gedrag toont ten aan zien van de DWT/IDOS- peilingen. Zelfs de doorgaans ingetogen Marten Schalkwijk werd het te gortig. Die besloot zelf maar over te gaan tot een opiniepeiling via zijn Nikos in opdracht van Dagblad Suriname.
In 2001 was Pertjajah Luhur-voorzitter Paul Somohardjo, toen minister van Sociale Zaken en Volkshuisvesting, ook al niet te spreken over het resultaat van een IDOS- opiniepeiling, toen bleek dat 80 procent van de kiezers in Paramaribo wilde dat Somohardjo, Rakieb Khudabux van Volksgezondheid, Dewanand Balesar van Openbare Werken en Siegfried Gilds van Justitie en Politie wegens ‘gebrek aan daadkracht' het veld moesten ruimen. Volgens Somohardjo is Krishnadath "gefrustreerd zijn omdat hij geen ministerspost heeft gekregen".
Leuk is anders, maar echt raken doet het Krishnadath al lang niet meer. "Ik ben al vijftien jaar bezig. Er is nog geen enkele politicus of partij geweest de me nog niet heeft uitgescholden, maar er is ook geen enkele die me nog niet de hemel heeft ingeprezen, als een peiling ze uitkomt."
De reden waarom Krishnadath met zijn peilingen begon, is ‘dienstverlening en service' naar de samenleving toe, en uit ‘dankbaarheid'. IDOS is namelijk een bureau voor marketingresearch. Grote klanten willen informatie hebben over het koopgedrag van de consumenten, en zonder hun antwoorden en medewerking kan IDOS zijn product niet leveren en dus niet verdienen. Vandaar dus die dankbaarheid. "Ik verdien er niets aan, behalve door de een uitgescholden en de ander geprezen te worden", zegt Krishnadath over de peilingen. "Toen we in 1990 startten, was dat ten ondersteuning van het democratisch proces. Opiniepeilingen is toch wel een van de eerste dingen die je ziet als een maatschappij de overgang maakt van dictatuur naar democratie."

Stank voor dank
Maar het is stank voor dank, gezien de reacties van politieke partijen en hun leiders. Maar Krishnadath is er de laatste die ermee zit. Hij moet zelfs een beetje lachen, om die commotie. Als het hem enigszins stoort dan is het wel van mensen, "van wie je zegt dat ze beter moeten weten; van mensen die weten dat ik niet rommel", vertelt hij. "Soms denk je dan wel: ik stop er maar mee. Want je doet de politiek een genoegen met de peilingen en je krijgt er vervelende opmerkingen voor terug. Maar als je niet uitkomt met een peiling is het ook niet goed, dan klagen de politici ook. Een keer toen de komende halfjaarlijkse peiling door omstandigheden langer uitbleef, werd er gezegd: ‘omdat het slecht uitkomt voor de regeringspartijen, durft hij de resultaten niet te publiceren'. Ik had niet eens iets onderzocht en toch werd het IDOS verdacht gemaakt."
Overigens vindt hij dat elke partij het recht heeft om zijn peilingen te becommentariëren. "Je moet goed gek zijn als politicus om te zeggen dat het IDOS gelijk heeft als uit een peiling blijkt dat haast niemand op je partij zal stemmen. Als je dat bevestigt kan je direct ophouden" Hij heeft vrij lang geduurd – bijna een half jaar – voordat hij een besluit nam om over te gaan tot de DWT-IDOS-peilingen. Normaal werden de peilingen alleen in Groot-Paramaribo verricht en geheel zelfstandig door het IDOS gefinancierd. Maar in samenwerking met DWT zou er ook landelijk gepeild kunnen worden. Er worden geen winsten gemaakt met deze peilingen. Voor IDOS was het al aantrekkelijk genoeg dat de directe kosten door de opdrachtgever werden gedekt en een voorwaarde was dat DWT ook de gegevens aan de andere media ter beschikking zou stellen. "Verder was het zo dat DWT ons volledig onze gang laat gaan zoals altijd het geval is geweest", vertelt Krishnadath. "De krant bemoeit zich dus niet met de te stellen vragen of wat wij neerschrijven. Het werkt heel goed."
Eigenlijk bevreemdt het Krishnadath een beetje, alle commotie die is ontstaan over de kiezerslijsten. Hij had reeds in een vroeg stadium in een artikel geschreven dat steekproefsgewijs bleek, dat het in Paramaribo om 4 procent ging om lege percelen, onbewoonde huizen of niet bestaande straatnummers bleken te zijn. "Dan praat ik nog niet eens over de adressen waar wordt gezegd: ‘die mensen wonen hier niet'." Als meest idiote voorval vindt hij een adres van een kiezer aan dr. Sophie Redmondstraat. Het bleek dat het bijkantoor van het CBB er staat, niemand die daar woont.


BVN-Nieuws

Omwille van neutraliteit maakt het IDOS bewust geen analyse van de peilingen en volstaat Krishnadath met te vermelden wat er in het veld door de enquêteurs is gesignaleerd. "Je zal mij nooit zien schrijven wat ik denk of wat ik uit de gegevens haal, of wat de reden is een van bepaalde stijging of daling van de percentages. Maar als je het mij persoonlijk vraagt, dan heeft bijvoorbeeld de recente terugval van de NDP te maken met het zware offensief van de VS en de Nederlandse politiek. Het gehele Nederlandse politieke spectrum heeft zich de afgelopen twee weken uitgesproken over wat de gevolgen kunnen zijn met Bouterse als president. Anderhalve week lang het BVN-nieuws met de uitgesproken meningen van de Nederlandse politici via diverse media in de samenleving gepompt. Hoewel gezegd werd dat het Surinaamse volk vrij is om te kiezen, heeft het wel degelijk zijn invloed gehad. En de NDP is een partij waarin je bij uitstek de weerspiegeling vindt van de etnische verhouding van onze samenleving. En als er één groep is die bang is voor isolement, dan zijn het de Hindoestanen. Een creool laat zich in dat opzicht iets moeilijker intimideren. Je kan ook stellen dat Hindoestaan nu al de eventuele sociale en economische gevolgen overdenkt."
Ook Krishnadath plaats vraagtekens achter het officiële aantal kiesgerechtigden van ruim 335.000 op de kiezerslijsten. Hij plaatst dit aantal tegen het voorlopige cijfer van de laatste volkstelling, dat uitkwam op ruim 480.000 inwoners. Daarvan zou tweederde deel 18 jaar en ouder zijn, dus zouden er ongeveer 310.000 kiesgerechtigde moeten zijn. Krishnadath: "Maar als het CBB beweert dat er 335.000 kiezers zijn – wat nog altijd tweederde deel van de bevolking is – dan zou 3/3 deel ongeveer van 520.000 personen zijn. Dus of het ABS heeft verkeerd geteld of bij het CBB is er iets niet goed. Maar ik ben verplicht mijn calculaties voor DNA-zetels te maken aan de hand van de CBB-cijfers. Het is dus: ‘garbage in, garbage out' als er iets niet goed is aan de cijfers. Ik heb toen ook gezegd dat de politieke partijen later ermee geconfronteerd zullen worden en dat je dan dyugu dyugu zal krijgen. En dat gebeurt nu."

Brandende vraag
Een brandende vraag is dan toch wel: hoe betrouwbaar zijn die peilingen? "Als het om percentages gaat, zullen de peilingen er niet veel naast zitten", zegt Krishnadath. "Het enige wat ik nu achterwege zou moeten laten, is het berekenen van het aantal zetels per partij. Bij de vorige verkiezingen zou, bijvoorbeeld, A1 met 4.200 stemmen in Paramaribo genoeg hebben voor een zetel. Maar op basis van de huidige kiezersaantallen voor Paramaribo – als je ervan uitgaat de kiezeropkomst net als voor heen 70 procent is – zal het A1 vijf tot zesduizend stemmen nodig hebben voor een zetel."
Maar nu al durft Krishnadath op basis van de fouten in de kiezerslijst, die het IDOS door middel van de steekproeven achterhaalt, te stellen dat het aantal kiesgerechtigden veel lager zal blijken. "De opkomst bij de verkiezingen zal dus veel lager uitkomen dan normaal het geval is en dan haalt A1 in Paramaribo misschien ineens wel voldoende stemmen om een zetel binnen te halen. Voor de grotere partijen maakt dat niet zoveel uit omdat de verhoudingen min of meer gelijk blijven."
Hoe betrouwbaar de kiezers de peilingen acht, wilde Krishnadath zelf ook weten: doorgaan of niet? Deze vraag werd meteen meegenomen in een peiling. Negentig procent zei: ‘doorgaan'. "Maar dat kan ruis zijn omdat het het IDOS zelf is die de vraag heeft voorgelegd", zegt Krishnadath. Vijftien procent vond de peilingen onbetrouwbaar. Een deel van deze personen vertelde ook waarom. Niet zozeer het IDOS of de enquêteurs werden onbetrouwbaar bevonden, maar het antwoord van de mensen die geinterviewd werden, deze zouden vaak niet de waarheid spreken. Er is nu sprake van een grote groep zwevers, zo'n 30 procent. "Vroeger was dit percentage een maand voor de verkiezingen in de districten laag en in de stad hoog", zegt Krishnadath. "Vermoedelijk bij deze verkiezingen, met name in Coronie, zal je een heel erg emotionele uitgebrachte stem hebben bij een belangrijk deel van de kiezers. Dus als iemand met de verkeerde been uit bed stapt, zal hij op partij A stemmen en als hij met het goede uit bed stapt op partij C. Of de mensen wachten een excuus om helemaal niet te gaan stemmen. Het niet hebben ontvangen van een kaart zou dan een goed excuus zijn. Nu zijn velen teleurgesteld. De reden laat ik buiten beschouwen. Maar in principe kan je niet stemmen voor iets waarin je teleurgesteld bent. Dan kan 30 procent veel uitmaken."

Brand switching
De enquêteurs van het IDOS gaan te werk met een hand held-computer, waarin alle vragen en mogelijke antwoorden geprogrammeerd zijn. Het antwoord van de ondervraagde bepaalt de volgende vraag. Met een pen wordt het antwoord aangestipt en meteen elektronisch opgeslagen. Dus van enige invloed van enquêteurs die subjectieve vragen stellen, is geen sprake. Krishnadath demonstreert dat handzame apparaatje. Ook de vraag op welke andere partij men zou stemmen indien zijn of haar partij niet zou meedoen, was geprogrammeerd. En die vraag werd aan een ieder gesteld; ook als je de NDP of de NPS als voorkeurpartij opgaf. Het was Shailendra Girjasing van UPS-DOE die er gewag van maakte dat er in Commewijne een enquêteur ‘gekleurd' zou hebben gevraagd: ‘Nee, maar als UPS-DOE niet meedoet, op welke partij zou u dan stemmen?'
"In marktonderzoek praat je over brand switching; wat ga je roken als Morello niet meer verkrijgbaar is", licht Krishnadath deze vraag toe. "Als je dat weet, dan weet ook waar mobilisatie van een bepaalde stem naar toe kan plaatsvinden. Die vraag – wat is uw alternatief? – hebben we aan een ieder gesteld. Ik moest erom lachen, omdat die opmerking van iemand kwam die uit de zakenwereld is; iemand die producten aan de consument wil slijten Voor zo iemand is het belangrijk om te weten waar een klant op overstapt als zijn product om een of andere reden even niet te krijgen is. Een opiniepeiling is in feite niets anders dan een marktonderzoek voor politici, alleen weten we hier niet voldoende wat we ermee moeten en kunnen doen."


          â€˜Gewoon Geeta gebleven’        

Velen dachten dat Geeta Mangal-Mansaram (30) in 2000 slechts voor het verjongde aangezicht aanschoof in De Nationale Assemblee. Tweemaal ‘timmerde' ze op ministers en leek ze in botsing te komen met de partijdiscipline. Toch staat ze nu op een tweede, verkiesbare plaats op kandidatenlijst van Wanica. "Dat wil dus zeggen dat de partij voor kwaliteit gaat. Ik was een testcase voor het Nieuw Front."

Tekst Iwan Brave/de Ware Tijd, 23 april 2005 - foto DNA


Het huis van Sharmila Geeta Ratna Mangal-Mansaram en haar man is eenvoudig en nauwelijks ingericht. Ze zijn net enkele weken geleden verhuisd, van de ene uithoek in Wanica naar de andere. Het is een huurhuis. In de woonkamer staat, op de nodige apparatuur na, eigenlijk alleen een bankstel. Wat ook opvalt is het altaar, tegen een muur, met overwegend rode kleuren en religieuze relikwieën.
Mangal zit ontspannen in kleermakerszit op de bank. Ze is lid van ‘The International Society for Krishna Consciousness', ook wel bekend als Hare Krishna. "Het is een levensfilosofie met vier basisprincipes", vertelt ze over haar geloof. "Eén: geen intoxicerende dranken, waaronder thee en koffie; twee: niet gokken; drie: geen ongeoorloofde seks en vier: vegetarisch eten. Mijn man Roy was er eerst bij. Ik volgde later. Ik had er veel kritiek op in het begin. ‘Wie eet er nu geen vlees?' zei ik. Maar wanneer de filosofie uiteen wordt gezet, dan spreekt het aan. Vlees is alleen maar streling van de tong; maar voor je spirituele beleving is het niet goed." Lachend zegt ze: "Ik heb nu vijf kookboeken met duizenden recepten; het is heel goed gelopen allemaal."
Op het altaar ligt het heilige geschrift de Bhagvad Gita. Elke morgen gaat ze in gebed. Dagelijks zestien ‘rondjes' chanten, met de mala in de hand, die 108 kraaltjes heeft. Per ronde chant ze de mantra: ‘Hare Krishna, Hare Krishna, Krishna Krishna, Hare Hare; Hare Rama, Hare Rama, Rama Rama, Hare Hare.' En dat zestien maal 108 kralen. Ze deelt het op in tweemaal een uur per dag. "Als je wordt geïnitieerd dan moet je je strikter aan de regels houden, dan wordt je espiring disciple ", vertelt ze. Maar zover is Mangal-Mansaram nog niet. Vooral vanwege haar politieke drukte.
Toch is ze er voorstander van dat het beroep van parlementariër een fulltime betrekking wordt. "Nu zijn we parlementariër plus iets. Ik ben beleidsmedewerker bij het Ministerie van Openbare Werken, het gaat daardoor minder goed. Je doet je best. Maar een goede wet vergt veel research. Je wil goed handhaafbare en goed uitvoerbare wetten maken. Bij een dubbele functie gaat eentje inboeten of gaan beide minder goed."
De ‘schadeloosstelling' die ze krijgt als parlementariër, plus de representatie- en autotoelage, komt op zo'n vijfduizend Surinaamse dollar.
Op de vraag of dat niet al voldoende is om alvast fulltime aan de slag te gaan, zegt ze: "In de ogen van het volk is het een immens bedrag. Maar als vertegenwoordiger van de district ben je een manusje-van-alles. Iedereen komt naar je toe: de tempels, de sociale en culturele verengingen en organisaties en dan ook nog de sociale gevallen. Je bent constant bezig met geven. Ook vanuit mijn religieuze achtergrond: wat je ook geeft; je stuurt nooit iemand met lege handen weg. Ook je familie; bij huwelijken kan je niet komen met donaties van een tientje. Al mijn geld zit zowat in donaties. Anders had ik mijn eigen huis al gebouwd. Mensen dachten ook dat ik als parlementariër zou veranderen. Maar ze zien: ‘Geeta is Geeta gebleven'. Het verbaast ze. In onze tempel wordt het ook gepropageerd: je moet nederig blijven." Met trots zegt ze: "Ik heb geen enkele privilege van de overheid genomen: geen auto, geen benzine, geen perceel, geen huis, geen niks; alles is van mezelf."

Nieuwbakken politica
Hoewel ze in 2000 gelanceerd is als een nieuwbakken politica, zit ze al 13 jaar in de politiek. Daarvoor was ze kaderlid van de VHP. "Toen al was ik actief op het podium. Ik was goed in mijn Nederlands en Hindi; dat sloeg aan. In 1996 was ik RR-kandidaat, maar ik deed hiervan principieel afstand vanwege een andere regering die aantrad." Dat jaar liepen vijf VHP'ers, onder wie Marijke Djwalapersad, over als splinterpartij BVD, waardoor een door de NDP geregisseerde regering kon aantreden. "Dat Marijke overliep, heeft voor mij een deur opengemaakt. In 1999 studeerde ik af en had vanaf 1997 stage gelopen bij Jagernath Lachmon. In die tijd deed ik een politiek programma bij Sangeet Mala, gericht tegen de regering-Wijdenbosch. Er waren toen heel wat corruptiezaken aan de gang."
`Haar kandidaatstelling in 2000 kwam als een ‘verrassing'. Het werd haar pas medegedeeld op de partijraadsvergadering die over de kandidaatstellingen ging. "Ik was best geschrokken. Je bent 24; wat heb je te zoeken in het parlement. In die periode was ik onder leiding van Radjkoemar Randjietsingh, via hem ben ik erin gekomen." Over haar ervaringen als parlementariër zegt ze: "Je moet je aanpassen aan de omstandigheden. Het zijn lange vergaderingen. In het begin had ik veel moeite daarmee. Er was niet echt regelmaat. Soms waren we twee tot drie uur in de ochtend er nog niet uit. Met de huidige voorzitter is het besluit genomen te vergaderen tot uiterlijk zes uur 's avonds, bij begrotingsbehandeling tot acht uur en in zeer uitzonderlijke gevallen tot tien uur. Met de nieuwe leiding is er heel wat ordening gekomen. Ik kan me daarin terug vinden."
Ook kan ze zich terugvinden in de partijdiscipline. "Als je lid wordt van een partij dan ga je mee met alle geschreven regels en de partijbeginselen. Binnen dat kader dien je te functioneren. Het opereren binnen dat kader kan in strijd zijn met je persoonlijke visie." Mangal-Mansaram is ervan overtuigd dat Suriname ‘geen personendemocratie' is maar een ‘partijendemocratie'. Het staat ook zo in het decreet op de politieke organisatie; iemand kan alleen gekozen worden voor de DNA als lid van een politieke organisatie.
Daarom stond ze ook achter de Terugroepwet die ze mede heeft ontworpen. "Ik zal nooit meewerken aan een wet die mij monddood maakt. Aanvankelijk stonden ook in het ontwerp formuleringen als ‘in strijd met je verkiezingsbelofte' en ‘in strijd met partijbeginselen'. Maar dat was te ruim. Ik heb toen voorgesteld het te beperken tot twee gronden: royement – bijvoorbeeld wegens onzedelijk gedrag – en overlopen. We zinspeelden al geruime tijd op zo'n wet. Het was Fred Derby die had gezegd: ‘We moeten het overlopen van parlementariërs tijdens de rit aan banden leggen'."


Luis in de pels

Tweemaal leek haar persoonlijke visie openlijk in botsing te komen met de partijdiscipline. Tijdens de begrotingsbehandeling van 2004 zei ze ‘ongezouten dat een aantal ministers die weer met ‘hetzelfde verhaal' kwamen maar beter niet terugkeert voor een tweede termijn. En twee en een half jaar was ZE een luis in de pels minister Gilds van Justitie en Politie. Ten aanzien van het criminaliteitsvraagstuk eiste ze meer pit en daadkracht van Gilds. "We zijn coalitie; je draagt een stukje regeringsverantwoordelijkheid," verheldert ze nogmaals. "Daarom moet je een tweesporenbeleid trekken, een middenweg. Maar als zaken niet worden gedaan, wil je er harder tegenaan, want het belang van de samenleving staat voorop. Dan moet je misschien een beetje timmeren op de minister, en dat wordt je niet altijd in dank afgenomen."
Mangal-Mansaram werd – althans zo leek het – beide malen teruggefloten door haar partijvoorzitter Ram Sardjoe, tevens voorzitter van de DNA. Maar ze wuift deze visie van de hand. "Al zou de voorzitter mij op het matje hebben geroepen, ik heb het nooit zo gezien. Hij wilde zijn politieke ervaring met mij delen. Iemand die al 43 jaar in de politiek zit, heeft het toch wel in zijn vingertoppen", klinkt het nu ineens als een voorbeeldige leerling. "Mijn conclusie is dat je veel kan leren. Je hoeft er niet altijd mee eens te zijn. Mijn voorzitter wilde me duidelijk maken hoe het politieke spel te spelen. Ik heb opengestaan voor die kritiek. Dit politieke spel en het algemeen belang hoeven niet met elkaar in strijd te zijn. Je kan de minister voor hond uitmaken of je kan hem aaien. Als je het een beetje inkleed dan krijg je wel zaken gedaan. Wat is dan belangrijker: je ego strelen of dat het algemeen belang wordt uitgevoerd? Als de persoon Mangal moet buigen daarvoor, dan doe ik dat."
Al 43 jaar in de politiek, is er dan eerder sprake van politieke verstarring? "Ik heb niets bij Sardjoe gezien dat hij verstard is. Hij gaat voor argumenten: je moet kunnen onderbouwen. Het lukt mij meestal wel hem te overtuigen. Dat is nog altijd beter dan wanneer er wordt gezegd: ‘Omdat ik dat zeg'. Sardjoe gaat voor een gericht jongeren- en vrouwenbeleid. Op elke vergadering roept hij vrouwen op te participeren. Dat zou in zijn tijd een rariteit zijn. Hij heeft ook een doelgroep gemaakt van de ‘first voters', dat zijn jongeren die voor het eerst kiesgerechtigd zijn. Vanuit de partij worden zij benaderd met propagandamateriaal. We hopen dat velen respons zullen geven."

Politieke uitbraak
Hoe dan ook, het ogenschijnlijk teruggefloten worden zou normaal een schending van het politieke aangezicht zijn. Het ‘beetje timmeren' op ministers leverde meteen haar politieke doorbraak of beter gezegd uitbraak op. Ze werd een jonge heldin, omdat ze openlijk in het verweer durfde te komen tegen een rigide partijdiscipline. De West noemde haar de ‘Jeanne d'Arc'. "Het ging wel gepaard met spanning binnen de partij, omdat ik niet vooraf afstemming pleegde. Ik ging op solotoer. Maar er is wat gedaan aan de criminaliteit; soms helpt een koevoet."
Toch vindt Mangal-Mansaram het onterecht dat de indruk bestaat dat het drie jaar heeft geduurd voordat ze als jongere haar mond durfde te roeren in het parlement. "Dat is een foute indruk die mensen hebben. We werden in juli 2000 beëdigd. Inderdaad neem je de eerste maanden een afwachtende houding. In november-december, tijdens de begrotingsbehandeling, hield ik mijn maidenspeech. Ik werd toen nog geïnterrumpeerd door Jenny Simons, wat overigens heel spannend was, want zij is toch een van de ervaren mensen. Maar positieve dingen vallen de mensen niet op; alleen controverse en ruzie."
Hoewel het interne democratische gehalte van politieke partijen ‘naar een hoger niveau' moet, durft Mangal-Mansaram te stellen dat die van de VHP ‘vrij hoog' is. "Iedereen was ervan overtuigd dat ik nooit meer kandidaat zou worden gesteld, omdat ik zogenaamd ruzie met de VHP zou hebben. ‘Zij komt nooit meer op de lijst', werd er gezegd. Er waren weddenschappen afgesloten voor soms wel duizend Surinaamse dollars; mensen kwamen naar me toe om te vertellen dat ze hun geld hadden verloren", vertelt ze grinnikend. Ze is als tweede geplaatst op de kandidatenlijst voor Wanica, achter vice-president Jules Ajodhia. "Dat wil dus zeggen dat de partij voor kwaliteit gaat. Ik was een testcase voor het Nieuw Front. Mensen waren bezorgd dat Venetiaan en Gilds niet zouden tekenen. Het democratisch gehalte van het Nieuw Front is toch wel hoog en dat geeft heel wat hoop voor de toekomst."

Nationale Ombudsman
Hoewel ze stelt dat niemand onmisbaar is, ambieerde ze toch wel een tweede termijn. Ze had namelijk voor een aantal zaken gepleit zoals het ‘Instituut Nationale Ombudsman', waarover overigens haar afstudeerscriptie ging. Mangal-Mansaram is bezig met de voorbereiding van een wetsontwerp hiervoor, wat ook wordt opgenomen in het verkiezingsprogramma.
"De Nationale Ombudsman is een belangrijk instituut om de relatie tussen overheid en burger te verbeteren", zegt ze. "Burger kunnen nergens terecht met hun klachten. Voor als je onheus wordt bejegend of dat je vergunningaanvraag of bouwtekening al een jaar ligt te wachten voor behandeling. Bepaalde beroepsmogelijkheden werken nu eenmaal niet in de praktijk of mensen kennen die niet. En de weg naar de rechter is meestal een lijdensweg. Zo'n instituut vereist wel een hoog democratisch gehalte; je moet als overheid zo'n waakhond gedogen. De wetsartikelen zijn af, alleen de memorie van toelichting levert nog enkele problemen op."
Sowieso kon het allemaal veel beter wat de afgelopen vijf jaar is neergezet. "Ik onderwerp mezelf altijd aan kritiek. We zullen de komende periode zeker harder moeten werken aan bepaalde stukken. Ik ga mijn eigen aanpak verbeteren: meer ordening en meer mensen betrekken bij het werk, ook jongeren, voor meer diepgang. In het begin dachten mensen dat ik alleen aanzat voor het gezicht van verjonging; om vijf jaren een jaknikker te zijn. Die mensen hebben lelijk op hun neus gekeken."
En is minister Gilds een van die mensen? "Gilds is een heel aardig mens, heel aangenaam. Maar op het punt van beleid ging het best wel niet goed. Hij wilde bepaalde mensen in bescherming nemen. Mijn standpunt is: haal ze weg, want we hebben geen tijd te verliezen. Mensen dachten dat ik iets tegen Gilds had. Dat was ook het dilemma: hij is een innemend mens, jammer was uitgerekend hij de minister van Justitie. Maar wanneer het algemeen belang in het geding zal zijn, zal je mij toch even hard kritiek horen leveren, of het mijn eigen regering is of niet. Het inkleden zal dan niet altijd even goed lukken."


          Een Goede Basis - Ruth Wijdenbosch        

Paramaribo - Weer is er een ‘goede basis' gelegd. Het Nieuw Front wil nog eens vijf jaar, waardoor de bevolking ‘eindelijk profijt' zal hebben van de stabiliteit, zegt Ruth Wijdenbosch, zevende op kandidatenlijst van de NPS in Paramaribo. Het wordt haar ‘laatste termijn' als politica. "Als het ons weer wordt ontnomen, heb ik sowieso niet meer de puf om met het Nieuw Front in 2010 puin te ruimen."

Tekst Iwan Brave/dWT foto Werner Simons, de Ware Tijd 21 april 2005

Ze is net weer op krachten gekomen, na een week van ziek zijn. De griep. Daardoor heeft ze een aantal belangrijke verkiezingsvergaderingen van haar partij gemist. Maar er zijn gelukkig nog meer belangrijke vergaderingen op schema. "Ik denk dat we er echt lekker inkomen", zegt ze over de verkiezingskoorts binnen de partij. "Wat ik om me heen hoor is dat de spirit erin zit. Je hoort wel NPS'er klagen dat ze worden verwaarloosd als we in de regering zitten, maar als eenmaal de campagne er is, gaan ze volop voor de partij. Ik zat wel in de spanning, want er is nog veel werk te verrichten aan infrastructuur, woningbouw en perceelaanvragen. Dat zijn de zaken die ik het meest tegenkom."
Om de woensdag houdt Ruth Jeanette Wijdenbosch als parlementariër een spreekuur waarbij ‘iedereen' welkom. "Waarschijnlijk vinden de mensen dat de NPS te algemeen werkt, te veel naar nationale ontwikkelingen gaat. Maar mensen vergeten dat ze juist daarom voor de partij hebben gekozen", zegt ze.
Is de NPS binnen het Nieuw Front de partij die meestal de kastanjes uit het vuur haalt?
"Ik vind van wel. Hoewel vaker wordt gezegd dat we een creoolse partij zijn, gaat de NPS voor de belangen van alle bevolkingsgroepen. Het is niet zo dat we bijvoorbeeld voor die van Para en Coronie gaan en niet voor die van Wanica. De NPS probeert breed ontwikkeling te brengen. De indruk bestaat dat andere partijen zich meer bezig houden met de eigen groep, met mensen die op hun lijken, zoals dat wordt gezegd. Maar over het algemeen worden binnen het Nieuw Front de belangen van alle groepen behartigd. En elke groep – ook maatschappelijke of sociale – heeft zijn specifieke belangen die naar voren worden gebracht. Daarom is het belangrijk dat er binnen deze groep een katalysator is die kan zeggen: ‘Ho, iedereen is gelijk'. En zo'n goede katalysator is president Venetiaan. Men zegt weleens dat er onder hem geen daadkracht is, maar binnen het Nieuw Front worden beslissingen genomen op basis van consensus; vooral de twee grote partijen erin, maken dat je wat langer praat. Vandaar dat Venetiaan als NPS- voorzitter heeft gezegd dat het moeilijk wordt te regeren met nog een andere combinatie. Dat is niet zozeer principieel tegen bepaalde partijen gericht. Maar samenwerken met Desi Bouterse is voor mezelf niet mogelijk. Ik zal niet zeggen met heel de NDP, maar er zijn meerdere personen in die partij waarmee samenwerken principieel niet mogelijk is."

Waarschuwend geluid
En Jules Wijdenbosch van de VVV? "Ik heb niets tegen de persoon Wijdenbosch, wel tegen zijn werkwijze. Hij is iemand die wettelijke regels met de voeten treedt. Hij vindt dat hij cheques mag tekenen en de staat daarmee mag binden. Het geldt ook voor Henk Goedschalk en Errol Alibux. Goedschalk heeft voor zoveel ellende gezorgd. Hij heeft nooit een waarschuwend geluid vanuit de Centrale Bank laten uitgaan, zoals André Telting dat meerdere malen heeft gedaan. Hij en de minister Humphrey Hildenberg van Financiën zijn gekomen met regels van zelfstrafbaarstelling; dat zijn mensen waarmee ik kan werken, mensen die ‘nee' kunnen zeggen tegen een president. Maar Goedschalk gaf juist aanwijzingen hoe regels te omzeilen en zichzelf daarbij te bevoordelen. Persoonlijk ben ik iemand die qua regels strikt is."
Terugkomend op het onderwerp van ‘gebrek aan daadkracht' zegt Wijdenbosch dat economische ‘ordening' veel tijd in beslag heeft genomen. Er is een commissie Staatsschulden ingesteld en zelfs een ‘bureau voor de staatsschulden'. Deze ordening is zowel nationaal als internationaal van groot belang voor Suriname. "Men onderschat vertrouwen hebben in instituten als de regering en de Centrale Bank", zegt Wijdenbosch. "Komende uit de bankwereld weet ik dat dat van eminent belang is. Vroeger als men de naam ‘Suriname' hoorde, kon je makkelijk kredieten sluiten. Anno 2005 is dat vertrouwen weer op de drempel van herstel. De komende vijf jaar staan we binnen en kunnen we weer aan tafel schuiven."
Kijkende naar sociale toestanden in wijken; worden mensen dan niet vergeten? "Het lijkt alsof we uitsluitend kijken naar stabiliteit. Je hoort ook die kritiek: ‘kijk over die muur van stabiliteit'. Maar zonder kan je niet eten, niet doen aan armoedebestrijding, goede huisvesting, onderwijs en gezondheidszorg. Als die stabiliteit als basis er niet is, dan is het dweilen met de kraan open. Die stond wagenwijd open toen we in 2000 aantraden. Er waren zoveel schulden die eerst op een rij moesten worden gezet. Men onderschat dat, vandaar dat we veel werk in de campagne moeten steken. Die armoede zit diep. Elke keer laat het Nieuw Front deflatie achter, maar als er een andere regering komt, zitten we weer op het nulpunt."

Grote ontwikkelingen
Maar Wijdenbosch wil toch graag erop wijzen dat er wel degelijk ook aan andere zaken wordt gewerkt. Ze wijst erop dat in 2000 de AOV 35 Surinaamse dollar bedroeg en dat die systematisch verhoogd is naar 175 Surinaamse dollar. De overheid heeft weliswaar slechts zo'n 800 sociale woningen opgezet, maar daarnaast zijn door particulieren duizenden woningen gebouwd tegen 7 procent leenrente. Toegegeven, het kan allemaal beter.
"Er leven nog te veel mensen in armoede", geeft Wijdenbosch ruiterlijk toe. "Maar dat komt niet door het Nieuw Front, men kijkt wel naar ons. Maar ook ik kijk naar het Nieuw Front. Er moet een minimaal sociaal pakket komen waarop iedereen recht heeft. We staan aan de vooravond hiervan. Als het Nieuw Front nog eens vijf jaar krijgt, dan liggen er grote ontwikkelingen op stapel, waardoor de bevolking eindelijk profijt zal hebben van stabiliteit."
Zo ligt er een sectorplan Huisvestingsbeleid gereed met een budget van 18 miljoen euro, deels gefinancierd uit de eigen begroting, deels uit de verdragsmiddelen. Ze wijst ook op sectorplannen voor volksgezondheid en onderwijsvernieuwing. "De afgelopen periode was de meest actieve waardoor een goede basis is gelegd voor de komende tien jaren in de sociale sector", zegt Wijdenbosch.
Huisvesting is iets wat zij ‘op de voet' volgt. "Ik volg alle volkswoningbouwprojecten. We zijn bezig bestaande woningen op huurkoopbasis over te dragen. Voorlopig hebben we alle verhogingen van de huurprijs van volkswoningen aangehouden. Er ligt ook een andere projectfinanciering van China op stapel." Wijdenbosch is van mening dat Sociale Zaken ‘uit de sfeer van bedelen' moet worden gehaald. Van eminent belang daarbij is een samenwerking tussen Sociale Zaken en het Ministerie van Arbeid. "Ook de mensen zelf moeten uit die sfeer, vooral vrouwen", licht Wijdenbosch toe. "Ik kijk uit naar een totale transformatie, waarbij we naar gezinsbegeleiding moeten. De projecten moeten er op gericht zijn mensen economisch zelfstandig en weerbaar te maken. Men moet er trots op zijn dat je uit die armoedecyclus wordt gehaald. Men moet niet langer naar Sociale Zaken gaan voor alleen die sociale kaart of kinderbijslag, maar voor perspectief voor jou en je kinderen. En dat kan allemaal niet zonder die stabiliteit."

Opbeurend telefoontje
Er wordt meerdere malen gebeld. Een treurig telefoontje betreft het ernstige verkeersongeluk dat Luciën ‘Piertje' Piereau – de ‘officieuze bodyguard' van president Venetiaan – de nacht eerder is overkomen, na een partijvergadering in Para. Een ander telefoontje is opbeurend. "Iemand belt en zegt dat ze nu al een uitnodiging wil voor de inauguratie van onze president", lacht Wijdenbosch. De spirit lijkt inderdaad aanwezig. Ze wijst op de basis die eerder tussen 1991 en 1996 was gelegd, waarna de regeermacht werd weggekaapt. "Als het ons weer wordt ontnomen, heb ik in elk geval niet de puf om weer met Nieuw Front in 2010 puin te ruimen", zegt Wijdenbosch zorgelijk. "Gelukkig hoor ik jongeren ook zeggen: ‘Toch Nieuw Front, want andere regeringen breken alles af'. Jongeren vormen geen homogene groep. Je hebt een deel dat heel verstandig denkt, maar ook een deel dat heel rijk wil worden zonder werken. En als iemand dan dansend en huppelend op het podium komt, die onverklaarbaar rijk is geworden, dan is hij jouw idool."
Op de opmerking dat er ook weldenkende jongeren binnen de NDP zijn, zegt Wijdenbosch: "Maar als je ze confronteert met de Decembermoorden, de slachting van Moiwana, de moord op Gooding, Horb en Hawker en met al die militairen die zijn verdwenen of zogenaamd een zonnesteek hebben opgelopen, dan weten zij als intellectuele jongeren daarop geen antwoord. Of ze doen er stoer over. Maar een fundamentele discussie vermijden ze. Omdat ze weten dat als ze erbij stilstaan, ze het ook moeten veroordelen. Maar Bouterse is de jongste van de groep van grote partijleiders. Hij is ook een volksjongen. Daarnaast voelen bepaalde jonge mensen zich aangetrokken tot iemand die wakamantaal spreekt."
Wijdenbosch heeft 33 jaren in het bankwezen gewerkt, waarin afwisselende werk heeft gedaan. Afwisseling, daar houdt ze van. Daarom zijn vijf perioden in het parlement wel welletjes. Al vanaf 1987 is ze in de politiek. "Ik ben zo langzamerhand een veteraan", zegt ze met lichte zelfspot. Ook al komt het Nieuw Front weer in de coalitie, dan nog wil ze het daarna voor gezien houden. "Omdat jongeren moeten overnemen", motiveert zij. "We moeten meer vertrouwen in jongeren stellen en meer in ze investeren. Leiders denken vaak dat als ze opstappen, de zaak in elkaar zal donderen. Maar dat is niet waar. Onze democratie moet verfijnder worden. Ik ben voorstander van beperking van zittingsperioden voor bestuurlijke functies; alleen dan krijg je snellere doorstroming. Binnen politieke partijen worden bepaalde jongere personen als leider wel gedragen door de tweede en derde lijn, maar toch worden zij niet naar voren geschoven. Dat getuigt niet van politieke moed. De leiders in Suriname gaan lang door in leeftijd, waardoor er een generatiekloof kan ontstaan met jongeren. Tegen de tijd dat de volgende overneemt, dan is die ook al 70 jaar oud, maar wil ook enkele jaren leiden. Daarom zeg ik voor mezelf: ‘Mijn laatste periode'."

Volgende uitdaging
De reden waarom Wijdenbosch in 1987, na zeven jaren militaire dictatuur, in de politieke arena stapte, was herstel van democratie en rechtsstaat. "Hiervoor is inmiddels een goede basis gelegd", zegt zij. "Maar onderzoek naar schending van mensenrechten is nog steeds in de beginfase. Ik ben ervan overtuigd dat het ook hiervan iets terecht zal komen; Suriname zal geen uitzondering worden. Bij veel voormalige militaire dictaturen zie je dat het oplossen van mensenschendingen trager van de grond is gekomen."
Als vice-voorzitter heeft ze de tweede hoogste functie bekleed in het parlement, het controlerend orgaan van staatsmacht. "Ik prijs me gelukkig als enige vrouw een vijfde periode te kunnen doen; waarvan ik tweemaal vice-voorzitter ben geweest, dat kan niemand anders vertellen. Ik heb menigmaal als waarnemend voorzitter opgetreden en heb nooit iemand horen klagen: ‘Ram Sardjoe is weg en het werk ligt stil'. Dan is nog mijn enige volgende uitdaging het voorzitterschap van DNA."
Over het niveau van het parlement zegt ze: "Ik kijk uit naar meer professionals. Mensen moeten zich in specifiekere onderdelen verdiepen. We houden ons te weinig bezig met het algemeen beleid en bewegen te veel op het niveau van RR- en DR-raad. Ik ben ook voor meer efficiëntie binnen het parlement, met een strakkere spreektijd. Ik heb november vorig jaar in het Italiaanse parlement een Vrouwenwereldconferentie mogen voorzitten – wat ik als een hoogtepunt heb ervaren. Het ging over rechten van kinderen en jonge mensen. Na drie minuten schakelde de griffier je microfoon uit en ging die van de voorzitter weer aan."
Maar om efficiënt te kunnen werken, zijn een nieuw DNA-gebouw en een fulltime functie ‘hoogste prioriteit'. "Dat nieuwe gebouw moet er zeker komen in de komende vijf jaar", zegt Wijdenbosch. "Ik geloof ook erin dat het moet lukken aan de hand van onze prestaties, onze gedrevenheid en goede argumentatie de mensen ervan te kunnen overtuigen dat kiezen voor de toekomst een keuze voor het Nieuw Front is. Ik geloof erin dat het geld dat verdiend is en zal worden verdiend, geïnvesteerd zal worden in de mensen. Voor een groot deel is de moeilijke periode achter de rug. Als het de komende termijn er niet van komt, dan zal ik samen met hen teleurgesteld zijn."


          Niet Tégen, Maar Vóór - Marten Schalkwijk        

DOE is een hervormingspartij. Dat betekent dat vóór de verkiezingen niet met de NDP, VVV of het Nieuw Front wordt gewerkt.


Tekst Iwan Brave/dWT foto Hijn Bijnen, de Ware Tijd, 19 april 2005

"Het inkomen van de burger moet naar een hoger plan", zegt voorzitter Marten Schalkwijk, tevens lijsttrekker in Paramaribo. Hij is pragmatisch en hekelt de ‘schijnwerkelijkheid' van de Surinaamse democratie. "Het is een flinterdun vernislaagje, maar inhoudelijk is het niets."

Tegenwoordig is het kantoor van Nikos (NGO Instituut voor Kaderontwikkeling en Onderzoek) niet meer te missen in de Albergastraat. Buiten staat prominent een verkiezingsbord van UPS-DOE B ‘time for a change'. Het lijkt de overgang te verbeelden van Marten Schalkwijk als onderzoeker in het sociaal-maatschappelijk veld naar de politicus in de politieke arena. Zeven jaar geleden heeft hij Nikos opgezet, zijn dagelijks werk. Veel onderzoek. "Ik probeer die samenleving goed te begrijpen en in kaart te brengen. Daarnaast begeleiden we een aantal organisaties, we monitoren een pakket van Cordaid-ontwikkelingsprojecten ter waarde van 1 miljoen euro. Dat stopt eind april."
Maar Nikos blijft. Schalkwijk wacht de verkiezingen af. Als hij in het parlement komt, zal hij Nikos als wetenschappelijk en onderzoeksbureau inzetten, om sociaal- maatschappelijke en economische zaken te ‘onderbouwen'. Daarbij zal hij veel studenten inzetten. "Ik hou ervan met jongeren te werken, niet- of net afgestudeerden. Je traint ze door met ze te praten, veel verantwoordelijkheid te geven. In zo'n drie jaar moeten ze zodanig zijn dat ze zeer goed terechtkomen. Wie goed is krijgt ontslag. Ze krijgen bij Nikos alle kansen van hun leven door hard te werken. In onze samenleving krijgen veel te weinig jonge academici goede kansen."
Eigenlijk had hij de afspraak willen afzeggen, deze vrijdagmorgen, twee dagen voor zijn vijftigste verjaardag. UPS-DOE (Unie van Progressieve Surinamers-Partij voor Democratie, Ontwikkeling en Eenheid) had de avond ervoor de eerste wijkvergadering in Nickerie, in Paradise om precies te zijn. Op de heenweg maakte Schalkwijk een tussenstop in Coronie, voor een ‘radioprogrammetje' met de DOE- lijsttrekker aldaar. De vergadering liep om elf uur ‘s avonds af, toen werd er nog nagekaart en pas rond middernacht werd de terugreis ondernomen.
Schalkwijk, de ijzervreter, ziet er geradbraakt uit. Hoewel vier uur ‘s ochtends thuis kroop hij niet meteen in bed. Eerst mediteren, de bijbel lezen en bidden. "Ik word geïnspireerd vanuit mijn geloof; niet door machtsdrang en geld verdienen", vertelt de christen in hem. "Het gaat ook om naastenliefde. Je moet voor alles een innerlijke motivatie hebben, het kan ook een externe zijn maar dan is die meestal zwakker. Dat weerhoudt mij ervan corrupt zijn of bepaalde feiten te plegen."
Hoe rijmt dit zich met een eventuele samenwerking met de NDP, die wordt geleid door een ‘veroordeelde drugscrimineel'. "Ik ben op zich pragmatisch; niet op de zaken vooruitlopen. Dat betekent dat DOE vóór de verkiezingen niet met de NDP, niet met de VVV en niet met Front wil samenwerken. Want wij zijn een hervormingspartij, omdat het inkomen van de burger naar een hoger plan moet; we draaien al dertig jaar in een rondje. Als het slecht gaat met je bedrijf, dan moet het management worden vervangen. Dat geldt ook voor een land. Er is toenemende armoede en toenemende ongelijkheid van inkomens. Na de verkiezingen kijken we wat de uitslag is. Wat heeft de kiezer aan de verschillende partijen gegeven? En op basis daarvan kijken we verder. Als de kiezer ons minder dan vijf zetels geeft, gaan we in de oppositie. We hoeven niet per se bij de pot. Van: hier, neem een of twee ministeries en de boel wordt verkaveld. We willen integraal op het beleid zitten, zo niet; in de oppositie. Dus als de mensen beleidsverandering willen, dan moeten ze ons meer dan vijf zetels geven."

Zwijggeld
Schalkwijk is niet gecharmeerd van het gemiddeld niveau in De Nationale Assemblée (DNA). Hij noemt het salaris van vele parlementariërs dan ook ‘zwijggeld'. "Want je moet toch flink van je kunnen afpraten, maar binnen de oude partijen mogen alleen de fractieleiders aan het woord. Kijk maar naar Mangal- Ramsaram; hoe lang heeft het geduurd voordat zij sprak. Het is jammer dat wij haar drie jaar lang niet hebben gehoord. Alle 51 personen dienen te praten. Ik denk dat als je de kwaliteit van de DNA vergelijkt met die van Staten in de jaren ‘60, dan is er sprake van een veel slechter niveau. Te weinig deskundigen, je merkt dat aan de debatten. Mensen met een beetje niveau zijn op één hand te tellen. De DNA is nu niet meer dat controlerende orgaan, maar het stempelkussencollege van de regering. Maar volgens de Grondwet gaat het om de mensen die gekozen worden.
Ook de oppositie vind ik heel zwakjes; die verschuilt zich achter het feit dat zij ‘niet in het machtscentrum' zit. Dus wacht men dan maar vijf jaren af. Het gaat erom dat je een goede job voor het land wil doen en vooral controle uitoefent op de regering. Het machtscentrumdenken is zo diepgeworteld dat de oppositie zichzelf uitschakelt. Men wacht liever vijf jaar; dicht bij de pot. De kiezer heeft hierdoor een verkeerd beeld van het waarom: je kan niet met alle 51 in het machtscentrum belanden. Het is voor sommige partijen ook een vrij etnische campagne van ‘ala man e nyan, mek unu go nyan ook tu'. Daarmee krijg je geen goed beleid, maar hetzelfde hoopje poep met andere vliegen."
Een duidelijke aanklacht. En Schalkwijk wil niet meer langer behoren tot de beste stuurlui die aan wal staan. Hij spreekt van een ‘schijnwerkelijkheid', een ‘flinterdun democratisch vernisje'. "Terwijl mensen pinaren", zegt hij. "Omdat vaak mensen geen visie hebben en geen inhoud. Hoe diepgaand worden zaken nu besproken in de DNA? Men praat langs elkaar heen in dit land, omdat men het debat niet durft aan te gaan."
Schalkwijk geeft nog een voorbeeld van dat ‘dunne vernislaagje'. Twee weken geleden reed hij in Nickerie, over de Cassaveweg. Toen hij een zandstraat wilde inslaan, zag hij op de hoek een infocentrum, glanzend geverfd in de kleuren van de betreffende partij. "Overal zie je die zogenaamde infocentra, waarvan tweederde gesloten is", vertelt hij. "Het is allemaal buitenkant. Toen ik die hoek omsloeg, zag ik dat de rest van gebouw ongeverfd en vol spinrag. Dat bedoel ik met dat flinterdun laagje; ‘das ist nur façade' zegt de Duitser, inhoudelijk is het niets. Veel politici hebben geen inhoud, maar proberen met wat show de kiezers op hun hand te krijgen."
Het is duidelijk dat Schalkwijk socioloog is. Hij brengt haarscherpe analyses, altijd overtuigend en onderbouwd. Zijn boek ‘Het steentje in de Nederlandse schoen' uit 1994 over de zeurende ontwikkelingsrelatie tussen Suriname en Nederland – en veel meer natuurlijk – geeft aan dat hij ook op geschrift helder kan onderbouwen. Een kwaliteit waarmee weinigen zijn begiftigd.
Hij wil niets weten over de algemene klacht van de oppositie dat niet naar haar plannen wordt geluisterd door de coalitie. Er kan ook anders oppositie worden gevoerd. Bijvoorbeeld via het ‘maatschappelijk debat'. Schalkwijk: "Als je de burgers achter je krijgt, dan zal het moeilijk zijn om het plan af te wijzen. Neem bijvoorbeeld het verkeer, waarvan iedereen hinder ondervindt. Maar het oplossen betekent natuurlijk wel veel onderzoek, stadsplanning en wegenplanning. Je moet keihard werken. Te vaak wordt er vanuit de losse pols gewerkt. Niet alleen in de DNA."

Sterke-leiderschapsyndroom
De populariteit van Bouterse schrijft Schalkwijk toe aan het ‘sterke- leiderschapsyndroom'. "Veel burgers hebben liever dat de leiders de verantwoordelijkheden dragen, dan kan men die van zich afschuiven", licht hij toe. "Maar democratie betekent inspraak. Ook inhoudelijk nadenken. Ik ging een keer op huisbezoek in een wijk. Ik klopte aan bij een bouwvallig huis, waar de armoede van afdroop. Toen ik vroeg: ‘Mevrouw, wat is het grootste probleem hier?', was het antwoord: ‘Nou meneer, daar stelt u een moeilijke vraag'. Je ziet dat mensen niet zelf reflecteren over de situatie. Als je bij een wijkvergadering vraagt ‘hebben jullie vragen?', ‘wat leeft bij jullie, want ik ben nieuwsgierig als politicus', dan heeft niemand een vraag. Maar mensen zijn gewoon niet gewend inspraak te hebben. Ze zijn gewend dat je ze een hand vol beloften geeft en een goed gevoel.
In het geval van Bouterse gaat het om een sterke man om dingen gedaan te krijgen: men ziet namelijk dat het niet goed gaat. Daarbij heeft hij dat charismatische; hij is de volgende verlosser. Maar je stem is heel wat waard; daarmee moet je goed beleid kopen. Maar nu worden stemmen verkwanseld in een soort jackpot; mensen wagen een gok op politici die loze beloften doen. De verkiezing mag nooit een gok zijn: wie heeft een goed programma, wie heeft integriteit en wie heeft deskundigheid; daar gaat het om."
Maar is ook dat geen gok? "Ik weet niet of dat wel zo is. Je hebt bepaalde partijen die emoties opzwepen: het wijgevoel, het vlaggengevoel, sopi uitdelen zodat mensen beneveld gaan stemmen. Tegenwoordig word je gewoon betaald. Het is een armoedecultuur. Maar een deel van de kiezers is zelf gecorrumpeerd. ‘Hoeveel geld heb je?' wordt er gevraagd. Je denkt dat je die politieke partij pakt. Maar als je die 50 Surinaamse dollar over vijf jaar uitsmeert, is dat per maand tachtig cent, per week twintig cent, per dag... ze lachen jou uit."
Schalkwijk wijt het ook aan de partijpolitiek dat bestuurders niet hebben geleerd verder te denken. "Toen ik bij de NPS zat, kwam ik met het voorstel alle RR- en DR- leden te trainen om zo je partij op te bouwen. Nee nee, dat was niet de bedoeling. Partijen die al zo lang bestaan hebben geen kaderschool, niet omdat ze het niet kunnen maar omdat ze het niet willen."
DOE heeft de afgelopen twee jaar kadercursussen verzorgd, een stuk of twaalf, maar ook aan bestuursleden en kandidaten van andere partijen. "De helft was geen DOE. We hebben eenheid in ons vaandel staan", zegt Schalkwijk. "Zie het maar als een stukje ontwikkelingshulp. Het gaat om de basiszaken: wat is bestuur, wat is politiek en wat is democratie? Dan sta je ervan versteld hoevelen daarvan geen notie hebben. Er wordt politiek bedreven maar velen in politieke partijen weten niet hoe en waarom. De PNR had dat wel vroeger met mensen als Fred Derby; dat was hun kracht." Schalkwijk wijt deze cultuur aan een ‘centralistische politiek'. "Men denkt in termen van machtsconcentratie; men wil niet die druk van onderaf, die zeker komt als je kaders traint."

Slechts kruimeltjes
DOE heeft een poging tot samenwerking gezocht in augustus 2003 op basis van de nota ‘De weg naar nieuw politiek leiderschap'. "Iedereen was positief", vertelt hij. "En dat was ook het vreemde. Ik heb tientallen uren met voorzitters gesproken. Maar toen ik vervolgens vroeg om een inhoudelijke of meer formele reactie, bleef dat uit. Hier heb je weer dat voorbeeld van het maatschappelijk debat dat wordt vermeden. Alleen de UPS-partijen hebben positief gereageerd, met hen hebben we tweemaal inhoudelijk gesproken over die nota. We hebben een jaar met elkaar gesproken. Op basis daarvan hebben we elkaar gevonden. De UPS was al door een fusie door een proces gegaan en dat was voor ons waardevol. Het was teleurstellend dat andere partijen niet geïnteresseerd waren."
Op de vraag waarom DOE niet met UPS een partij is geworden, antwoordt Schalkwijk: "We waren te kort voor de verkiezing voor een fusie. Ik heb die van UPS van dichtbij meegemaakt. Dat zijn moeizame processen. We hebben gezegd: stap voor stap. Toch een stukje pragmatisme: laten we beginnen samen te werken. Het gaat om hervorming en vorming van de samenleving; om die potentie er een keer uit te halen; dat is mijn insteek. Dan til je de hele samenleving, zeker de achtergestelde groepen, naar een hoger niveau. Ik zie politiek als mensen die rond een taart zitten en die willen delen. Maar de taart wordt kleiner en de gevechten groter. Nu krijgen de gewone burgers slechts kruimeltjes. Dan is de oplossing een grotere nationale taart bakken."
In 2000 haalde DOE de kiesdrempel niet. Deze keer ziet Schalkwijk meer kansen, nu zijn partij in een combinatie meedoet. Hij verwacht dat zo'n zes combinaties een zetel zullen halen. "Wij hebben een economisch programma", zegt hij. "De kiezer zal naar een aantal zaken moeten kijken. Die is gewend tégen iets te stemmen. Deze keer is er geen duidelijke anti-issue. Dus eindelijk heeft men een kans om vóór iets te kunnen stemmen. Hoewel de NDP en het Nieuw Front proberen de verkiezingen te polariseren; beide claimen dat het tussen hún gaat. Wij zeggen: nee. Als de kiezers zich weer voor de gek laten houden door deze polarisatie, dan hebben ze het ook niet geleerd. De patronagepolitiek heeft als een houtluizennest in het gebouw Staat Suriname huisgehouden. Het wordt tijd om die houtluizen te bestrijden."


          De Laatste Spreker - Liakat Mahawatkhan        

Paramaribo - Al als puber raakte Liakat Mahawatkhan in de ban van de kermis rondom de VHP. Als stonfutu van de VHP bleek hij niet meer bruikbaar als parlementariër. Niet vanwege gehak en gebeuk stapte hij uit de partij maar vanwege ‘belediging'. Hij wilde slechts aanblijven als ‘integere VHP'er'. "Wijlen voorzitter Lachmon heeft me nooit kunnen betrappen op liegen. Maar hij zei altijd: ‘Sardjoe, jij gaat nérgens heen'."

Tekst Iwan Brave/dWT foto Hijn Bijnen - de Ware Tijd 12 april 2005


Mohamed Liakat Alikhan Mahawatkhan is zijn volledige en juist gespelde naam. Hij ontvangt ons in het ‘appartotel' Mercurius, tegenover het jongensinternaat van Elizabethshof. Hij toont zijn bescheiden appartementje met een zitruimte, slaapruimte, een keukenblok en een toilet/badruimte. "Hier kook ik zelf, doe de afwas en maak zelf schoon, terwijl ik thuis drie diensten heb en tuinlieden", zegt hij. Al elf jaar huurt Mahawatkhan het tegen 350 euro per maand, en maakt geen gebruik van de mogelijkheid om als afgevaardigde uit Nickerie in Hotel Torarica te zitten, wat al gauw komt op 600 euro per week. "Dus als mensen zeggen dat ik gehaaid ben, dan toont dit het tegendeel aan. Zo zijn er veel van dit soort dingen." EBS laat het weer afweten, dus zitten we niet airco gekoeld binnen, maar op het buitenterras. Gelukkig is het weer grijs en koel. We kijken tegen witte muren, decoratief afgezet met authentieke rode dakpannen. Als een burcht op een Caribisch vakantie- eiland. Als Mahawatkhan uit Nickerie komt, doet hij ook meteen het nodige ‘sociaal werk'. "Soms vraag ik na bij een overheidsdienst waarom het zo lang duurt bepaalde stukken zo lang op zich laten wachten." Mensen vragen van alles aan hem als parlementariër: een bijdrage voor de voetbalvereniging, een bijdrage voor de tempel tot aan: "Yu ab' wan lekkers, fu wan batra biri."
Zowel Mahawatkhan als Ramlal Mahabier werd als stonfutu van de VHP te kennen gegeven niet langer bruikbaar te zijn als DNA-lid. "Hem hebben ze gouden bergen beloofd", zegt hij over het aanblijven van Mahabier. "Maar hij heeft ook tegen me gezegd: ik kan er niet uit, want ik ben vanaf kleine jongen VHP'er." Mahawatkhan stapt eruit ‘wegens belediging'. "Ram Sardjoe weet als voorzitter wat mijn bijdrage is aan de partij en ik hem gewaarschuwd mij niet te beledigen. Dat heeft hij toch gedaan door mij een post van onderminister aan te bieden; een post waarbij je niks mag zeggen. En daarna hebben ze kenbaar gemaakt dat Imro Manglie hun dierbaarder is." Volgens Mahawatkhan is de omstreden rijstmagnaat Manglie nu de grote financierder achter de schermen. Mohamed Liakat Alikhan Mahawatkhan is zijn volledige en juist gespelde naam. Hij ontvangt ons in het ‘appartotel' Mercurius, tegenover het jongensinternaat van Elizabethshof. Hij toont zijn bescheiden appartementje met een zitruimte, slaapruimte, een keukenblok en een toilet/badruimte. "Hier kook ik zelf, doe de afwas en maak zelf schoon, terwijl ik thuis drie diensten heb en tuinlieden", zegt hij. Al elf jaar huurt Mahawatkhan het tegen 350 euro per maand, en maakt geen gebruik van de mogelijkheid om als afgevaardigde uit Nickerie in Hotel Torarica te zitten, wat al gauw komt op 600 euro per week. "Dus als mensen zeggen dat ik gehaaid ben, dan toont dit het tegendeel aan. Zo zijn er veel van dit soort dingen."
EBS laat het weer afweten, dus zitten we niet airco gekoeld binnen, maar op het buitenterras. Gelukkig is het weer grijs en koel. We kijken tegen witte muren, decoratief afgezet met authentieke rode dakpannen. Als een burcht op een Caribisch vakantie- eiland. Als Mahawatkhan uit Nickerie komt, doet hij ook meteen het nodige ‘sociaal werk'. "Soms vraag ik na bij een overheidsdienst waarom het zo lang duurt bepaalde stukken zo lang op zich laten wachten." Mensen vragen van alles aan hem als parlementariër: een bijdrage voor de voetbalvereniging, een bijdrage voor de tempel tot aan: "Yu ab' wan lekkers, fu wan batra biri."
Zowel Mahawatkhan als Ramlal Mahabier werd als stonfutu van de VHP te kennen gegeven niet langer bruikbaar te zijn als DNA-lid. "Hem hebben ze gouden bergen beloofd", zegt hij over het aanblijven van Mahabier. "Maar hij heeft ook tegen me gezegd: ik kan er niet uit, want ik ben vanaf kleine jongen VHP'er." Mahawatkhan stapt eruit ‘wegens belediging'. "Ram Sardjoe weet als voorzitter wat mijn bijdrage is aan de partij en ik hem gewaarschuwd mij niet te beledigen. Dat heeft hij toch gedaan door mij een post van onderminister aan te bieden; een post waarbij je niks mag zeggen. En daarna hebben ze kenbaar gemaakt dat Imro Manglie hun dierbaarder is." Volgens Mahawatkhan is de omstreden rijstmagnaat Manglie nu de grote financierder achter de schermen.

Altijd onder vuur
Mahawatkhan lag ‘altijd onder vuur', maar het was de toenmalige voorzitter, wijlen Jagernath Lachmon, die hem altijd in bescherming nam. "Nu voel ik me niet meer geroepen om te dansen naar de pijpen van deze leiders." Hij had graag willen blijven, maar dan wel als ‘integere VHP'er'. "Lachmon kon mij nooit pakken op liegen. Maar Sardjoe mocht nooit een speech houden. Lachmon zei altijd: ‘Sardjoe, jij gaat nérgens'." Hij vertelt over een vergadering voor de verkiezing van 2000 aan de Dageraadweg, waar Sardjoe het woord voerde. "Van 51 verlieten 35 de vergadering, hun moeder overhalend. Maar Sardjoe vertelde de voorzitter over hoe druk de vergadering was bezocht. Maar ik vertelde voorzitter hoe het precies aan toe ging, want je kan toch niet op basis van leugens een goede analyse van de politieke situatie maken."
Ook Mahawatkhan was pas 13 jaar toen hij in de ban raakte van de VHP. "Die vlaggen, die olifant, de tamtam en de kermis rondom de partij vond ik leuk als jongetje. Ik reed op de bromfiets en Mahabier, die een stukje ouder is, had de leidende rol over de bromfietsers. Ik reed op een Magneet en hij op een Zundapp. We gingen voorop met de vlaggen, dan direct de volgwagen met Lachmon en daarna die lange stoet van de VHP. ‘De voorzitter is naar Nickerie gekomen; VHP is een grote partij en ik ben geen kleine man', moest dat vooral afstralen. Daarna gingen ze naar het toenmalige Logeergebouw in Nickerie. Ik kroop toen achter een bankstel. Ik vond het boeiend om te horen hoe dat politieke spel werd besproken; over wie naar voren geschoven gaat worden. Langzaam, langzaam ben ik opgeklommen."
Op 28-jarige leeftijd gaf hij zijn eerste speech op het VHP-podium. Hij was wijlen professor Baal Oemrawsing vooruitgegaan op een vergadering. Toen Oemrawsing maar niet arriveerde, werd tegen Mahawatkhan gevraagd wat te zeggen, omdat hij liep ‘al zo lang' meeliep. "Hij hoorde een vreemde stem", vertelt Mahawatkhan trots over de verlate binnenkomst van Oemrawsing. "Hij kwam binnen en was trots toen hij zag dat ik het was. Later heeft hij voorzitter Lachmon geadviseerd: ‘Deze man kunnen we gebruiken'. Oemrawsing heeft me toen vanaf 1979 gevraagd op alle podia in Nickerie op te treden als één voor laatste spreker. Toen kwam de coup en was het afgelopen met de politiek." Na de mysterieuze dood van Oemrawsing – wiens broer een van de 15 slachtoffers was van de decembermoorden in 1982 – werd Mahawatkhan laatste spreker.
Toen Lachmon hem op 1 april 1987 opbelde met mededeling ‘Kom naar Paramaribo, we gaan beginnen met de verkiezingscampagne', dacht Mahawatkhan serieus dat het om een 1 april-grap ging. Dictator Desi Bouterse had op 31 maart verkondigd dat op 31 september een nieuwe grondwet door middel van een referendum zou worden aangenomen en dat 25 november verkiezingen zouden worden gehouden. Maar dat nieuws was hem helemaal ontgaan, omdat tv in Nickerie nog niets voorstelde. Ondanks de politiekloze periode had hij ‘dagelijks contact' met Lachmon, want die was president-commissaris van zijn bedrijf, tevens juridisch adviseur. Bij het nauwe contact was ook wijlen Abdul Islam Alibux (ook al ‘géén familie van') betrokken; ‘penningmeester achter de schermen' van de VHP. Diens bedrijf Cultuur Onderneming Nickerie lag naast dat van Mahawatkhan.

Lelijke dingen
Velen hadden hem afgeraden weer aan de politiek te beginnen. "Anders zou Bouterse mij doodschieten, werd er gezegd, maar dat was onzin. Ik zei: ‘wie niet durft blijft thuis'. De enige die ook durfde was Kris Mahadewsingh, minister van Onderwijs onder Bosje." Luisterend naar Mahawatkhan, is zijn politieke loopbaan bij de VHP gekenmerkt door tegenwerking. Hij spreekt sceptisch over de ‘Verenigde Hindoepartij'. "Er is geen enkele moslim meer over, die zijn allemaal weggewerkt", zegt hij. In 1987 kreeg Mahawatkhan naar zijn zeggen slechts de vijfde plaats in Nickerie toebedeeld omdat Alwin Mungra ‘lelijke dingen' zei over hem, zoals: "Hij is moslim." Maar Lachmon zou hebben geantwoord: "Alwin, je gaat zien: die jongen komt binnen." En inderdaad. De VHP haalde op eclatante wijze alle vijf Nickeriaanse zetels. De strijd ging tussen ‘uitsluitend Front en NDP', want de kansen van Palu waren te verwaarlozen. Mahawatkhan kreeg 961 voorkeurstemmen.
"In 1991 kreeg ik weer de vijfde plaats, weer met hetzelfde verhaal dat ik niet gekozen zou worden. Nu kreeg ik 1.071 voorkeurstemmen ondanks het gebod: ‘uitsluitend stemmen op de lijsttrekker'." Toen Mahawatkhan in 1996 wederom de vijfde plaats toebedeeld kreeg en ‘laatste spreker' was, bedankte hij voor de eer. Daarvan kreeg hij naderhand spijt, want toen volgde wat hij noemt ‘de verkoop van de assembleeleden': een deel van de VHP-parlementariërs liep over als BVD naar het kamp van Bouterse- Wijdenbosch. "Ik voelde schuldig. In tête à tête-gesprek met voorzitter Lachmon op 1 december 1996 zei ik alles te zullen doen om het weer goed te maken. In 2000 circuleerden weer allerlei verhalen over mij, maar toen heeft Lachmon gezegd: ‘Nee, hij wordt lijsttrekker'. Toen Sardjoe hem dit ontraadde en een vijfde plaats aanbeval, heeft Lachmon hem geantwoord: ‘Hij wil niet eens de eerste plaats en dan praat je over de vijfde'. Ook dat jaar was ik laatste spreker en we hebben vier stoelen in de wacht gesleept."

Knopendraaiers
Nu zijn het weer dezelfde mensen die hem ‘dwarsliggen', op hem ‘beuken' en ‘inhakken'. Hij doelt op Sardjoe, vice-president Jules Ajodhia en huidig penningmeester Radjen Pahladsingh. "Pahladsingh was in 1987 en 1991 nergens te bespeuren en Ajodhia was in volle NDP-tenue, uit vrees want hij was regionaal commissaris," spuwt hij zijn gal. "Pahladsingh was bij steeds bij de Index (Centrum voor Industriële ontwikkelingen en Exportbevordering …red) om bij Bouterse stukken grond los te krijgen. Toen Sardjoe hem in 1996 binnenhaalde, kwam voorzitter Lachmon naar mij toe en zei: ‘Deze man is penningmeester maar hij weet geen moer van de politiek'. Bovendien was zijn hele familie eeuwig tegen de VHP. In 1963 was er een actiefront tegen partij onder leiding van een Pahladsingh, die zijn oudere broer was."
Tegenover Dagblad Suriname maakte hij zijn dwarsliggers uit voor ‘knopendraaiers'. "Ze vernietigen alles wat Lachmon heeft opgebouwd", licht hij toe. "Die kwam met de verbroederingpolitiek, zij komen met de verloederingspolitiek. Sardjoe zegt dat ik een opportunist ben, maar zijn vrouw en kinderen zijn Nederlander, terwijl een zoon onderdirecteur bij de Belastingen is, een andere commissaris bij de SLM en zijn dochter directeur bij de RGD. Voor Ajodhia geldt hetzelfde verhaal; zijn kinderen zitten bij Staatsolie en op andere posten. Dat geldt ook voor Pahladsingh en een aantal anderen binnen de partij. Ik vind het niet correct als je je paspoort pas inlevert als je een hoge functie krijgt, zoals minister Stanley Raghoebarsing heeft gedaan en Kris Brindaban Panday die directeur is van het MCP."
Mahawatkhan ziet zichzelf wel als een ware nationalist. Zijn ongeschoolde vader, die als zes dagen oude baby wees werd, trouwde een Guyanese met wie hij vijf zonen en drie dochter kreeg. "Ik ben de oudste en de enige die nog in Suriname is. Een broer is ingenieur, een andere doctorandus bestuurskunde en een zus is socioloog. Ze zijn allemaal in het buitenland. Mijn moeder woont in Toronto, Canada."

Niet luisteren
Het is hem ten voeten uit: ongezouten en onversneden kritiek op partijgenoten. Vooral landbouwminister Geetapersad Gangaram Panday moest het ontgelden. "Als zaken verkeerd gaan en je meent het met de partij dan moet je erop wijzen", verdedigt Mahawatkhan zich. "Gangaram Panday was geen VHP in 1996, toen zat hij zat hij te rommelen in DA'91", klinkt het weer rauw. "Hij had de attitude van een advocaat in een rechtszaak, maar vandaag is hij ervan de oorzaak dat de rijstsector in elkaar is gedonderd. Hij wil gewoon niet luisteren naar oplossingen."
Hij rakelt de perikelen rondom de oprichting van de Surinaamse Padie Boeren Associatie (SPBA) weer op. "Wij hadden Ashok Kalloe, ex-VHP maar overgestapt naar de BVD in 2000, gevraagd het voortouw te nemen. Hij had veel werk verzet. Toen de minister na een maand terugkwam, werd Kalloe voorgesteld als voorzitter en mijn persoon als ondervoorzitter. Dit schoot direct in het verkeerde keelgat van VHP'ers die niets met de rijstsector te maken hebben. Toen heeft de vice-president geluisterd zijn handlangers en alles on hold gezet. In plaats van de SPBA kwam het ‘Comité redt de rijstsector' met drie mannen die niet eens in de rijstsector zitten. Ik heb toen gezegd: ‘Je straft niet Kalloe maar de rijstsector'.
Toen zaken daarna verkeerd liepen, kwam de minister met hangende pootjes terug. Kalloe heeft een rapport geschreven en mij drie dagen lang opgezocht in het ziekenhuis voor technische zaken. We gingen net zo laat door totdat de artsen zeiden: ‘Heren ophouden'. Op basis van dit rapport is de regering gekomen tot een zachte lening van vijf miljard SRG voor de rijstboeren."
De rijstsector staat er ‘slechter voor' dan voordat deze regering aantrad. Mahawatkhan pleit voor structurele aanpak. De leenrente moet omlaag en worden gelijkgetrokken worden met Guyana, waar het op 12 procent ligt tegenover 21 in Suriname. Ook pleit hij voor invoerrechtenvrije en omzetbelastingvrije kunstmest, chemicaliën en onderdelen van landbouwmachines. "Als je door de IDB en het IMF onder druk wordt gezet de rijstsector niet te subsidiëren, doe het dan verdekt", aldus Mahawatkhan.

Hij denkt dat het Alternatief 1 (A1) – waar hij vijfde op de kandidatenlijst staat in Nickerie – met zijn komst er ‘overal beter van wordt': Nickerie, Saramacca, Wanica en Commewijne, somt hij op. "Mensen die niet eens zijn het Nieuw Front sluiten aan." Over A1-lijsttrekker Soedeshchand Jairam in Nickerie zegt hij: "Hij heeft veel verstand van de rijstsector en vecht voor de Nickerianen: op basis daarvan join ik hem. Om zo een bijdrage leveren de rijstsector in het bijzonder en andere sectoren in het algemeen, want 's land belang is ons belang." Over de kansen van politieke opponenten zegt hij: "Bouterse heeft een idee, maar kan beter een stapje achteruit doen en Jenny Simons naar voren schuiven. Hij mag wel goede bedoelingen hebben maar de buitenlandse druk komt om de hoek kijken. Tegelijkertijd is een NDP zonder Bouterse nauwelijks denkbaar. Venetiaan moet op pensioen. Ook hij moet iemand anders naar voren schuiven, zoals Ruth Wijdenbosch als je het genderbeleid serieus laat meewegen."
Over zijn vertrek bij de VHP zegt Mahawatkhan: "Ik had al gehoord: ‘ze gaan je droppen'. Maar ik nam het niet serieus. Mensen zeggen dat ik in het parlement moet blijven. Goed, dan maar weg, want je kan niet eeuwig ruzie blijven maken. Laat die buitenlanders maar blijven. Als zaken verkeerd gaan, zullen ze wel te zijner tijd het hazenpad nemen. In elk geval moeten de jongeren van Suriname een voorbeeld nemen aan mij; ze moeten niet ingaan op de zoete verhalen van politieke leiders die reeds verroest zijn in hun denken. Ze moeten zich niet laten misleiden, maar altijd kritisch begeleiden, vooruitstrevend denken en enge partijpolitiek achterwege laten."


          De Niet Vervangen Spits - Arnold Kruisland        

Arnold Kruisland van de NPS-kandidatenlijst, Ronald Hooghart niet erop. Duldt de NPS geen interne schreeuwlelijken meer? Volgens Kruisland is het tijd voor verjonging. Wel zal de NPS ‘inboeten aan vuurkracht'. Maar Hooghart moet zijn ‘stem van de massa' niet overdrijven. "De praktijk leert dat het geen enkele garantie is voor een politieke functie." Het antwoord op ‘neks no fout' barst los op 25 mei.

Tekst Iwan Brave/de Ware Tijd van 7 april 2005 - foto Dagblad Suriname



Als we ons maandag bij Kruisland aanmelden binnen in de fractiekamer van de NPS in de Nationale Assemblée, is zijn stem te horen op ‘Radio 10'. Een uur eerder was hij al te horen op ‘ABC Actueel'. "Man of the day," zegt een medewerker lachend. "Natuurlijk vinden mensen het jammer," vertelt hij als we ons inmiddels bevinden in de aangename vergaderruimte ‘bestemd voor de regering', zoals op de deur staat. "Ze zeggen dat het een saaie Assemblée wordt. ‘Wie gaat nu de oppositie van repliek dienen?' vragen ze me. ‘Wie gaat kritiek leveren op eigen collega's en ministers en wie gaat het voor ons opnemen?' Anderen zijn ook gewoon teleurgesteld."

Is het dan ook juist niet bedoeld om u intern de mond te snoeren?
"Nee zeker niet. Het is tijd voor verjonging. Anders had ik wel campagne gevoerd, maar ik voel niet die behoefte. Ik zou er wel moeite mee hebben gehad als ik vervangen zou worden wegens niet goed functioneren. Men is zelfs bezorgd om de vuurkracht van de NPS. De voorzitter zei zelfs bij het doornemen van de kandidatenlijst dat hij Hooghart zag als de vervangende spits voor mij."

Maar nu liggen beide spitsen eruit.
"Het heeft echt niet gelegen aan de voorzitter. Er waren afdelingsvoorzitters die het er niet over eens waren dat Hooghart kandidaat werd. Hij zou niet passen binnen de structuren van de NPS. Venetiaan dacht ze nog over de streep te trekken. Toen kwamen de argumenten over de uitlatingen van Hooghart op partijgenoten. ‘Als hij het nu al doet, hoe dan straks?' werd er gezegd. En het zijn alleen de afdelingsvoorzitters die mogen stemmen in het congres. Maar ik geef toe dat de NPS behoorlijk aan vuurkracht zal inboeten."

Is dat niet te veel macht voor afdelingsvoorzitters?
"Die macht hebben zij niet zomaar. Zij moeten door de onderafdelingen – ook wel de kernen genoemd – het mandaat hebben om de standpunten van die afdelingen kenbaar te maken. In de statuten is vastgelegd hoeveel leden een afdelingsbestuur moet hebben. Dan stuurt het hoofdbestuur een verkiezingscommissie. Hierdoor worden onderonsjes en machtsconcentraties voorkomen. Alles wat het afdelingsbestuur beslist, moet een uitvloeisel zijn van die kernen. Waterdicht is het nooit. Er kunnen zich calamiteiten voordoen. Zoals de affaire van Trefpunt 2000, waarbij afdelingsbesturen zichzelf hebben aangevuld, zonder de afdelingen te kennen. Het is geen volmaakte democratie, maar nog altijd veel beter dan een voorzitter die alle beslissingen neemt, of een hoofdbestuur. De partij neemt nooit beslissingen als er geen consensus is. Dat is sinds Jopie Pengel zo. Bij Ronald Venetiaan zeer zeker. Hij heeft duidelijk gezegd eerst anderen over de streep te moeten trekken ten aan zien van Hooghart. Toch bleven dezelfde afdelingsvoorzitters het bezwaar hebben dat zijn uitlatingen niet door de beugel kunnen."

Als slechts drie afdelingsvoorzitters tegen zijn, is er dan geen spanningsveld met het democratisch beginsel van de ruime meerderheid?
"Dat werkt niet bij een democratische partij. Je krijgt verschillende kampen. Je krijgt ze dan niet allemaal in beweging om propaganda te voeren. Het is het hoofdbestuur dat bepaalde beslissingen kan doordrukken. Meestal worden die geaccepteerd. Ik heb wel in de tijd van Jopie Pengel meegemaakt dat hij zei: ‘De plaatsen één, twee, drie en vier beslis ik'. Dat heeft Venetiaan voor Paramaribo in 2000 ook gedaan, maar bij deze verkiezingen niet. Hij heeft het volledig overgelaten aan het congres; ook zijn positie."

Maar Hooghart is toch de stem van de massa?
"De ervaring die ik heb sinds Pengel voorzitter was van de Moederbond, is dat als het ging om conflicten tussen arbeidsveld en de regering, Pengel nooit zijn politieke macht heeft kunnen aanwenden. De eis dat politiek en vakbond gescheiden dienen te worden, was de directe aanleiding voor de strijd van Eddy Bruma om C'47 op te richten. Pengel heeft toen afscheid genomen van de Moederbond. Maar toen Bruma voorzitter was van zowel de PNR als C'47 heette het plotseling: ‘politiek kan je niet onderscheiden van vakbeweging'. Maar in de praktijk is gebleken dat het Surinaamse volk dit toch anders ziet. Want Bruma heeft nooit de kiesdeler gehaald, pas nadat de SDP niet meedeed; toen is de kiesdeler gaan zakken. Fred Derby kwam ermee weg, mede door het beleid van Imro Grep als voorzitter bij de Moederbond na de dood van Daal. Toen zijn de meeste bonden overgegaan naar C'47. Derby ging de verkiezingen in als SPA maar haalde nauwelijks 800 stemmen. Dus vér onder de kiesdrempel. Ander voorbeeld is Frank Playfair; hij ging de verkiezingen in onder DP maar haalde nauwelijks 200 stemmen, ondanks de prachtige CAO's die hij afsloot voor onder meer de Paranam Werknemersbond. Al die gezinnen zouden zeker goed moeten zijn voor zo'n 2.000 stemmen. Dus als Hooghart zegt dat hij de massa achter zich heeft en het grootste aantal werknemers vertegenwoordigt, is dat geen enkele garantie dat er voor hem een politieke functie in zit."

Oudste NPS'ers
De 68-jarige Kruisland is in tijd van lidmaatschap de ‘oudste NPS'er'. Negentien was hij, toen Pengel hem persoonlijk binnenhaalde. "Ik behoorde tot de jongeren van toen," zegt hij niet zonder enige trots. Hij werd tweede man in het werkkabinet van premier Pengel en zijn persoonlijk secretaris ‘tijdens en na kantooruren'. "Ik bleef één van zijn getrouwen tot zijn dood. Bij zijn begrafenis was ik één van de slippendragers. In ‘de Vrije Stem' werd vermeld dat ik in zijn testament voorkwam." Kruislands stem schakelt over van trots naar ernstig. "Maar Pengel is als een arme man gestorven; net als de oude Iding Soemita. Hij leefde gewoon van zijn salaris en van zijn inkomsten als uitgever van ‘Nieuw Suriname'. Toen hij minister-president af was, had hij geen inkomsten. Zijn huis in de Nickeriestraat heeft hij met veel moeite afgebouwd. Hij heeft er een hypotheek opgenomen. Een jaar later stierf hij en liet géén inkomsten en géén pensioen achter. Ook Jules Sedney heb ik bij de bushalte zien staan bij de Van Idsingastraat. Ik zie het nog zo voor me, met een papaya in een plastic zak."

Deze aangrijpende beelden waren voor Kruisland reden tijdens Venetiaan-I het initiatiefvoorstel in te dienen voor pensioen van parlementariërs en ministers. Hij noemt nog twee andere verdiensten. Het wetsvoorstel dat iemand die een misdrijf pleegt met een vuurwapen, minimaal vijf jaar krijgt. Maar dit voorstel ging letterlijk in vlammen op tijdens de verwoestende brand van de DNA in 1996. In 2000 diende hij ‘direct' een voorstel in voor het heractiveren van het enquêterecht voor het parlement. "Dan kan het parlement zelfstandig onderzoek verrichten naar zaken zoals de Decembermoorden en corruptieschandalen," zegt Kruisland, die voorzitter is van de commissie anti- corruptiewet. Hij heeft er alles aangedaan voor openbare behandeling van het wetsvoorstel, dat al anderhalf jaar ligt te wachten op afronding. "Dat waren twee zaken die ik graag afgerond had gezien. Ik heb ook de indruk dat het kwam door een stukje onwil."

Het Nieuw Front wordt verraad verweten na de strijd van het Gestructureerd Samenwerkingsverband. Hoe ziet u dat?

"We hadden beslist dat er een interimregering zou komen voor de resterende periode om orde op zaken te stellen voor beslissingen van financiële aard, waarvoor niemand verantwoordelijkheid zou dragen. Dan zou André Telting worden aangesteld als president en Eddy Jharap als vice-president. We zouden dus die vijf jaar vervolmaken. Maar Jules Wijdenbosch heeft die weg afgesneden door vervroegde verkiezingen uit te schrijven, terwijl die motie voor zijn afzetting al was aangenomen. Toen we een meerderheid zochten voor de grondwettelijke eis voor het instellen van een president en vice- president, heeft de oppositie verstek laten gaan. Toen hebben we gezegd: het wordt gewoon een politieke kwestie en de partij of combinatie met de meerderheid vormt de regering."

Waarom kwam er in 2000 geen presidentskoppel in de geest van het Gestructureerd Samenwerkingsverband?
"Mijn commentaar was altijd dat Telting niet zou passen in een politiek kabinet. Het presidentschap bij de Centrale Bank is zijn ‘pakkie aan'. En niet onterecht, want samen met Humphrey Hildenberg heeft hij wonderen verricht."

Hoe verklaart u het mogelijk dat Desi Bouterse nog altijd populair is?
"Wij hebben de militaire coup van '80 gehad. Nederland gaf toen als cadeau een half miljard gulden, zonder enige voorwaarde, zonder enig degelijk plan. Dat terwijl er vanaf 1975 vreselijke botsingen waren over simpele financieringen. Nederland heeft in feite de staatsgreep niet veroordeeld maar beloond. Dus Bouterse kon doen wat geen enkele burgerregering kon doen. Totdat hij op zijn beurt in botsing kwam met Nederland over de besteding, en zijn grootste stommiteit was december 1982.
Toen kwam het verzet en kregen we in 1987 weer een burgerregering. Nederland heeft het Front toen beloofd: ‘als je wint, draaien we de kraan weer open'. Ik weet nog dat Jagernath Lachmon riep: ‘We gaan naar de Noordzee op 25 mei om ons geld te halen'. Toen was ineens de eis dat Bouterse terug moest naar het kamp. Daar kwam maar geen schot in. Intussen was alles finaal kapot, al het goud was ‘geswapt', geen deviezen en buitenlandse schulden. De militairen hebben hiervan gebruik gemaakt en in 1990 de telefooncoup gepleegd. Ik heb voor het eerst in mijn leven gehuild dat een regering zo makkelijk opzij werd gezet; gewoon door opbellen.
Toen is het Venetiaan-I gelukt Bouterse toch terug in het kamp te krijgen en nog kregen we geen Nederlandse hulp. We hebben gewoon nooit die ondersteuning gehad om die ontwikkeling voor het volk te brengen. Bouterse en de zijnen hebben daarvan in 1996 weer gebruik gemaakt. Maar het allerergste is dat de jeugd in aanraking is gekomen met de drugscriminaliteit en daarbij heeft kunnen ervaren dat Bouterse nationaal en internationaal de godfather is. Bouterse is in feite arrogant in zijn optreden; door te stellen ‘neks no fout', maakt dat een niet te verwaarlozen deel van de jeugd denkt dat je geld kan verdienen zonder hard werken of legale inspanning."

Waarom blijft het antwoord uit van Nieuw Front op deze slogan?
"Omdat we nog niet hierop hebben ingespeeld. We beginnen op 25 april met onze eerste massameeting. Dat gaat dan door tot twee dagen vóór de verkiezingen."

Wat wordt het?
"Het moment dat je een regering krijgt van Wijdenbosch of Bouterse, dan zal de koers binnen drie maanden sky-high zijn. Omdat iedereen die een valutarekening heeft, zich gaat indekken. De prijzen in de winkels zullen ook fors omhoog gaan, want de winkeliers zullen zich met dubbele marges moeten indekken om geen verliezen te lijden. Sinds de jaren '80 is er niet meer zoveel gebouwd als nu: er zijn heel wat hypothecaire schulden. Heel wat werken zullen worden gestaakt. Vooral omdat de VS en bevriende landen zeggen: ‘forget it'."

Dit antwoord past goed bij het verwijt dat het Front bewust Bouterse als het grote kwaad in stand houdt?
"De oppositionele partijen hebben de politieke fout gemaakt door nooit hun pijlen op Bouterse of Wijdenbosch te hebben gericht, maar op het Front. Dat komt dan ook uit in de peilingen. Niet het A1 of de UPS is gaan groeien, maar juist de NDP. Een keer zei Sital van PVF tegen me: ‘Eigenlijk zijn wij gek. Constant schelden wij het Front uit en het is de NDP die er beter van wordt en wij gaan achteruit. Vandaar."


          Een Premature Coup        

Hij lacht alweer, zegt CLO-voorzitter Ronald Hooghart na het afvoeren van zijn persoon van de DNA-kandidatenlijst door het NPS-congres, afgelopen zondag. Maar binnen schrijnt het nog danig na. De Farizeeërs hebben kort na het lijdensweek weer toegeslagen. Is Venetiaan onderdeel van het ‘vooropgezet plan? "Hij moet in staat zijn het ontstane probleem terug te brengen tot aanvaardbare proporties."

Tekst Iwan Brave/de Ware Tijd, 5 april 2005 - foto: Dagblad Suriname

Eén ding is zeker: de Surinaamse politiek heeft nieuw fenomeen erbij; ‘het bandje van Strijk'. Velen binnen de NPS – die ‘op hun tenen lopen en met hun tong extra naar buiten' – zouden met angst en beven de kandidaatstelling van Hooghart tegemoet hebben gezien.
Was het bij de verkiezingen van 2000 nog gelukt hem uit de politieke arena te weren, deze verkiezingen leek er geen ontkomen meer aan. Hooghart zat comfortabel en riant gepositioneerd op de vijfde plaats op de lijst van Paramaribo. Niets kon meer misgaan. De haviken binnen de NPS - ‘die de partij denken te bezitten' – konden zich voorbereiden op het ergste. Geen enkele stok leek meer bruikbaar om de hond te slaan. Totdat Henry Strijk, in de hoedanigheid van STVS-verslaggever zaterdagmiddag binnen kwam stappen voor een interview. "Het bandje is gebruikt als product van een scenario", weet Hooghart zeker.
Het moge duidelijk zijn dat zo'n kleine 24 uur na wat zich het beste laat vergelijken met een premature coup, Hooghart nog heen en weer wordt geslingerd in zijn gevoelens. "We lachen alweer; de emoties zijn van het moment", zegt hij in zijn werkkamer op het CLO-hoofdkwartier aan de Verlengde Gemenelandsweg. Maar daarna geeft hij meteen toe: "Wat gebeurd is, is zeer pijnlijk." Hij is in gezelschap van medebestuursleden, zoals penningmeester Michael Miskin en zijn zoon Andy, die ook zitting heeft in de NPS-Jongerenraad. Vader Hooghart kan zich innerlijk er nog steeds bij neerleggen. "Ik ben van oordeel tegen de achtergrond van de grote mate waarin ik de voorzitter adoreer, hij mij zou moeten vragen wat er aan de hand is. Het zou aanleiding moeten zijn om mij voor een gesprek uit te nodigen over mijn ‘vermeende verkeerde' instelling. Zolang dit niet gebeurt, is hier sprake van een emotioneel besluit."

Vooropgezet plan
Bij Hooghart wil het vooralsnog niet in dat president Venetiaan als voorzitter van de NPS geen onderdeel uitmaakt van het scenario, of op zijn minst willens en wetens passief toekijkt naar deze openlijke vorm van broedermoord. "Ik wil eerst wat meer informatie", zegt hij. "Zaterdag is het bandje gebruikt om mij de das om te doen. In een ernstige situatie sla ik normaal links en rechts om me heen. Maar ik wil dat zaken op een rationele beslissing baseren. De beslissing is genomen van het ene op het andere moment. Om elf uur had ik nog gehoord van Erwin Lelie, voorzitter van de afdeling Paramaribo, dat ik nog kandidaat was. Volgens insiders heeft de voorzitter van het congres, Walter Pengel, de beslissing op de valreep genomen. Ik ben van oordeel dat de uiterste top van de partij geloosd is in een vooropgezet plan. Desalniettemin ben ik van mening dat de voorzitter de kandidaat Hooghart had moeten laten komen om uitleg te geven."

Uit zijn laatste woorden dreunt misschien toch het lichtelijk besef dat Venetiaan hem toch nog – al dan niet noodgedwongen – opoffert. Maar daar kan hij gewoon met zijn verstand niet bij. "De revolutie heeft zijn intrede gedaan in de jaren '80. ik ben blijven strijden voor de terugweg naar de democratie. Daarbij heb ik de NPS door dik en dun gesteund. Onbaatzuchtig. Ik ben nooit ervoor gefacilieerd. Velen lopen op hun tenen en steken hun tongen extra naar buiten. Dus wanneer de mensen voor de tweede achtereenvolgende maal vragen mij op de kandidatenlijst te plaatsen, dan vind ik dat mij men niet kan afwijzen."
Is het politieke spel toch harder en – en mogelijk smeriger – dan zelfs een bikkelharde straatvechter als Hooghart kon vermoeden? Of was het dan toch een stukje overmoed in een onbewaakt moment, waarbij het doel in zicht was, maar dat de vijand toch in het allerlaatste bosje een val had liggen. Hooghart ziet in elk geval Hesdy Pigot, secretaris op het kabinet van de president, als de kwade genius. In samenspanning met Henry Strijk, als laatste ‘valstrik'. Over Strijk zegt hij: "Hij heeft mij ervan verzekerd alleen te willen praten over het rapport Tjon a Hung. Toen heb ik hem off the record verteld over de capriolen van Pigot naar mij toe. Daar is hij na het interview op teruggekomen. En ik heb, zoals ik gewend ben, duidelijk mijn mening gegeven en gezegd dat ik dit keer niet gemerkt heb dat de heer Pigot met mij bezig is geweest. Maar als ik na de verkiezingen erachter kom dat dit wel het geval is, dat ik dan de structuren zal nalopen om in feite de mensen die de zaak manipuleren eruit te smijten."
Meer zou Hooghart niet hebben gezegd. Maar laten we eerlijk zijn: als havik zouden we allemaal bang zijn om gekortwiekt te worden op termijn. En als we naar het iele, pokdalige jongensgelaat van Pigot kijken, is het voorstelbaar hoe angstaanjagend het is dat een pitbull als Hooghart al vanaf de vijfde plaats komt aanstormen. Maar Pigot kreeg op tijd de juiste stok met de juiste dikte in handen. De klap kwam hard, venijnig en onverwachts. Deze vergelijking is niet overtrokken. Hooghart vindt zelf dat hij ‘als een hond eruit is gekieperd'.

Toch doorgegaan
Pitbull Hooghart zal er de komende tijd nog van staan tollen, ook al wil of kan hij dat nog niet geheel toegeven. Zijn enige wapenfeit is voorlopig Pigot en de zijnen uit te dagen om alsnog datgene uit te zenden, wat dan zogenaamd de partij zou ‘schaden'. "Dit soort figuren als Strijk en Pigot zijn het die in feite anderen ertoe drijven dingen te doen die als niet-menselijk worden betiteld", zegt Hooghart. "Dit soort mensen hebben met hun manipulaties en scenario's ervoor gezorgd dat Bouterse het pistool heeft getrokken." Het was overigens niet de eerste poging van Pigot. "Hij heeft bij de verkiezingen van 2000 aan de verschillende afdelingsbesturen gevraagd mij niet op de kandidatenlijst te plaatsen", vertelt Hooghart. "Omdat ik zogenaamd de voorzitter in de wielen zou rijden. En toch ben ik doorgegaan met de strijd voor good governance, omdat ik de aanstelling als kandidaat niet principieel heb gesteld."
Hooghart is ervan overtuigd dat hij de ‘stem van de massa' is. Hij trekt dan ook bijbelse vergelijkingen. "Wat ik zo jammer vind is dat we net de lijdensweek achter de rug hebben; dat de Zoon van God verraden is door Judas en dat wij na 2000 jaren daarover nog steeds wenen. En dan dat we vlak na de lijdensweek dit soort scenario's uithalen. Waarbij we ook nog weten dat bepaalde partijen op scherp staan. Dan is het duidelijk dat men niet bezig is met het belang van het volk maar met het eigen belang. Hesdy Pigot staat hierbij aan het hoofd en de voorzitter heeft zich onbewust laten meeloodsen."
Hooghart denkt niet zozeer in termen van zetelverlies voor de NPS, maar dat het toch al flinterdun algeheel vertrouwen – van met name de zwevende kiezers – in de politiek wordt opgezegd. "De frustraties van het volk kunnen dusdanig zijn dat de kiesdeler kleiner wordt en de zetelverdeling daardoor anders uitvalt. Heel wat mensen hebben naar de CLO gebeld en gezegd: wij gaan niet naar de stembus. Een hele groep voetballers heeft me dat ook verteld. Zelfs mensen die niet op mij zouden stemmen, hebben te kennen gegeven dat dit voor hun teleurstelling is."

Emotionele beslissing
Hooghart spreekt van een ‘emotionele beslissing' die het partijcongres heeft genomen. Maar is dat wel zo? Afgaand op zijn woorden, heeft het allemaal juist iets van een rationeel bekokstoofd scenario. Hooghart was gewoon niet gewenst. Scenario of niet; hij zal diep moeten gaan nadenken in hoeverre hij er zelf niet debet aan is dat zijn eigen openhartigheid als stok tegen hem is gebruikt, of hij niet – al was het maar voor even – wat minder openhartig had moeten zijn; ook off the record. "Ik voldoe aan de wens van de samenleving", verdedigt hij zich. "Ik spreek voor het volk. De positie kan me ook niet schelen, wat me kan schelen is dat mensen onrecht wordt aangedaan. Als oprecht NPS'er – meer dan de meesten rondom de voorzitter – ben ik bereid in het openbaar mijn mening te geven. Ik ben daarna bereid de kritiek hierop te incasseren en te verwerken. Ik weet dat veel partijtoppers kritiek hebben, maar niet durven. Wil je ontwikkeling dan moet je kritiek kunnen uiten. Mijn voorzitter zegt altijd: tan tiri a no don. Maar ik zeg: tan tiri n'e tja ontwikkeling."
Volgens zoon Andy heeft zich niet het gehele geplande scenario zich voltrokken. "Je vader moet zich in alle opzichten rustig houden", zou Erwin Lelie hem hebben ingesproken. Een vreemde opmerking, zei zijn gevoel maar op dat moment liet hij het passeren. Toen werden de kandidaten opgenoemd. Toen bij de vijfde plaats zijn vader nog niet viel, keek zoon Andy weer raar op, maar nog steeds geen reden voor de alarmbel. Maar toen de congresvoorzitter bij de achtste plaats de vergadering schorste begon het te dagen. Wie naar Apintie live luisterde kon al iets vermoeden: "We hebben iemand anders", klonk het zachtjes door de microfoon. CLO-penningmeester Michael Miskin werd erbij gehaald. Zoon Andy hierover: "Toen dacht ik dat men hem ging halen om iets te bespreken en al helemaal niet om hem te melden dat hij voor pa in de plaats was gekozen." Op dat moment zag Andy dat het scenario nog niet vervolmaakt was. Mensen in de menigte begonnen al de naam van Hooghart te scanderen. "Ik ken het karakter van mijn vader, als hij naar binnen zou gaan om rekenschap te halen en zou roepen dat hij niet geplaatst was, dan zou het helemaal mislopen. Ik heb tegen hem gezegd: je gaat niet naar binnen, we gaan weg. Als ik dat niet had gedaan dan was het helemaal misgegaan. Nu is nog niet alles misgegaan."

Nog hoop
Ze hebben nog enige hoop bij de CLO dat een en ander alsnog recht zal worden gezet. Is het geen ijdele hoop, dan wel zeer dunne als je zo naar Hooghart luistert. "De partij beslist. De voorzitter is door mij gedragen en op een vreselijk hoge stoep geplaatst. Hij moet in staat zijn het ontstane probleem terug te brengen tot aanvaardbare proporties."
‘Aanvaardbare proporties' klinkt niet bepaald als geheel herstel. Veel zal afhangen van CLO-penningmeester Miskin, die in zijn plaats naar voren geschoven is en daarmee ineens is gebombardeerd als potentiële splijtzwam binnen de CLO. Hooghart: "Niet een persoon zou gekandideerd worden maar de CLO. Dus als zij iemand van ons verkiesbaar willen stellen, dan moet men eerst met de CLO komen praten. Mike heeft duidelijk gezegd eerst met mij te zullen overleggen. Men wil hem bewegen de toegeschoven positie te accepteren; dat zou een klap in mijn gezicht betekenen voor de oppositie. Maar aan andere kant heeft men hem in de positie gebracht dat hij ook als ‘verrader' zal worden gekenmerkt als hij dat doet. Als hij de positie aanvaardt, dan zal hij worden afgemaakt. Als hij die niet aanvaardt, dan zal hij ook worden afgemaakt."
Ineens rust op Miskin schouders een zware last en verantwoordelijkheid. Een beslissing die een zoveelste keerpunt of dieptepunt in de nationale politiek zal kenmerken. Een beslissing die mogelijk weer als een splijtzwam binnen de vakbeweging kan werken. Hooghart grijpt terug naar 1993. "Toen heb ik voor de NPS gekozen door André Gravenstijn te ondersteunen voor de post van directeur bij Binnenlandse Zaken. Hugo Blanker was ertegen. Dat heeft tot een scheuring binnen de CLO geleid. Ik ben van mening dat de NPS onder dezelfde voorzitter niet weer het instrument kan zijn dat zorgt voor een tweede scheuring."

          Trouw Aan De Confrontatie-Strategie - Jenny Simons        


Paramaribo - We kunnen van alles denken over Jenny Simons en haar politieke kleur. Zij behoort inmiddels tot het selecte groepje principiële politici: ze blijft bij weer en wind trouw aan haar partij. Het is niet gebonden aan de persoon van Desi Bouterse als politiek leider. "Het is teamwerk." De NDP gelooft stellig in haar opmars, ondanks de ‘mobilisering van de Amerikanen' deze te stuiten. "De partij is een belangrijke resource voor Suriname."

Tekst Iwan Brave/dWTfoto Hijn Bijnen - de Ware Tijd, 2 april 2005

De NDP weet van wanten. Daarover geen twijfel. Langs de berm aan de Benjaminstraat staat een billboard met een enorm telefonerend lachend hoofd van Desi Bouterse; symboliserend het voortdurend in contact staan met de achterban. Onder de bijgestelde partijslogan ‘Let a faya baka' schreeuwen vette letters: ‘Desi Bouterse for president'. Alles in paarstinten. Bij de ingang staat een lichtbord met de aftelling van het aantal dagen vóór de verkiezingen: Nog 54.
Een lekkere hete dag. Het is even wachten op Jenny Simons, fractieleider van NDP. Geeft niet, want op Ocer is altijd bedrijvigheid of leven in de brouwerij. Ook deze donderdag is dit het geval. Op het terrein overheerst het partijpaars. Veel jongeren, vanwege de wandelmars, als vlijtige mieren in propaganda-T-shirts. Een opgesmukte geluidsvrachtwagen met knallende muziek rijdt het terrein op. De arena – zo mag je Ocer door zijn inbedding gerust noemen – wordt opgekalfaterd. Er wordt getimmerd en geschilderd. Vooral het paars licht goed op.
Binnen in de hal zitten mensen op zachte leunstoelen. Er hangt een wachtkamersfeer. De televisie, met ‘breaking news' van CNN over de dood van Terri Shavio, trekt even alle aandacht. Op tafel liggen edities van de Beijing Review, de Engelstalige Chinese tegenhanger van het Amerikaanse wereldtijdschrift Time.
Op het bord de uitzendtijden van de NDP-tv-programma's ‘In opmars' en ‘Let a faya baka'. Radika, Sky TV, RBN, Sangeetmala en zelfs Mustika. Opvallend afwezig zijn ABC, STVS en ATV. Een prominent kaderlid komt aanstappen. "Ze hebben zelfs de Amerikanen gemobiliseerd, maar toch zal het niet lukken de opmars van de NDP te stuiten", zegt hij. "Het is de bekende driehoek; het Front, Nederland en de VS. De band tussen Nederland en de VS is er overduidelijk in Irak; die Nederlanders hebben tegen de Amerikanen gezegd: zeg jullie ook eens wat over Suriname", weet hij.

Hij begint af te dingen op het NPS-spotje ‘Ere wie ere toekomt'. "Kent NPS de geschiedenis van Staatsolie wel?", werpt hij retorisch op. "De eerste olie in Suriname werd ontdekt in 1929 en niet in 1965 door Pengel. Zijn groep ging op zoek naar water en zij stuitte op olie. Ze hebben zich erin gebaad, en daarna nada! Ze werden door de koloniale autoriteit gesommeerd de olie met rust te laten, omdat anders Koninklijke Olie in problemen zou komen op de wereldmarkt. Na 25 februari 1980 zijn Jharap en Coleridge ontboden om een studie te maken over winbare olie. Na rapportage was het: doorgaan. Op 13 december 1980 was Staatsolie een feit!"

20 zetels!
Bovendien, als we op die toer gaan, dan verbleekt ‘58 jaar' oude politiek bij wat in elf jaren revolutie is gepresteerd. Nee, de NDP is goed op koers. Al die mensen in de hal, beweert het kaderlid, zijn er voor hun lidmaatschapkaart. "Als mensen hun busgeld besteden om hun lidmaatschapkaart te komen aanvragen, dan spreekt het al boekdelen." Er melden ‘landelijk' zo'n 200 tot 300 nieuwe leden zich. "Vóór 25 mei is dat 100.000", rekent hij voor. "Haal daarvan 20 procent af, dan praat je nog altijd over 80.000 gedeeld door het landelijke gemiddeld van 4.000 stemmen per zetel. Dat zijn 20 zetels!"
Als Jenny Simons is gearriveerd, neemt ze ons mee naar het fractiesecretariaat op de bovenverdieping. "De sfeer is hier altijd goed, soms vechten we", zegt ze gekscherend als ze zit. "Op dit moment is het een gezonde sfeer voor een partij. Er is een goede mood. We bekijken allerlei vraagstukken en oplossingen, waaronder natuurlijk vanwege de verkiezingen strategische. Maar ook naar het beleid kijken we, want als je regeermacht wil, dan moet je vooraf gedegen weten wat je gaat doen."
Ook Simons is zeker van de onstuitbare opmars van de NDP. Er zullen ‘meer zetels' worden gehaald. "Maar zelfs al komt een partij in de oppositie, dan hoor je toch zoveel mogelijk gerealiseerd te krijgen wat in je verkiezingsprogramma staat. Dat hebben we de afgelopen vijf jaar ook gedaan. Waar we dachten dat Front iets nuttigs kon doen, hebben we ondersteund en waar we kritiek hadden, kwamen we met voostellen conform onze verkiezingsprogramma." Op de vraag hoe die door het Front zijn ontvangen, zegt ze: "Weinig of geen antwoord en veel wantrouwen." Ze geeft als voorbeeld dat de NDP in het begin van de zittingsperiode had voorgesteld over de toenemende criminaliteit te praten binnen het parlement. "Men weigerde de vergadering te houden en begon een gehaal en getrek over wie nu de criminaliteit is begonnen?", aldus Simons.

Onder de loep
De afgelopen twee tot drie jaar is hard gewerkt om ‘alles van de partij' te verbeteren, en is de partij ‘onder de loep' genomen. Met andere woorden: de partij heeft zichzelf aan een introspectie onderworpen. Er is ook gewerkt aan een betere structuur, wat heeft geleid tot nieuwe statuten. Zo is er een ‘coördinatieteam' ingesteld dat het dagelijks bestuur bijstaat met raad en daad. Daarnaast is er ook een wetenschappelijk bureau dat tot ‘grote hoogten' is gekomen. Er is ook ‘een brug geslagen' tussen wetenschappelijk bureau en de fractie. Daarom delen het fractiesecretariaat en het wetenschappelijk bureau dezelfde ruimte. In de districten hebben alle fractieleden een ‘persoonlijk secretariaat' opgezet, betaald uit de laatste salarisverhoging voor parlementariërs. Daar kunnen burgers afspraken maken met de parlementariër, die keurig per persoon een intakeformulier invult met persoonsgegevens, rubricering van de idee, wens of grief en een korte inhoudsbeschrijving.
"We zijn wel eerlijk, als mensen grond komen aanvragen, dan zeggen we dat dat niet mogelijk is", zegt Simons. "Maar we maken ook afspraken met maatschappelijke groeperingen om zoveel mogelijk feedback te krijgen over waar de schoen wringt. Daarom kan ik met zekerheid schrijven in ons verkiezingsprogramma dat een nationale ziektezorgverzekering feasable is. Want je hebt het totaalplaatje waarbij je niet alleen naar de tarieven kijkt maar ook naar de premies."
Er lijkt geen einde te komen aan de stroom van voorbeelden van hoe diep en goed de NDP wortel schiet in de samenleving. Als het maar geen tactiek is om geen tijd over te hebben voor een aantal brandende vragen, zoals de kandidatuur van voorzitter Bouterse voor het presidentschap en diens verwerping als ‘veroordeelde drugscrimineel' door de VS.
"Ik geef hiermee aan de verbeteringen die zijn aangebracht", zegt Simons uiteindelijk. "Het maakt ons niet uit met wie we praten. Er zijn maar weinig mensen die niet met ons willen praten, zoals meneer Hooghart van de CLO. Dus al twee en een half jaar verstaan we ons met de samenleving. We zijn ervan overtuigd dat we haar absoluut tot een ander niveau kunnen tillen. We zijn overtuigd van de potentie van de Surinamers. Maar er zullen remmingen voor de mensen moeten worden weggenomen en er zal verandering moeten komen in de structuur en werkwijze van onze overheid. Dit vormt ook een speerpunt van ons beleid. De partij ziet echt wel heeft toekomst voor Suriname."

Alle lagen
De NDP is een ‘weerspiegeling van alle lagen'. "Niet alleen het volk", benadrukt Simons. "Ga maar kijken in de Brokopondolaan naar al die vlaggen. De NDP begint het karakter te krijgen van een grote partij zoals in het buitenland gangbaar is, een partij die een belangrijke resource is voor Suriname", durft Simons de vergelijking aan. Ze kan maar niet ophouden over hoe de NDP niet stil heeft gezeten. Ze staaft het met feiten. Zo waren er tussen 2003 en 2004 vijf tweedaagse workshops, waarbij ‘alle beleidsgebieden' aan bod kwamen, steeds bijgewoond door zo'n veertig partijtoppers, inclusief de voorzitter. De presentatie kwam vanuit het wetenschappelijk bureau. "Er is een proces op gang gekomen dat een eerste in zijn soort is in Suriname", zegt Simons, die het geheel vervat met: ‘een stukje ownership'.
Allemaal mooi en waar. Ongetwijfeld zal de NDP (veel) meer dan welke partij ook voeling met de samenleving hebben, je zou als politieke tegenstander het ergste moeten vrezen, ware het niet dat de VS behoorlijk wat roet in al het heerlijk en prachtig opgeserveerde eten hebben gegooid omdat de chef-kok Desi Bouterse heet. Maar binnen de NDP liggen ze er niet wakker van. "We hebben een hoop positieve reacties", zegt Simons. "Er zijn mensen die zeggen dat juist nu op de NDP zullen stemmen. Surinamers houden er niet van if you boss them around." Tuurlijk, geeft Simons toe, je kan zo'n verklaring van de VS ‘niet simpel' afdoen. "We hebben op gepaste wijze gereageerd. Maar het buitenland moet zich erbuiten houden. Je kan naderhand met een regering bezig zijn, maar je mag niet vooraf de volkswil beïnvloeden, daarover zijn internationale afspraken. De enige bemoeienis die je mag hebben, is te helpen dat verkiezingen vrij, geheim en eerlijk verlopen. Daarmee kan je in voldoende mate als OAS en de VN regeringen die het volk niet goed behandelen, dwingen tot verbetering. De grote vraag is natuurlijk: wie bepaalt wat er gebeurt in de wereld? Je kan een volk toch niet altijd blijven onderdrukken."
Maar je kan een volk wel heel lang blijven onderdrukken. Maar ook bij deze opmerking blijft Simons onwrikbaar in haar rechtlijnigheid. Ook niet bij de vraag of je niet al voorbaat wil voorkomen dat we geïsoleerd worden, met alle sociaal-economisch misère van dien. Wat zal dan de NDP voor het volk kunnen betekenen; zal ze haar verantwoording dan nemen? "Het is de Surinaamse samenleving die de NDP kiest. Tegen die tijd komt het antwoord. Het is nu vooruitlopen op de zaak", is het antwoord.

Confrontatiestrategie
Ongetwijfeld zal Simons ook haar zorgen hebben, want ook zij heeft kinderen, maar de partijtactiek vergt kennelijk op dit punt slechts rationaliteit en standvastigheid naar de buitenkant. Wat er innerlijk allemaal wankelt, wordt niet prijsgegeven, want dat vertaalt zich direct in zetelverlies. Misschien betekent Bouterse al voorbaat zetelverlies, waarom dan niet alles of niets - lijkt binnen de NDP te worden geredeneerd; vanuit deze kansloze positie kan je dan alleen nog maar winnen.
"Er is één ding wat de NDP niet kan worden verweten: we zijn heel duidelijk van tevoren", zegt Simons. "De partij heeft Bouterse als leider gekozen en er is beweging, ook al weten we dat er een obstakel is. Je zou dit kunnen zien als een confrontatiestrategie. Maar laat de samenleving zelf beslissen."
Het is verloren tijd en energie om met de NDP in discussie te gaan over de omstredenheid van haar leider, daarvoor is hij de leider, het boegbeeld. Het is ook te simplistisch te denken dat Bouterse koste wat het kost president wil worden. Hij is nu eenmaal bij uitstek de trekker van de partij. Zonder hem is er eenvoudig weg geen NDP, ook al zal Simons ook dit beargumenteerd en onderbouwd kunnen weerleggen. Maar uit haar woorden wordt ook duidelijk dat de NDP vatbaar is voor onderhandelen. "We hebben een aantal dingen die voor ons cruciaal zijn. Dat willen we eventueel in elk geval vooraf in een regeerakkoord met een aantal do's en dont's. Ook het presidentschap is onderdeel van dit akkoord én verandering van de overheid, alsook een transparant grondbeleid. En in het parlement gaan we die president eraan houden. De NDP wil met zoveel mogelijk mensen samenwerken."
We kunnen van alles denken over Simons en haar politieke kleur. Zij behoort inmiddels tot het selecte groepje principiële politici: ze blijft bij weer en wind trouw aan haar partij. "Dat heen en weer gewandel kan nooit de bedoeling zijn", zegt ze. Op de vraag wat haar zo bindt aan de persoon Bouterse, antwoordt zij: "Mijn eigen doel in de politiek is niet een persoon, maar het realiseren van idealen. Het is teamwork. Ik ben tot nu toe ervan overtuigd dat deze partij een rol kan spelen in de ontwikkeling van het land. Het heeft niets te maken met persoonsgebondenheid. Mijn visies komen overeen met de partijvisies die in de jaren '80 zijn geformuleerd. Ik ben blij dat ze nu democratisch kunnen worden uitgedragen; dat is wel belangrijk. Dat betekent dat als ik met Bouterse praat over Suriname, we dan meestal fundamenteel met elkaar eens zijn. Je moet het land loskoppelen van zijn koloniale geschiedenis. We kunnen het zelf. We hebben geen geld nodig van Nederland. Maar er moeten wel investeringen komen. We kunnen zelf ons goud uit de grond halen. Dit land is van óns."

Beste configuratie
Over Bouterse als de ideale leider zegt zij: "Hij kan het land verenigen. Hij heeft al eerder laten zien dat zaken kan helpen realiseren. Ik heb geen principiële bezwaren. We hebben onze strategieën; we moeten de partij in goede orde brengen naar de verkiezingen. Daarna moeten we de juiste beslissing nemen voor Suriname; wat de beste configuratie is voor het land." En over zijn veroordeling als ‘drugscrimineel': "Het vonnis is te gek om los te lopen. Ik heb me in het dossier verdiept. Het vonnis is politiek gemotiveerd. Ik heb geen andere zaken erin aangetroffen."
De NDP wil ook regionaal en internationaal met zoveel mogelijk bevriende naties en buurlanden samenwerken. "Daarom is het fysiek open gooien van het Zuid-Amerikaans continent door middel heuse highway – een ‘zuidas' – dwars door het land een van de zaken die we serieus zullen bekijken. Met name de voorzitter heeft dit aangegeven. Daarvoor zal financiering worden gezocht.
Maar de brandende vraag blijft: wie wil met de NDP samenwerken? Simons stellig: "Er zijn mensen die in grote bedrijven zitten en roepen dat ze weg zijn als de NDP aan de macht komt. Maar zelfs in de militaire periode ging niemand weg. Want wat hier is, is nergens. Het goud is hier en de bauxiet is hier. Als we om ons heenkijken, dan wordt de soep meestal niet zo heet gegeten. Suriname is the place you want to be. Wij zullen Suriname niet isoleren. We dealen met elke situatie. De bottomline is wel dat mensen ons niet moeten komen vertellen hoe we dat moeten doen."
Hoe belangrijk is dan het antwoord van het volk? "Voor mij persoonlijk zal het bepalend zijn of ik erin definitief induik. Afhankelijk van de boodschap van de samenleving bij de komende verkiezing plan ik mijn weg. Als die boodschap duidelijk positief is, blijf ik werken, want je put daaruit je motivatie ondanks alle tegenwerkingen en moeilijkheden waarmee politiek werk samenhangt. Het moet duidelijk zijn dat een substantieel deel van samenleving zegt: ‘Dóórgaan'."

          De Verstopte Rechtsgang        

Esbert Vriesde: "Ik Kan Geen Recht In Mijn Land Halen"


De Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) heeft vernietigend geoordeeld over de Surinaamse rechtspraktijk. De OAS constateert dat rechtzoekenden ‘geen genoegdoening' vinden, ‘vertragingen' en ‘obstructies' in het rechtssysteem en ‘tegenstrijdige uitspraken'. Drie burgers hebben afzonderlijk een klacht ingediend. Ook het relaas van Esbert Vriesde (72) lijkt hieronder te vallen.



Tekst Iwan Brave/dWTfoto Hijn Bijnen - de Ware Tijd, 3 maart 2005

Er is niets romantisch aan het hoogste rechtscollege van Suriname. Niets van een advocaat die een vurig pleidooi houdt, niets van rumoer in de zaal en een rechter die de menigte tot stilte afhamert: orde, orde! Het is een dodelijk saaie, lichtelijk deprimerende uitwisseling van paperassen en afvinken. En dan is de raadkamerwisseling. De rechters staan op en maken plaats voor een nieuwe samenstelling. Nu komt Von Niesewand als voorzitter en is Pultoo gewoon lid. In hetzelfde tempo wordt een hele stapel dossier van meestal uitgestelde zaken weggewerkt.

Wie wel in de startblokken zit om een vurig pleidooi te houden is de 72-jarige Esbert Vriesde, directeur van de landbouwonderneming Vriesde NV uit Coronie, in gezelschap van zijn vrouw. Begin oktober zaten ze er ook al voor ‘uitspraak'. Bijna een half jaar later zitten ze er weer voor ‘uitspraak'. In al die maanden is dat steeds weer met twee weken uitgesteld. Zo snel als de dossiers worden afgehamerd, zo tergend langzaam gaat het proces om je rechtszekerheid of -gelijk in Suriname te krijgen. Al 25 jaar verkeert Vriesde in een onophoudelijke juridisch doodsstrijd over de onwettige occupatie (bezetting) van zijn plantage The Hague. Hij was 47 jaar toen het allemaal begon. Nu is hij een grijze, kalende zeventiger en nog is de lijdensweg niet voorbij. Op Vriesde is het vernietigende oordeel van de OAS over de Surinaamse rechtspraktijk van toepassing. De OAS heeft de Staat Suriname tot 8 april de tijd gegeven hierover duidelijkheid te geven. Drie burgers hebben afzonderlijk een klacht ingediend. De OAS constateert dat rechtzoekenden in Suriname ‘geen genoegdoening' vinden, ‘vertragingen' en ‘obstructies' in het rechtssysteem en ‘tegenstrijdige uitspraken'.

Buitengesloten
Nog voordat de zaak van het echtpaar Vriesde aan bod komt, schorst Von Niesewand de zaal wegens comparitie van twee partijen in een andere zaak. Nog geen vijf minuten later steekt de advocaat zijn hoofd naar buiten en roept dat iedereen weer binnen mag komen. Voordat we plaats kunnen nemen, roept mevrouw Vriesde ontzet: "Ze hebben onze zaak al afgehandeld." Meneer Vriesde wil het niet geloven. "Dat zegt die advocaat tegen me; uitstel tot 1 april", herhaalt zijn vrouw. Vriesde vraagt de aandacht van Von Niesewand: "Edelachtbare, ik verzoek u mij te horen." Maar Von Niesewand lijkt hem niet te zien of te horen. Dan volgt een emotionele uitbarsting van het echtpaar. "We willen uitspraak, we hebben recht op uitspraak", klinkt het getergd. Tranen springen ze in de ogen. Je houdt je hart vast voor het hart van de 72-jarige man.
Er is niemand die hen komt bedaren. Integendeel, er roept zelfs een deurwaarder: "Smijt die man eruit." Niet bepaald wat je wil horen in een instituut waarvan gezegd wordt dat je er je recht kan halen als het je elders wordt ontnomen of onthouden. Wat Vriesde ook probeert, die kleine moeite om weer even naar zijn dossier te kijken wordt niet genomen. Het is hard, keihard, bijna onmenselijk ongevoelig. Zeker als je je bedenkt dat het echtpaar al om vier uur uit Coronie vertrok om op tijd te zijn, en dat het niet de eerste keer is dat ze opdraven en voortdurend met uitstel worden geconfronteerd. Als het echtpaar maar niet tot bedaren komt, rapen de rechters hun boeltje bij elkaar en verdwijnen.
Buiten de rechtszaal gaat de tirade van het echtpaar Vriesde door. Een ordewachter wordt erbij gehaald. Hij is de eerste die menselijk medeleven toont: "Pappie, ga je recht zoeken", zegt hij. "Ik kan geen recht meer vinden in dit land", zegt Vriesde. "Ik verlaat me nu alleen nog op God." Hij komt tot bedaren, zijn vrouw ook.
"Ze gebruiken de deurwaarder om ons uit te schakelen", beweert Vriesde. Het gebeurde eerder in november dat zij op deze wijze buiten werden gesloten. "De deurwaarder heeft verzuimd; de mensen hadden wel geroepen moeten worden", beaamt een jurist die een sigaretje is komen roken. Meer kan hij niet voor ze doen. Een hindostaanse mevrouw komt op ze afgestapt. "Ik geef u alle gelijk; ik ben al 21 jaar bezig met een voogdijzaak", zegt ze emotioneel. "Vandaag is de oudste jarig, hij weet niet eens wat een vader is." De vrouw huilt en daalt vertwijfeld de trap af, weer op weg naar het ongewisse.

Volledig eigendom
Al in 2002 berichtte deze krant dat Vriesde gevangen zit in een ‘rechterlijk gejojo'. Nu lijkt hij er nog meer in verstrikt geraakt. Esbert Vriesde keerde in 1983 terug naar Suriname om een zaaivermeerderingsbedrijf, een rijstpellerij en drogerij op te zetten. Maar twee zaken gooiden roet in het eten. De sluizen aan de Oost-Westverbinding hadden ondeugdelijke kleppen, waardoor zoutwater de plantage opstroomde. En 80 hectare bleek geoccupeerd door NV Vooruitstreven, sinds begin jaren '80.
Vriesde beschikt over alle authentieke papieren waaruit onbetwist blijkt dat plantage Hague volledig zijn eigendom is. Zoals een kaart van landmeter Loth uit 1872 en de handgeschreven akte uit 1900 waaruit blijkt dat de grond aan zijn vader, Ferdinand Vriesde, is verkocht. Op grond hiervan oordeelde rechter Gangaram Panday in 1990 in een kort geding dat de plantage aan Vriesde NV toebehoort. Maar in 1997 – zeven jaren later – werd het vonnis vernietigd en terugverwezen door de rechters Veldema en Oosterling naar rechter Ramnewash, die oordeelde dat niet alle landgrenzen vaststaan. Maar in 2002 oordeelt rechter Pultoo dat Vriesde NV op basis van de bestaande landmetingen mag blijven. Maar ondertussen had Vooruitstreven beslag laten leggen op de inventaris zodat het bedrijf geen kant op kon. Hiertegen had Vriesde in 1998 hoger beroep aangetekend.
In de andere kwestie vonniste kortgedingrechter Von Niesewand in 1994 dat de overheid (Openbare Werken, OW) de sluis "binnen een maand" moet herstellen. Nu, 11 jaar (!) later, lapt de overheid nog steeds dit vonnis aan haar laars. Zelfs beslagleggingen doen OW niet tot inkeer komen. Integendeel. Drie jaar geleden heeft dit ministerie zelfs getracht de beslagleggingen ongedaan te krijgen met de bewering dat er uitvoering is gegeven aan het vonnis van 1994. Maar februari vorig jaar stelde rechter Rasoelbaks de overheid weer in het ongelijk. Nu, een jaar later, heeft de overheid nog steeds geen uitvoering aan dit vonnis gegeven: geen herstel van sluizen en geen geld wordt uitgekeerd, hoewel de beslagleggingen al in de miljoenen SRD's lopen.

Nieuwe dimensie
De rechterlijke nachtmerrie van Vriesde NV had al in 1987 een nieuwe dimensie gekregen, toen buurman Issa ook de grens van plantage Hague betwistte en een stuk land, kanaal en dam opeiste. In 1998 kreeg buurman Issa ongelijk van rechter Gangaram Panday. Issa ging in hoger beroep en hierin lijkt maar geen uitspraak te komen. Daarom had Vriesde zo gehoopt verlost te worden van de knagende onzekerheid.
"We hadden echt gerekend op een serieuze uitspraak", zegt hij, later in de middag als hij weer is bijgekomen. Over het buiten sluiten zegt hij: "We hebben ervaren dat rechters in Suriname het niet dulden dat cliënten aanwezig zijn bij hun eigen zaak. Maar ik kan onmogelijk onder de kokosbomen van Coronie staan praten; het moet hier bij de rechter." Zijn vrouw zegt: "Maar het wordt je verboden."
In de zaak tegen buurman Issa heeft Vriesde zich met klem verzet tegen opnieuw meten van de grenzen. Want dat is al tot in den treure gebeurd en steeds kreeg hij van de landmeters het gelijk aan zijn zijde. Vriesde: "Al 25 jaar praten we over grenzen: alles is er en nog kan de rechter geen uitspraak doen. Als het hierop aankomt, weigert de rechter. Ze zitten er alleen maar met de bedoeling om de vonnissen op te stapelen. Er komt eenvoudig weg geen uitspraak."
De hoger-beroepszaak die Vriesde in juni 1998 indiende – dus al bijna zes jaar geleden – tegen de beslaglegging en voortdurende occupatie door NV Vooruitstreven, verschijnt maar niet op de rol van het Hof van Justitie. Maar dat is niets vergeleken bij een andere hoger-beroepszaak die al in november 1986 werd ingediend ten aanzien van een andere plantage (Welgelegen).

Afglijdende rechtsstaat
Rondgang leert dat Vriesde geen spoken ziet."Het hoger beroep is een gigantisch probleem, het wordt niet behandeld als je niet hosselt bij de griffier", zegt jurist Hugo Essed over hoger-beroepszaken op de rol krijgen. "Als advocaten hosselen bij de griffie en werken met grote voortvarendheid, dan wil het wel het Hof bereiken. Maar dat is ook geen honderd procent garantie, want het Hof is overbelast", aldus Essed. Het verontrustende gevoel over de rechtsstaat blijkt niet overdreven. Essed: "Mijn collega Kruisland en ik hebben dat al eerder bij een persconferentie aangekaart. De rechtsstaat Suriname is ernstig in gevaar en aan het afglijden. De rechterlijke macht is volledig vastgelopen. Het is vrijwel onmogelijk om in Suriname je recht te krijgen. De enige redelijke manier is het kort geding, waarbij je in zes maanden een uitspraak kan krijgen, en die is dan voorlopig. Een bodemprocedure duurt 3 tot 4 jaar. Als je in hoger beroep gaat, dan kan het vier jaar duren voordat je het op de rol krijgt en dan kan het nog eens 4 jaar duren voordat het op de rol komt. Afgaand op het principe dat iemand twaalf jaren moet procederen, dan is Suriname geen rechtsstaat."
René Kappel is deurwaarder bij het Hof van Justitie. "Bij uitgestelde zaken, zit je al gauw weer een jaar verder, want er kan maximaal drie maanden per uitstel worden gekregen", zegt hij over de rechtsgang. Volgens de deurwaarder heeft de brand van het Kantongerecht in de Wulfingstraat ‘veel gefrustreerd'. "Wat over is gebleven, is op de grote stapel gegaan, zonder dat men wist welke zaken precies wat inhielden." Ook Kappel laat doorschemeren dat je flink moet leuren bij de griffie. "Als de rechter vonnis heeft gesproken, dan moet je wel de griffier achterna lopen om het vonnis te krijgen. Als je haast hebt, dan is dat wel raadzaam", zegt hij.
Kappel bevestigt dat de overheid structureel vonnissen aan haar laars lapt. "De overheid houdt geen rekening met de wettelijke formaliteiten. Daardoor volgt beslaglegging op beslaglegging. Vroeger was het een unicum. Nu is het schering en inslag een zaak tegen de overheid en bij elke rechtszitting."
"Een loze kreet", reageert Gladys Karsters-de Rijp, hoofd van de Griffie van het Kantongerecht, op de bewering van jurist Essed over het moeten hosselen bij de griffie. Ze geeft wel toe dat het ‘afhankelijk van de zaak', soms ruim een half jaar kan duren voordat de stukken allemaal in orde zijn en de zaak wordt doorgestuurd naar het Hof. "Wat daar gebeurt, hebben wij geen invloed meer op."
We overleggen haar twee indieningen van Vriesde voor een hoger beroep. Over die van november 1986 zegt Karsters-De Rijp meteen en resoluut: "Die is verloren gegaan met de brand van het Kantongerecht van 1989. Uit die periode is alles verloren gegaan." De indiening van 1998 neemt ze met enige verbazing in ontvangst. Als ze een medewerker erop afstuurt, komt die onverrichterzake terug. Ook Karsters- De Rijp, die daarna zelf gaat zoeken, kan het dossier nergens vinden. Wellicht dat hij ligt op de ‘grote stapel' van de Wulfingstraat.

Coronie kapot
Maar Vriesde beproeft meer dan alleen een verstopte rechtsgang. Hij meent dat de rechterlijke macht de Staat Suriname in bescherming neemt. In Coronie zouden in de militaire jaren meer onwettige occupaties zijn geweest op gronden van particulieren. "De Landbouwbank heeft destijds ongecontroleerd geld gestrooid en wij eigenaren moeten daaronder lijden, en dit maakt heel Coronie kapot", zegt Vriesde. "Ik heb Ramnewash toen geschreven dat hij onder ede liegt. Sommige rechters zijn er alleen maar om het werk van hun collega's af te keuren. En dat is een gevaar voor Suriname, wat ik aan den lijve ondervind. Gangaram Panday heeft vonnis gewezen na een kundig onderzoek. Het is een vonnis dat niemand die constructief, rationeel of integer is, kan afkeuren."
Een saillant detail is dat dezelfde rechter Ramnewash zegt op basis van dezelfde bevindingen dat Issa geen gelijk heeft. En wel op exact dezelfde dag dat hij Vooruitstreven in het gelijk stelt: 3 juni 1998. De Ware Tijd beschikt over een compleet dossier van alle vonnissen, gronddocumenten en briefwisselingen die Vriesde heeft gevoerd met rechters. "Als burger kan je enkel maar de conclusies trekken dat je hier niet met rechters, maar met politici te maken heb, want zij moeten voor de Landbouwbank de occupant op het perceel houden. Rechters proberen vonnissen die al ten uitvoer zijn gebracht, in het nadeel van de Staat te vernietigen", aldus Vriesde.
Ook nu wordt hij voor zijn gevoel hiermee geconfronteerd. Ten aanzien van het herstel van de sluizen heeft de overheid gesteld hieraan uitvoering te hebben gegeven. Maar rechter Rasoelbaks ging in februari vorig jaar hierin niet mee en wees de eis af van de overheid om de beslaglegging door Vriesde op te heffen. "Maar nu tracht de Centrale Bank van Suriname het vonnis te vernietigen via rechter Valstein-Montnor, die het vonnis van Rasoelbaks totaal negeert", zegt Vriesde. Daarom heeft hij zich in de eveneens slepende kwestie tegen Issa zich met hand en tand verzet tegen het opnieuw meten van zijn grond. "Als ik één mistake had gemaakt bij de zaak-Issa, dan was ik een kanaal kwijt en een van de sluiskleppen, dan was mijn perceel niet meer de juiste grootte. Dat hebben ze geprobeerd. Ze hadden al een afspraak hierover gemaakt. Daarop zat Valstein-Montnor te wachten."
Mevrouw Vriesde: "Alle investeringen die we hebben gedaan zijn teniet gegaan door het zo lang bezig zijn door de rechters. Banken willen geen leningen met ons afsluiten omdat ze eerst duidelijkheid willen. We moeten van ons perceel leven, maar het wordt ons onmogelijk gemaakt door het systeem van het recht dat de overheid ook nog eens beschermt."
Vriesde: "Na 25 jaar bezetting van ons eigendom en dat je niet twijfelt en honderd procent weet dat ik er geboren ben en sinds mijn moeders ingewanden met vrede heb gewoond, men heeft tijdens de nachtelijke overval van de militairen op de democratie ons perceel geoccupeerd."

          Imro Grep, Geboren Optimist En Stille Diplomaat - In Memoriam        

Op voorgrond (m) Ernest Grep en Errol Snijders

Paramaribo -
Dat de zaterdag overleden voorzitter van de AVVS Moederbond, Imro Jacques Grep, al dan niet moedwillig ‘verkeerd werd begrepen' – althans zijn handelingen – door bepaalde maatschappelijke opponenten, komt juist door zijn ‘duidelijke keuze'.


Tekst Iwan Brave/dWTFoto Hijn Bijnen - de Ware Tijd van 3 maart 2005

Greps dood kwam niet plotseling. Hij leed aan maagkanker en was hiervoor in Nederland geopereerd. Toch heeft hij nog twee jaar geleefd. "Waarvan anderhalf jaar in zeer energieke toestand," zegt Ernest, die arts is. Hoewel de dood hem opwachtte, sprak Grep er niet over met de familie. "Het is niet de cultuur van Surinamers om over de dood te praten, hierop heerst nog een taboe," zegt zijn zoon spijtig.
"We hebben gemeend als familie meer te vertellen over pa; over veertig jaar vakbeweging, zijn maatschappelijk functies en andere aspecten," motiveert hij de persbijeenkomst. Grep werd geboren in Para op 15 september 1940 in een arbeidersgezin van elf kinderen. Hij had maar één zus, die de oudste was. De rest waren allemaal broertjes. Zijn vader kwam weg te vallen toen Grep amper negentien jaar was. Gelukkig voor de familie bleek een leider en hoeder verscholen in de jonge Grep en had hij toen net de Graaf van Zinzendorfschool doorlopen. Hij trad meteen in dienst als bankemployé bij de Surinaamse Postspaarbank (SPSB). Via diverse opleidingen binnen het bankwezen en de middelbare ambtenarenopleiding schoolde hij zich verder. Daarna studeerde hij licentiaat rechtswetenschappen aan de Rechtsschool. Dat bood meer carrièreperspectieven. Grep klom op als kredietadviseur binnen de SPSB, waar hij – tot zijn pensioen in 2004 – eindigde als onderdirecteur.
Zijn loyaliteit aan dit ene instituut ondergraaft eigenlijk al de opvatting dat Grep een opportunist was. Het zorgdragen voor zijn broertjes, zus en moeder getuigde al van een diepgewortelde plichtsgetrouwheid. "Pa had een verzorgend karakter, dat zagen wij ook terug in de relatie met onze moeder. Hij was ook streng; er was vaak geen discussie mogelijk. We kregen een typische Surinaamse opvoeding, maar we werden altijd gestimuleerd hard te werken en te studeren." Grep bracht zijn kinderen – hoe anders – ook spaarzaamheid bij, op een ongedwongen ‘speelse manier'. "Als je te veel ijsjes van je zakgeld had gebruikt, dan wilde hij wel uitleg." Ook typisch Surinaams aan de opvoeding was het ‘multiculturalisme'. Door de diversiteit aan vrienden werd volop mee gevierd met bodo, phagwa en Chinees nieuwjaar. "Het is ons met de paplepel ingegoten om geen onderscheid te maken."

Houding verkeerd begrepen
Ondervoorzitter Snijders: "Dat plichtsgetrouwe blijkt ook uit momenten van zijn zakelijk leven en zijn bijdragen binnen de vakbeweging." Grep was in 1968 medeoprichter van de Algemene Bond van Bankpersoneel (ABBS), waarvan hij later het voorzitterschap zou overnemen van Cyrill Daal om het in 1993 weer over te dragen. "Als we de ABBS nemen als zijn eerste functioneren, dan liegen de feiten er niet om," vertelt Snijders. "De ABBS heeft gezorgd voor een enorme ontwikkeling binnen de arbeids- en de sociale voorzieningen. De vijfdaagse werkweek in Suriname is ontsproten uit de ABBS, toen Grep voorzitter was."
Grep ondersteunde elke regering zolang die maar arbeidersvriendelijk was. Zo niet, dan vonden ze hem op hun weg. Deze houding is ‘verkeerd begrepen'. "Rechten van arbeiders te grabbel gooien, zoals nu het geval is, daar kwam mijn vader de laatste vijftien jaar tegen in opstand," zegt zoon Ernest. Daarom was Grep toentertijd ook fel gekant tegen het Structureel Aanpassingsprogramma van regering Venetiaan-I. Hij was inderdaad een ‘goede vriend' van president Wijdenbosch. "Maar hij heeft wel maanden het onderwijs lamgelegd, het Academisch Ziekenhuis en de Belastingen," herinnert algemeen secretaris Spong ons eraan. Net zo goed als Pengel, de oprichter van de Moederbond, stond Grep dicht bij het volk. Maar toen hij het roer overnam, maakte hij meteen duidelijk: de Moederbond is ‘geen werkarm' van NPS. "En dat is bij de NPS in het verkeerde keelgat geschoten," zegt zoon Ernest, die zijn vader typeert als een "echte linkse politicus van de PNR".
Grep onderschreef de onlosmakelijke verbondenheid tussen politiek en vakbeweging. Maar hij weigerde beide petten op te zetten. Wel zag hij de vakbeweging als ‘sociale partner' en als ‘machtsfactor'. Dus waar die beweringen vandaan komen, dat hij komst van de Sociaal Economische Raad (SER) frustreerde, is dan ook een raadsel. Snijders: "We willen tripartiet- overleg, we willen een SER maar niet door ad-hoc beslissingen die arbeidsonvriendelijk zijn. Grep had binnen RAVAKSUR die kritische houding en ook dit werd verkeerd begrepen. We hebben wel een vermoeden waarom." Freddy Brug: "Het is bekend dat voorzitter Grep de persoon was die riep om het tripartiet-overleg. Hij wilde in elk geval het sociaal akkoord van de stabiele situatie." Snijders wederom: "En die bereik je in elk geval niet alleen door de naam van een munt te veranderen."
Daarom steekt het dat een woordvoerster van de Nederlandse FNV dinsdag via de Wereldomroep stelde dat het Grep was die het functioneren van RAVAKSUR ‘onmogelijk' maakte. Zoon Ernest spreekt minachtend van "een secretaresse van FNV". "Grep heeft in zijn leven een duidelijke keuze gemaakt," zegt Snijders. De weg naar directeurschap van de SPSB was geplaveid, maar hij koos voor de vakbeweging; de arbeiders. "Laat er geen misverstand over bestaan: ‘Een Grote Zoon' is heengegaan. Daarvoor zijn internationale standaarden."

Optimistisch en bescheiden
Grep heeft in een reeks raden van commissarissen gezeten: van de SWM, de Deviezencommissie, het AZP, van Havenbeheer, Surland, de SMS, SMS, de posterijen, ook had hij zitting in het Onafhankelijk kiesbureau tijdens alle verkiezingen, behalve van de komende van 25 mei. "Pa was een geboren optimist. Hij zag altijd een oplossing, ook bij een ernstig conflict. Hij kwam met compromissen waarmee iedereen te vrede was. Ook in zijn sociale functioneren was hij een stabilisator. Hij was een stille diplomaat, zonder dat hij egocentrisch was; hij gaf er nooit hoog over op."
Bescheiden was Grep ook. Algemeen secretaris Spong vertelt dat hij de voordracht voor een ere orde voorbereide na veertig jaar SPBS. Nadat hij Grep heimelijk geheel had uitgehoord over zijn verdienste, maakte hij zijn bedoeling bekend. Greps antwoord was: "Nee Spong, ik wil niet." Zo weigerde hij ook de Frank Walcott Award van het Caribisch Arbeiderscongres (CCL). Deze award krijg je als je zeer verdienstelijk in je land bent geweest met invloed in het Caribisch Gebied. Snijders: "Zijn cao en wensenpakket was een voorbeeld voor andere Caribische landen."
Imro Grep werd 64 jaar en wordt komende zaterdag begraven.

          Standhouden Tussen Makaslang En Kapasi        

Winston Jessurun, voorzitter van DA91 en van het presidium van Alternatief 1 (A1), likt zijn wonden na de ‘lafhartige' aanval door Nieuw Suriname. Maar de scheuring heeft A1 meer goed dan slecht gedaan, zegt hij. Het Front en Bouterse vormen een moeilijk te doorbreken ‘symbiose'. Toch wil A1 alles op alles zetten om het internationaal aangezicht van Suriname te herstellen. "Je moet in feite beginnen bij de basis: de mens."


Tekst Iwan Brave/dWTFoto Hijn Bijnen - de Ware Tijd van 24 maart 2005


Jessurun wil er niet te veel woorden meer aan vuil maken, aan de openlijke, persoonlijke aanval van de Radjen Nannan Panday. "Ik heb tegen mijn vrouw gezegd: als je de politiek ingaat, dan vertelt men altijd lelijke dingen over je, waar of onwaar. Wapen je ertegen. Maar om nu aan je privéleven te komen, je gezin te belasteren, waardoor het ook je vrouw en kinderen raakt, dan doet het .-.pijn. En als men liegt dan doet het nog meer pijn. Maar we hebben heel wat stormen overwonnen."
Volgens Jessurun heeft het uittreden van Nieuw Suriname de A1 meer goed dan slecht gedaan. De partij van de gebroeders Nannan Panday zou altijd al een beetje moeilijk hebben gezeten bij bepaalde delen van de achterban van de andere partners. Jessurun kreeg regelmatig van mensen persoonlijk te horen dat ze om die reden niet op A1 zouden stemmen. "Alles komt nu weer terug", zegt hij. Hij kreeg ook steunbetuiging van politieke opponenten uit ‘alle hoeken'. Nieuw Suriname heeft zich politiek ‘compleet uitgeschakeld', weet hij. "Het komt vooral door de lafhartige wijze. Als men het uitsluitend over de boeg van de positionering van Nieuw Suriname had gegooid, dan had het de A1 nog enige schade kunnen berokkenen omdat zo'n argument nog enige oprechtheid uitstraalt."
Maar dit is niet eerste wat ter tafel komt. Het is Jessurun die het gesprek direct op koers plaatst met een recente anekdote. Op straat vroeg een kennis hem: "Wat hebben we aan een eerlijke president die zijn kinderen geen eten geeft? Is het niet beter een president te hebben die steelt maar wel zijn kinderen te eten geeft?" Dit onderstreept volgens hem dat veel Surinaamse kiezers bitter zijn en het spoor bijster. "Ik heb anders geen andere verklaring voor dat de VVV en de NDP nog aanhang hebben, afgaand op de ervaring met deze mensen en de consequenties daarvan voor het land. Anders hebben we een probleem met de interpretatie van hun aanhang. Als we een goed bestaan hadden, dan was het nog te begrijpen. Maar gezien de chaos en financiële verdoemenis is het onbegrijpelijk."

Idol hungry
Zijn broer Rudy, die psycholoog is, verklaart dit fenomeen als ‘idol-hungry'. "Dat zou een verklaring kunnen zijn voor de aanhang van deze twee partijen", licht Jessurun toe. "Het gaat om mensen die zelf niet zo'n sterk ego hebben en daarom graag geleid willen worden." Maar dat er zo velen hunkeren naar een idool, wijt hij aan het ‘falend beleid' van het Nieuw Front. "We hebben binnen het Gestructureerd Samenwerkingverband – waarbij iedereen en alles aangesloten was – kans gezien in 1997-1998 ruim 100.000 mensen in verzet te brengen tegen het financiële wanbeleid van de regering-Wijdenbosch, met als lichtpunt het naar voren schuiven van een interim-regering met Telting als president en Jharap als vice-president.
In die troebele situatie heeft Wijdenbosch de verkiezingen met een jaar vervroegd. Op het moment van bekendmaking daarvan, waren zij van de oude politiek niet meer te vinden voor het idee. Zo erg zelfs dat ze sindsdien geen enkele vergadering meer van het Gestructureerd Samenwerkingsverband hebben bezocht." Het woord ‘verraad' neemt hij niet in de mond, maar het spreekt voor zich. "Toen de kiezers het Nieuw Front weer een mandaat hadden gegeven, hebben ze het gezamenlijk uitgangspunt verlaten en zijn hun eigen dingen gaan doen. Een toonbeeld van de arrogantie van macht. Wie bleef achter? Het teleurgestelde volk, bitter en verpauperd."
Jessurun wijst erop dat het Front in 1987 van de 51 zetels er 41 behaalde – een dikke absolute meerderheid – en 33 zetels in 2000 – op één na wederom een tweederde meerderheid. En nu vraagt het Front weer een mandaat om het karwei ‘af te maken'. "Hoeveel willen ze dan hebben om inderdaad uit te voeren van wat ze niet hebben afgemaakt?" vraagt Jessurun zich in gemoede af over de gemiste kansen met zo'n riante meerderheid het land naar je hand te zetten. "De kiezer gaat nu maar zijn heil elders zoeken. Dat een aanzienlijk deel van jongeren, die niet geconfronteerd zijn met de jaren '80 en eind jaren '90, naar andere politieke partijen of combinaties gaat van krachten die we steeds hebben afgewezen, is de schuld van het Front."
Jessurun wil niets over horen dat het ook een financieel vraagstuk is.
Volgens hem is er geen enkele regering geweest met ‘zoveel mogelijkheden' en ‘steun uit het buitenland'. Maar als je blijft vasthouden aan partijpolitiek en niet aan maatregelen die genomen moeten worden, dan kom je niet verder." De voorzitter van het A1-presidium, wijst op het verziekte investeringsklimaat dat in stand wordt gehouden. In 1994 werd de eerste Investeringswet geconcipieerd. Dat het daarbij bleef, lag volgens Jessurun destijds aan een ‘conflict' tussen de Ministeries van Financiën en van Handel en Industrie – "dus tussen NPS en VHP". Dan volgt in 2001-2002 weer een concept-Investeringswet die in ‘grote vaart' wordt besproken en een ‘hoop onduidelijkheden' bevatte. "Daarom heb ik me uit protest onthouden van stemming. Nu hoor je bij monde van de minister van Financiën dat de investeringswet niet deugt en worden dure consultants in de arm genomen om het werk dunnetjes over te doen. Hadden ze zich dat niet eerder kunnen bedenken." Volgens Jessurun rennen de meeste investeerders ‘gillend' weg. "Ik kan je verhalen en voorbeelden vertellen, maar dan praten we morgen nog. Je komt als investeerder geen stap verder door het bureaucratisch gedoe."

Niet luisteren
Jessurun stelt dat je overigens voor geld bestemd voor productiedoeleinden op de kapitaalmarkt terecht kan. Daarnaast moet er flink worden geïnvesteerd in infrastructuur, onderwijs en gezondheidszorg, want dat is de basis voor een gezond volk om te produceren. "Maar deze regering wil sparen, en is het een volgende regering die dan het geld weer opmaakt." Tegelijkertijd dient men te participeren door middel van aandelen in de exploitatie van de grondstoffen. Overigens is Jessurun van mening dat Suriname de goudsector zelfstandig tot ontwikkeling kan brengen. Het is voordeliger om buitenlandse deskundigen te betalen die een mijn voor je opzetten, waarvan de opbrengst geheel aan jou toekomt.
Al deze zaken worden door DA91 aangekaart in de Nationale Assemblee. "Maar als iets van de oppositie komt, wil men niet luisteren", zegt Jessurun. Uit gesprekken met toppers uit de coalitie, blijkt dat het binnen het Front nogal aan wereldkundigheid schort. Ook bepaalde partijvoorzitters komen er niet genadig van af. Hij geeft tal van voorbeelden. Sommige liever ‘off the record'. "Bepaalde dingen wil je niet zo in pers gooien die je met elkaar in de wandelgangen bespreekt, dat kan pas als ze ook in de vergadering aan de orde komen. Sommige ministers hebben totaal geen idee om welke schaalverhoudingen het in de wereld gaat, omdat ze zo gefixeerd zijn op de enge partijbelangen."

Staatsgarantie
Regelmatig kloppen buitenlandse investeerders bij Jessurun aan omdat ze eenvoudig weg geen gewillig oor bij de regering vinden. Zoals die ene consultant uit Hong Kong, die ten tijde van herinlijving door China met 170 miljoen dollar te leen liep tegen een staatsgarantie, een looptijd van 20 jaar en een zeer milde rente van 5 procent. Het geld moest coute-que-coute weg uit Hong Kong. Via Jessurun werd het aan Suriname aangeboden. "Ik heb het aan Rodgers doorgespeeld; er is uiteindelijk niets mee gebeurd."
En dan die miljardair uit Hong Kong die interesse had getoond om honorair consulair voor Suriname te zijn. Een investeerder met aanzien. "Als hij ergens investeerde, dan gingen anderen er achteraan", vertelt Jessurun. "Hij wilde elk feasable project in Suriname financieren tegen een 30-70-verhouding. Dit was ter sprake ten tijde van de regering-Venetiaan I en regering- Wijdenbosch. Bij deze regering is het weer ter sprake gekomen. Maar men heeft er geen oren naar. Een partijgenoot werd benoemd. En dat ‘killed' het land."
Ook in het plan West-Suriname had er voor Suriname veel meer ingezeten. "De man komt met zijn private-jet uit Pittsburg", vertelt Jessurun over de president van Alcoa. "Dan blijkt de immigratiedienst van Zanderij hiervan niet op de hoogte. Er moet eerst een brief van BUZA komen dat ze binnen mogen. Hoewel ze lang moesten wachten, komen ze alsnog met een aanbieding om 4 miljard dollar in Suriname te investeren, want in de VS is een wet die geïnvesteerd geld vrij stelt van belasting. Terwijl onze regering talmt zijn de Amerikanen ook tegelijkertijd bezig in IJsland waar er wel beslissingen worden genomen. Dat heb ik toen in het parlement aangekaart. In 2004, twee jaren later, komt er eindelijk een MOU." Inmiddels is besloten door Alcoa een smelterij in IJsland op te zetten, ook komt er een smelterij in Trinidad. "Het is maar de vraag of smelterij in West-Suriname er nog komt, want veel zal afhangen van ontwikkelingen op de wereldmarkt", zegt Jessurun. "Die traineringen, bureaucratie en ondeskundigheid maken dat we keer op keer de boot missen."

Twee uitersten
Jessurun spreekt over het Nieuw Front en de NDP van een ‘symbiose', die moeilijk te doorbreken is. "Het Front houdt Bouterse in stand en gebruikt hem om de mensen te bewegen om op hun te stemmen, waarbij Bouterse wordt afgeschilderd als een gevaar. Zonder Bouterse zou er geen Front zijn." Jessurun haalt een andere broer aan – Arti van Trefpunt 2000 – die een vergelijking maakt met de ‘makkaslang en de kapassi' die samen in één hol leven, waarbij de kapassi het hol graaft. "Alternatieven die zich opmaken hebben het moeilijk zich daartussen overeind te houden, omdat we ons – ook de media – focussen op deze twee uitersten", aldus Jessurun.
Intussen holt Suriname sociaal-economisch achteruit. In 1967 – volgens de ‘laatste officiële' cijfers – verdienden we 1 miljard Amerikaanse dollars. Nu, 37 jaar later, verdienen we met zijn allen 1,1 miljard dollar. Jessurun: "In al die jaren zijn we geen stap vooruit gekomen. Als we de geldontwaarding erop loslaten, dan verdienden we in 1967 zes miljard dollar. We zijn erop achteruitgegaan ondanks de verdragsmiddelen, de garantiemiddelen en alle andere donormiddelen die zijn opgegaan, alles bij elkaar zo'n vier miljard dollar."
Maar hoe valt dit te doorbreken dan te door breken? Jessurun: "Je moet in feite beginnen bij de basis: de mens. Daarbij moeten we de vraag stellen: waar willen we naartoe. Ons onderwijs moet naar een topniveau op basis van de ontwikkelingsdoelen. Willen we aan landbouw doen, dan moet er op zijn minst een landbouwhogeschool zijn. We hebben niet eens lage landbouwschool. Willen we de dienstverlenende kant op, dan moeten we ons onderwijs daarop afstemmen en zorgen dat we qua landbouw zelfvoorzienend zijn."
Maar ook het huidige politieke bestel moet op de helling. Op grond daarvan heeft A1 ook een concept-grondwet geschreven met ‘betere machtsverhouding' tussen wetgevende en uitvoerende macht, een ceremoniële president en een uitvoerende minister-president die verantwoording verschuldigd is aan het parlement. Nu hebben we een executieve president – naar het Amerikaans voorbeeld – maar zonder dat we onze president rechtstreeks kiezen. Ook het huidige aantal van zestien ministeries moet drastisch omlaag door middel van ‘clustering', waardoor je onder meer krijgt een ministerie van Welzijn (nu Volksgezondheid, Arbeid en Sociale Zaken), een ministerie van Productie (nu NH, HI en LVV) een ministerie van Opbouw, Verkeer en Waterstaat (nu OW en TCT). Ook Regionale Ontwikkelingen en Binnenlandse Zaken dienen te worden samengevoegd.

Leven en dood
Ondertussen is de NDP weer in opmars. Onbegrijpelijk voor Jessurun. "Bouterse had in 1980 tot 1987 absolute regeringmacht en kon beslissen over leven en dood, wat hij ook deed. Hij kreeg van de Nederlandse regering een half miljard tot zijn beschikking, meer dan welke regering ook. Wie geeft mij nu de garantie dat hij nu met weinig geld en een absolute oppositie iets zal kunnen betekenen. Je kan alleen slagen met leiderschap, visie en contacten in wereld."
Dat laatste kan Bouterse in elk geval naar fluiten, nu de VS duidelijk hebben gemaakt geen banden te zullen onderhouden met regering ‘geleid door een veroordeelde drugscrimineel'.
Wat vindt Jesserun van deze ‘inmenging' van binnenlandse aangelegenheden? "Als land mag ik zeggen met wie ik hand in hand wil lopen. We maken ons allemaal op als moraalverdediger. In een goede democratie zonder etnische en maatschappelijke kloven had zo'n Amerikaanse uitspraak niet gehoeven. Maar dat is bij ons niet het geval, met name als we kijken naar de rechtsstaat die nog steeds niet is hersteld. Je hoort mensen roepen: ‘Isolement of niet; Des for pres, neks no fout'. Maar de VS zeggen bij voorbaat dat álles fout is. Het is natuurlijk niet leuk voor Suriname, net als bij de 100-procentcontrole. Maar we hebben er zelf een puinhoop van gemaakt. We moeten het herstellen. Daarom is A1 er; voor het herstellen van het aangezicht van Suriname in de wereld."


          Twist Over Sital's Politieke Dood        

JARIKABA - Is Jarikaba nog hét bolwerk van de Politieke Vleugel van de FAL (PVF)? En zal het Alternatief 1 (A1), met PVF-voorzitter Jiwan Sital als lijsttrekker, na 25 mei met twee zetels in Saramacca komen? De gehouden wijkvergadering in het wooncentrum Jarikaba, van afgelopen vrijdagavond, wordt gezien als een eerste krachtmeting. Met de sociaal-economische nasleep van Surland als inzet. "Waarom vechten met iemand die al dood is?"

Tektst: Iwan Brave/dWTFoto: Hijn Bijnen - de Ware Tijd, van 22 maart 2005

Om zeven uur, de officiële aanvangstijd, wijst niets op enige opkomst. De tent leeg met slechts witte kuipstoelen. De atmosfeer vochtig door de gevallen regen. Er klinkt ingetogen hindi-muziek. Hier en daar getimmer. De berm langs de tent is een modderboel. Maar een optimist ziet de acht maanden verse asfaltlaag op de Jarikabaweg naar het voormalige Surland, dat nu een ‘doorstart' maakt als Stichting Behoud Bananensector Suriname (SBBS).
Over de lengte van het afdak van de tent loopt repeterend in groengeel het logo van PVF: de gespreide handpalm met het ei erop. ‘PVF, de jonge reus', staat eronder. Het wegscheuren van Nieuw Suriname, de dinsdag ervoor, is zo ‘ei-vers' dat de naam nog niet verwijderd is uit het overwegend blauwe A1-logo. Op één bord is dat gepoogd, maar het was kennelijk een hels karwei. Alleen het ‘Nieuw' is eraf.
Radjinder Jewlal werkte voorheen voor Surland en werkt nu als vrachtvervoerder. Zijn huis is van kleurloos cement, delen van het balkon nog ongepleisterd, loze elektriciteitsdraden uit de muur en de plafondplaten eveneens ongeverfd. Het afbouwen staakte toen hij ontslagen werd bij Surland. Jewlals huis staat symbool voor het ineens ophouden van economische voorspoed in Jarikaba.
"Mi lobi a partij", zegt hij over de PVF, op de vraag waarom hij zijn erf ter beschikking stelt voor de wijkvergadering van A1.
Aan het huis ernaast, dat goed in de verf staat en volop licht heeft, wapperen drie rode VHP-vlaggen. Daar woont zijn zus. "Den sma na lanti, die verdienen schaal, schaal", zegt Jewlal lachend. Van een familieconflict is beslist geen sprake.

Uitsluitend shanti
"Als u rondrijdt, dan ziet u voornamelijk VHP", zegt parlementariër Mahinder Jogi, door politieke tegenstanders afgeschilderd als ‘geitendief'. Hij is met een aantal jongeren flink in de weer op het erf van Jewlals zus met het aanbrengen van VHP- propaganda. Zijn ze uit op provocatie? "VHP predikt uitsluitend shanti", antwoordt Jogi geruststellend. "Trouwens, waarom vechten met iemand die al dood is? De laatste eieren zijn al stukgetrapt door de olifant."
Het ressort Jarikaba telt tussen 2.500 en 3.000 stemgerechtigden, goed voor een zetel in Saramacca. Volgens Jogi voor de VHP. Maar het is toch het Nieuw Front dat Surland en daarmee Jarikaba economisch de nek heeft omgedraaid? "Alleen mensen die daarbij belang hebben zeggen dat. Wij bouwen op", zegt Jogi.
Jongemannen komen erbij. Ze willen niet bij naam worden genoemd. Ze hebben niets te verbergen. "Maar we zijn een kleine gemeenschap", legt een 24-jarige jongeman uit. Hij stemde vorige keer PVF. "Meneer Sital had heel wat beloofd, maar heeft niets gedaan", vertelt hij. "Veel jongeren tussen 18 en 35 jaar zitten nu bij de VHP om te mobiliseren. We worden er niet voor betaald." Het Front heeft wel ‘veel gedaan'. Twee ontwateringsluizen, het asfalteren van Chandie Shawweg, watervoorziening, een CBB-filiaal en een BO-kantoor, somt hij op. Hoe zit het met werkgelegenheid? "Als we het Front nog een mandaat geven, dan zullen ze nog meer doen; men is nu halverwege. Velen delen deze mening."
Een 32-jarige jongeman motiveert zijn overstap: "Als kleine partij kun je niets realiseren. Er kan meer ontwikkeling komen als wij jongeren bundelen." Volgens een bierbuikige vijftiger is Sital de grimmige tegenhanger van koning Midas. "Alles wat deze man heeft aangeraakt, is gesloten. Zelfs zijn eigen bedrijf aan de Zesde Rijweg en houtzagerij Oemrawsingh."

Alles opvangen
Kwart over zeven arriveert de eerste bus met voornamelijk vrouwen en kinderen. De muziek is inmiddels loeihard en uitbundiger. Een oude man glijdt uit in de modderberm. Spartelend als een eigentijdse Charlie Chaplin en met beide handen in de modder probeert hij overeind te komen. Mensen lachen hartelijk om zijn slapstickvoorstelling.
"Jogi is een landverrader", zegt een 64-jarige tengere Hindoestaanse man als de muziek gestopt is. "Ik woon hier 38 jaar, wat weten de jongeren; ze zijn pas geboren. Jogi komt hier alleen voor zijn houtzagerij. Het water komt van Jarikaba en niet van NH. Er is voortdurend een waterprobleem. We moeten alles opvangen in vaten en kommen. En dan komt BOG klagen over dengue-gevaar." Hij heeft 36 jaar lang gewerkt voor Surland. Toen hij in 2002 met pensioen ging, genoot hij daarvan precies drie maanden. "Vanaf die april tot heden heb ik niets meer gekregen", legt hij zijn harde realiteit bloot. Hij moet het doen met zijn schamele aov (150 SRD). Hij krijgt bijval van een vrijwel tandenloze man, geboren in 1936. Wiens schuld het is? Front natuurlijk. "Ze oogsten nu elke dag en toch krijgen we niets", zegt de tandenloze bejaarde. Hoe ze overleven? "Door wat te planten."
Iets over acht komt PVF-voorzitter Jiwan Sital haast ongemerkt binnen. Een enkeling klapt weifelend. Dat is beslist anders dan bij de NDP of DNP en zelfs de NPS. "Mi de in mi dorpu", verklaart Sital zijn bescheiden entree. Niet lang daarna druppelen de overige A1-toppers binnen.
"Ik doe het harte welkom in het Nederlands en maar daarna in het Hindoestaans", zegt Dayanan Dwarka, secretaris van de FAL, die ceremoniemeester is. De zaal en de berm zijn eivol. "Als u in de heilige Ramayana gelooft, volg dan Sital", roept Dwarka op.
Bij het voorstellen van de toppers vraagt hij ‘extra applaus' voor Winston Jessurun, voorzitter van DA'91 en van het A1-presidium, die nog bijkomt van de ‘huisvredebreuk' door Radjen Nannan Panday. Het applaus voor Soewarto Moestadja van D21 is beslist harder. Maar dat komt omdat het publiek zijn schroom laat varen en bij elke volgende naam uitbundiger wordt. Bij Arti Jessurun van Trefpunt 2000 en presidentkandidaat Monique Essed-Fernandes wordt zelfs op fluitjes geblazen. Het culmineert in een – weliswaar verzochte – staande ovatie voor Jiwan Sital, de man waarom het vanavond draait.

Bakru's en yorka's
Ook de beroepen worden genoemd: ‘een plastisch chirurg', ‘kinderarts', ‘socioloog' en een ondernemer uit Wanica, die ‘econoom' is, mag de eerste spreker zijn. Het moet kundigheid uitstralen, tegelijkertijd onderstreept het pijnlijk de sociaal- maatschappelijke kloof tussen politiek en volk. Wellicht helpt het dat Sital later zijn speech afsteekt in het Hindi tegenover de grotendeels laaggeschoolde landbouwers.
"Volgens mijn politieke informant is Sital allang dood. Dan is hier een geest die volle zalen trekt", zegt Arti Jessurun tijdens zijn speech. Hij zou over bakru's en yorka's willen praten, maar ‘als kinderarts' wil hij de vele aanwezige kinderen ‘niet bang' maken. "Ik ben waarschijnlijk de man in Suriname die de meeste kinderen in handen had, maar ook de man op wie de meeste kinderen hebben geplast", schildert Jessurun zichzelf af. Hij oogst hiermee spontaan applaus.
Over Radjen Nannan Panday van Nieuw Suriname is hij kort. "We praten over een hartspecialist die tot een week voor de verkiezingen zijn Nederlandse nationaliteit wilde behouden, in zo iemand kan je nooit meer vertrouwen hebben." Over de resterende verkiezingsmotieven van A1 zegt Jessurun: "We zijn mensen die lang hebben geaarzeld om dit te doen, maar A1 heeft wel uw hulp nodig om een veilig huis voor iedereen te zijn."
Ex-‘superminister' Moestadja – hij bestierde drie ministeries onder Wijdenbosch – zegt over Jiwan Sital: "Hij heeft de afgelopen tien jaar bewezen de kleine man niet in de steek te laten. Deze regering verdient het niet om waardig te zijn. Hoeveel van u moet nog worden uitbetaald? Hoeveel van u slaapt gerust. Het A1 zal zekerheid brengen. Wij zijn etno-servers, maar u beslist!" besluit de man die de politieke uitspraak ‘mensen die op mij lijken' introduceerde.

Vijfhonderd bouwkavels
Als het tijd is voor Sital, the man himself, wordt er toch opzwepende Sarnami-muziek opgezet. Het publiek wordt aangemoedigd. Slechts één vlag wappert. Het applaus mag er zijn, maar de houding van mensen past toch meer bij een ‘één-minuut-stilte'.
Sital benadrukt tevreden dat deze wijkvergadering slechts voorspel is. Na phagwa komt er een ‘ressortmassameeting' aan de Chandie Shawweg. "Toen wij van de rechteroever van de Commewijne kwamen, waren hier slechts twee straten", memoreert hij. "Wij hebben sindsdien 500 kavels gebouwd. Dan komt de VHP vragen om uitleg wat ik voor Jarikaba heb gedaan. En niet te vergeten de RGD-poli en het voetbalveld." Sital trekt een vergelijking met de plantageopstanden van 1893 in Commewijne. De contractarbeiders wilden niet langer dan zeven uren veldarbeid verrichten. "En wat zien we nu? Weer contractarbeid met tien uren per dag, zonder voorzieningen.
Wat hier gebeurt is verschrikkelijk", sneert hij over SBBS. Sital waarschuwt zijn rivalen. "Als het Nieuw Front niet uitbetaalt vóór de verkiezingen, dan zij zijn dood. En wel zonder belasting, want die is al betaald. Want als ze dat doen, dan is het oorlog!" Alles wat de afgelopen vijf jaar is gedaan, trekt Sital naar zich toe. "De dag dat ik er niet meer zal zijn als volksvertegenwoordiger, zal niemand meer naar u omzien. Al dat asfalteren is gebeurd uit vrees voor Jiwan Sital. De A1 komt met twee zetels in Saramacca." Sital kan geen charisma worden ontzegd.

Kansen strooien
"Het is nu tijd voor een vrouw als president, want de mannen hebben er blijk van gegeven dat zij waardeloos zijn", zegt Sital als hij Monique Essed-Fernandes introduceert. Hoe zal zo'n elitevrouw – hoe groot haar hekel ook is aan dit ‘cliché' – aanslaan, vooral na het populistische Hindi-geweld van Sital? Maar Essed-Fernandes doet het juiste: ze spreekt oprecht, eenvoudig, maar beslist niet badinerend. Via de kinderen bereikt ze de moeders van wie Sital zegt dat zij hem ‘groot' hebben gemaakt.
Ze begint over een politieke tekening van Dagblad Suriname, die suggereerde dat zij belooft ‘met geld te zullen strooien' als ze president wordt.
"Waarmee wij gaan strooien is ontwikkeling", verduidelijkt Essed-Fernandes. "Dat betekent dat u recht heeft op goede gezondheid zonder politieke tegenprestaties, dat ook uw kinderen hier kunnen zeggen: ik word ooit president. Die keuzes hebben ís ontwikkeling Als we niet daarvoor vechten, dan vechten we niet voor onze mensen. Wij gaan ervoor zorgen dat uw kinderen de beste kansen krijgen van de wereld."
Essed-Fernandes lijkt voor de A1 de juiste overspanning voor de sociaal- maatschappelijke kloof tussen politiek en volk. Maar of het armlastige Jarikaba de handreiking van het elitaire A1 zal aanvaarden, zal voor een groot deel afhankelijk zijn van het strooimateriaal van politieke opponenten.
De afgelopen week hebben VHP en DNP-2000 voedselpakketten uitgedeeld. Volgens Sital ging het om ‘vervallen goederen'. Over DNP-2000 zegt hij: "Ze hebben zich vijf jaar lang niet laten zien en komen nu twee maanden van te voren met pakketten. Het ergste is dat ze ons als bedelaars zien". Maar als je het al drie jaar zonder salaris of pensioen moet doen, dan is dat niet eens zo slecht gezien; wellicht dat dit het A1 parten kan spelen.
Na afloop is er voor iedereen een cup soft en twee ovenverse bara's.



          Hány ország van a földön?        
Elég gyakran felmerülő földrajzi kérdés, hogy tulajdonképpen hány ország van a földön, másként hány ország van a világon? Természetesen ezt nehéz pontosan megállapítani, hiszen ahogyan a történelmet figyelemmel kísérjük, rengeteg állam jött és jön is létre az évszázadok, olykor évtizedek alatt, éppen úgy, ahogyan egyesek megszűnnek vagy integrálódnak más országokba.

A legelfogadottabb és legmegbízhatóbb adatok szerint a világ jelenleg 196 országot különböztet meg bolygónkon.

Ezt az adatot, más megbízható adatok is alátámasztják, melyek jól feltérképezik a világ országait és ezzel együtt arra is rámutat, hogy mely országokat nem ismer el az adott szervezet, tehát kvázi mely országokat hagyja ki a számításából.

Ilyen például az Egyesült Nemzetek Szervezete (ENSZ), angol nevén United Nations, melynek 193 tagja van. Ellentétben a gyakori tévhittel, ez a szám nem reprezentálja a földön található összes országot. Nyilván való, hogy vannak az ENSZ-től elkülönülő független országok, ilyen például a Vatikán és Koszovó.

Az Egyesült Államok külügyminisztériuma 195 országot különböztet meg a világon. Ez a lista viszont politikai okokból nem ismeri el különálló országként Taiwant, mely 1971-ig az ENSZ-nek is tagja volt.

Érdemes megemlíteni a témával kapcsolatban, hogy vannak olyan tartományok, régiók, melyek bár a köztudatban gyakran országként jelennek meg, valójában nem rendelkeznek a független állam címével, illetve bizonyos irányítási szerepet más ország gyakorolja felettük. Erre kiváló példa Észak-Írország, Skócia, Wales, Anglia.

Biztosak vagyunk benne, hogy néhány olvasónkat egészen konkrétan érdekli, hogy mely országok tartoznak a nagy 196-os listába, ezért elkészítettük a listát az országokhoz tartozó fővárosokkal. Ne tévesszen meg senkit, hogy egy országhoz adott esetben több főváros is tartozik. Bizonyos országok több főváros kijelölésével oldják meg közigazgatási ügyintézésüket.

Afganisztán - Kabul
Albánia - Tirane
Algéria - Algiers
Andorra - Andorra la Vella
Angola - Luanda
Antigua és Barbuda - Saint John's
Argentína - Buenos Aires
Örményország - Yerevan
Ausztrália - Canberra
Ausztria - Vienna
Azerbajdzsán - Baku
Bahamák - Nassau
Bahrein - Manama
Banglades - Dhaka
Barbados - Bridgetown
Fehéroroszország - Minsk
Belgium - Brussels
Belize - Belmopan
Benin - Porto-Novo
Bhután - Thimphu
Bolívia - La Paz (közigazgatási); Sucre (bírói)
Bosznia és Hercegovina - Sarajevo
Botswana - Gaborone
Brazília - Brasilia
Brunei - Bandar Seri Begawan
Bulgária - Sofia
Burkina Faso - Ouagadougou
Burundi - Bujumbura
Kambodzsa - Phnom Penh
Kamerun - Yaounde
Kanada - Ottawa
Zöld-foki-szigetek - Praia
Közép-afrikai Köztársaság - Bangui
Csád - N'Djamena
Chile - Santiago
Kína - Beijing
Kolumbia - Bogota
Comore-szigetek - Moroni
Kongói Köztársaság - Brazzaville
Kongói Demokratikus Köztársaság - Kinshasa
Costa Rica - San Jose
Cote d'Ivoire - Yamoussoukro (hivatalos); Abidjan (tényleges)
Horvátország - Zagreb
Kuba - Havana
Ciprus - Nicosia
Cseh Köztársaság - Prague
Dánia - Copenhagen
Dzsibuti - Djibouti
Dominika - Roseau
Dominikai Köztársaság - Santo Domingo
Kelet-Timor (Timor-Leste) - Dili
Ecuador - Quito
Egyiptom - Cairo
El Salvador - San Salvador
Egyenlítői Guinea - Malabo
Eritrea - Asmara
Észtország - Tallinn
Etiópia - Addis Ababa
Fidzsi - Suva
Finnország - Helsinki
Franciaország - Paris
Gabon - Libreville
Gambia - Banjul
Grúzia - Tbilisi
Németország - Berlin
Ghána - Accra
Görögország - Athens
Grenada - Saint George's
Guatemala - Guatemala City
Guinea - Conakry
Bissau-Guinea - Bissau
Guyana - Georgetown
Haiti - Port-au-Prince
Honduras - Tegucigalpa
Magyarország - Budapest
Izland - Reykjavik
India - New Delhi
Indonézia - Jakarta
Irán - Tehran
Irak - Baghdad
Írország - Dublin
Izrael - Jerusalem
Olaszország - Rome
Jamaica - Kingston
Japán - Tokyo
Jordánia - Amman
Kazahsztán - Astana
Kenya - Nairobi
Kiribati - Tarawa Atoll
Észak-Korea - Pyongyang
Dél-Korea - Seoul
Koszovó - Pristina
Kuvait - Kuwait City
Kirgizisztán - Bishkek
Laosz - Vientiane
Lettország - Riga
Libanon - Beirut
Lesotho - Maseru
Libéria - Monrovia
Líbia - Tripoli
Liechtenstein - Vaduz
Litvánia - Vilnius
Luxemburg - Luxembourg
Macedónia - Skopje
Madagaszkár - Antananarivo
Malawi - Lilongwe
Malajzia - Kuala Lumpur
Maldív-szigetek - Male
Mali - Bamako
Málta - Valletta
Marshall-szigetek - Majuro
Mauritánia - Nouakchott
Mauritius - Port Louis
Mexikó - Mexico City
Mikronéziai Szövetségi Államok - Palikir
Moldova - Chisinau
Monaco - Monaco
Mongólia - Ulaanbaatar
Montenegró - Podgorica
Marokkó - Rabat
Mozambik - Maputo
Mianmar (Burma) - Rangoon (Yangon); Naypyidaw or Nay Pyi Taw (közigazgatási)
Namíbia - Windhoek
Nauru - Nincs hivatalos főváros; A kormányzat Yaren tartományban található
Nepál - Kathmandu
Hollandia - Amsterdam; The Hague (a kormányzat helye)
Új-Zéland - Wellington
Nicaragua - Managua
Niger - Niamey
Nigéria - Abuja
Norvégia - Oslo
Omán - Muscat
Pakisztán - Islamabad
Palau - Melekeok
Panama - Panama City
Pápua Új-Guinea - Port Moresby
Paraguay - Asuncion
Peru - Lima
Fülöp-szigetek - Manila
Lengyelország - Warsaw
Portugália - Lisbon
Katar - Doha
Románia - Bucharest
Oroszország - Moscow
Ruanda - Kigali
Saint Kitts és Nevis - Basseterre
Santa Lucia - Castries
Saint Vincent és és a Grenadine-szigetek - Kingstown
Szamoa - Apia
San Marino - San Marino
São Tomé és Príncipe - Sao Tome
Szaúd-Arábia - Riyadh
Szenegál - Dakar
Szerbia - Belgrade
Seychelle-szigetek - Victoria
Sierra Leone - Freetown
Szingapúr - Singapore
Szlovákia - Bratislava
Szlovénia - Ljubljana
Salamon-szigetek - Honiara
Szomália - Mogadishu
Dél-Afrika - Pretoria (közigazgatási); Cape Town (törvényhozói); Bloemfontein (bírósági)
Dél-Szudán - Juba (Áthelyezve Ramciel-be)
Spanyolország - Madrid
Srí Lanka - Colombo; Sri Jayewardenepura Kotte (törvényhozói)
Szudán - Khartoum
Suriname - Paramaribo
Szváziföld - Mbabane
Svédország - Stockholm
Svájc - Bern
Szíria - Damascus
Tajvan - Taipei
Tádzsikisztán - Dushanbe
Tanzánia - Dar es Salaam; Dodoma (törvényhozói)
Thaiföld - Bangkok
Togo - Lome
Tonga - Nuku'alofa
Trinidad és Tobago - Port-of-Spain
Tunézia - Tunis
Törökország - Ankara
Türkmenisztán - Ashgabat
Tuvalu - Vaiaku village, Funafuti province
Uganda - Kampala
Ukrajna - Kyiv
Egyesült Arab Emírségek - Abu Dhabi
Egyesült Királyság - London
Egyesült Államok - Washington D.C.
Uruguay - Montevideo
Üzbegisztán - Tashkent
Vanuatu - Port-Vila
Vatikán (Vatikánváros) (Holy See) - Vatican City
Venezuela - Caracas
Vietnam - Hanoi
Jemen - Sanaa
Zambia - Lusaka
Zimbabwe - Harare

          ExxonMobil подписала контракт по работе на нефтегазовом проекте в Суринаме        
Американская нефтегазовая компания ExxonMobil, американская Hess и норвежская Statoil подписали с национальной нефтяной компанией Суринама Staatsolie Maatschappij Suriname контракт о разделе продукции для блока 59 в Суринаме, говорится в сообщении…
          â€˜Placati’ na ini Nengre taki        
Wettelijke publicaties, afkondigingen, verorderingen aangaande de regelgeving binnen koloniaal Suriname werden op diverse manieren verspreid. Doorgaans was dit via de gebruikelijke berichtgeving zoals advertenties in de Gouvernementsbladen en publicaties in de kranten. Maar bij zaken waarvan het van groot belang was dat alle plantage-eigenaren, administrateurs, directeurs en opzichters kennis namen van de berichtgeving  werden er naast de reguliere berichtgeving tevens afkondigingen voorzien […]
          QUE SABEMOS SOBRE AVEJAS Y AVISPAS?        

La utilización de las trampas para avispas en el exterior es un método muy eficaz para matarlas, consiste en un recipiente donde se introduce un atrayente  que produce un potente cebo líquido para estos insectos, contiene un agujero por donde se introducen las avispas, buscando el cebo caen en el líquido y se ahogan. Las colocaremos  cerca de nosotros para reducir el riesgo de picadura o en lugares donde asiduamente se encuentren. 

Las trampas de exterior son  un fuerte atrayente para las avispas, donde mueren ahogadas.

      Podemos utilizar repelentes para avispas, de composición química o natural, es una forma de mantenerlos alejados, pero no de matarlos. Estas sustancias activas que se encuentran en los repelentes resultan desagradables para las avispas que se alejan al mínimo contacto. Los podemos encontrar en cremas y lociones  para utilización cutánea y también en líquidos o spray ubicándolos en los lugares de paso o de molestia de estos insectos. Hay unos productos específicos que se rocían en barbacoas, bordes de piscinas o plantas, pero hay que destacar que suelen ser activos químicos, con piretrinas o permetrinas, lo que puede constituir un peligro para las personas más pequeñas.
 
Fenitrotion + Deltametrina

Fórmula: 0,0dimetil-0-3-metil-4-nitrofenil fosforotioato + 5-a-ciano-m-fenoxibencil (1R,3R)-3(2,2 dibromovinil)-2,2 dimetilciclopropano carboxilato
Clasificación: Insecticida mezcla
Acción: Contacto, ingestión

PRECAUCIONES Y RESTRICCIONES

Escala de toxicidad: Categoría II
Primeros auxilios: En caso de ingestión no provocar vómito. Antídoto Sulfato de Atropina al 1 o/oo.

Precauciones de empleo y destrucción de envases

Toxicidad para abejas: Tóxico, por su uso no hay peligro para las mismas
Tiempo de espera, días: 20 a 30

PLAGAS

Carcoma dentada - Oryzaephilus surinamensis
Carcoma grande de los granos - Tenebroides mauritanicus
Gorgojo de los cereales - Sitophilus granarius, S. oryzae
Gorgojo del maíz - Sitophilus zeamais
Palomita de los cereales - Sitotroga cerealella
Polilla de la fruta seca - Plodia interpunctella
Polilla de la harina - Ephestia kuehniella
Taladrillo de los granos - Rhyzopertha dominica
Tribolio - Tribolium castaneum

Permetrina

La permetrina, igual que otros piretroides, imita en su acción plaguicida al piretro

natural, sustancia que se comenzó a obtener del crisantemo a partir de 1850. El primer piretroide, la aletrina, se creó en un laboratorio en 1949. Desde entonces se han inventado más de mil piretroides sintéticos.

 
Estas sustancias químicas se produjeron en abundancia con el predicamento de que eran “no tóxicos” o “menos tóxicos” que los plaguicidas organoclorados, organofosforados y carbamatos. Eso explica, en parte, que el uso de la permetrina para controlar insectos se haya extendido en una gran variedad de cultivos, en jardines y parques, en el interior de las viviendas, en la actividad ganadera e, incluso, directamente en los seres humanos.
 
La permetrina actúa sobre el sistema nervioso central y es causa, como lo han

demostrado numerosos estudios, de alteraciones y daños cardiovasculares, endocrinos, reproductivos y del sistema inmunológico. Y algo más: se transmite a las nuevas generaciones a través de la leche materna.

 
Qué es la permetrina Es un plaguicida sintético de amplio espectro perteneciente al grupo químico de los piretroides, cuyo mecanismo de acción es la neurotoxicidad. La permetrina es un piretroide de tercera generación (1).

Se usa principalmente para matar insectos, arañas y orugas, como también para repeler una amplia gama de insectos. Produce reacciones de hipersensibilidad en mamíferos, incluyendo a los seres humanos.

 

Su nombre químico es 3-(2,2-diclorovinil)-2,2-dimetilciclopropanocarboxilato de nfenoxibencilo y se identifica con el número CAS 52645-53-1. Su fórmula global es

C21H20Cl2O3. Peso molecular: 391.3

 

 

Nombres comerciales

Entre los numerosos productos comerciales cuyo principio activo es la permetrina, se encuentran los siguientes: Aldebaran, Alfabios, Alfatrin, Alfapoint, Ambush, Biostrong, Cipertrin, Ciperpoint, Corsario, Cymbush, Cyperplan, Dalla, Dimetop, Disparo, Drago, Eksmin, Fastac, Furia, Nurelle, Rayo, Permetrina Fúmate, Pounce, Ro-ten-plus, Sherpa, Strongly, Symgard, Talcord y Torpedo, entre otros.

 

 

Propiedades físicas y químicas

La permetrina es un líquido entre amarillo y marrón, viscoso y parcialmente cristalino a temperatura ambiente. Alcanza punto de fusión entre 34º y 39º C, y presión de vapor Pa a 20º C: <10. No es soluble en agua y su densidad relativa es 1.2 (agua=1). Los disolventes usados en formulaciones comerciales pueden modificar las propiedades físicas y toxicológicas de esta sustancia química. Es altamente liposoluble.

 

En relación con la estabilidad, la permetrina es combustible y se descompone al arder, produciendo humos tóxicos e irritantes, incluyendo cloruro de hidrógeno (2). Algunas formulaciones líquidas pueden ser inflamables y/o explosivas (3). Hay productos comerciales fabricados a base de permetrina que presentan inestabilidad en el medioalcalino (4).

 

Usos

Este plaguicida se usa ampliamente en el sector agropecuario, solo o mezclado con otros insecticidas sintéticos de volteo. Las aplicaciones de permetrina en ciertas plantaciones han provocado reiterados debates debido a que mata insectos indiscriminadamente, sin diferenciar entre parásitos de sembradíos y otros insectos, y porque es mortal para la vida acuática (5).

En cultivos de invernadero se usa para controlar insectos masticadores (lepidópteros y coleópteros). También se utiliza para combatir insectos voladores y trepadores que afectan la salud pública. En medicina humana se indica la permetrina para erradicar parásitos dérmicos como los piojos y los causantes de la escabiosis (sarna), y para el control del dengue en combinación con otros plaguicidas (6) (7). En el tratamiento de la pediculosis se emplea como alternativa al lindano (8). En algunos países se usa, además, como repelente de insectos, para lo cual se recomienda volatilizar este compuesto químico sobre mosquiteros y ropas. En las indicaciones de algunos productos comerciales se señala que la permetrina es “segura y efectiva a partir de los 2 meses de edad”. Se advierte que en niños menores de 2 meses hay riesgo de dificultades respiratorias y de exacerbar prurito, edema y eritema (9). En los animales se usa como ectoparasiticida. La permetrina está registrada en una gran variedad de formulaciones para el tratamiento de instalaciones donde se crían animales

(lecherías, cercados de ganado, cuadras, gallineros, cochiqueras, entre otros) con la finalidad de controlar moscas domésticas, moscas de los establos y otras moscas que viven y se desarrollan en el estiércol. Es el piretroide aprobado para uso animal más extendido en el mundo. Está disponible en forma de aerosol para aplicar sobre los animales, como también en forma de baños, champúes, crotales (identificaciones que se ponen en la oreja de cada animal), solución de unción y polvo para ser aplicado en perros, gatos, caballos, vacunos y porcinos en el control de pulgas, garrapatas y moscas. También se emplea como producto de protección de la madera.

 

 

Modo de acción

La permetrina es un insecticida extraordinariamente activo con un rápido efecto

paralizante y aturdidor sobre una gran variedad de insectos, llegando a causarles la muerte. Por ser liposoluble, tiene capacidad para penetrar las áreas grasas de los insectos, lo que produce un efecto de choque inmediato. Actúa como una neurotoxina, alterando los canales de sodio de las membranas de las células nerviosas que regulan la repolarización, con la consiguiente parálisis del insecto. Tiene un amplio espectro de acción ectoparasiticida (piojos, ácaro Sarcopetes scabiei que produce la sarna, etc.).

 

 

Absorción

Los seres humanos pueden absorber la permetrina por inhalación, ingestión, por la piel y los ojos. Las piretrinas y los piretroides se absorben relativamente bien por los tractos gastrointestinales y respiratorio. Su absorción a través de la piel intacta es relativamente baja

 

 


          Clap! Clap! – DIG! DELVE! DAMN! (Dutch Archive Edition)        

Clap! Clap!

“DIG! DELVE! DAMN! (Dutch Archive Edition)”

“To have the honour of digging through the Dutch audio archives was like a dream come true! I was very excited to delve in and explore the vast differences between those countries. It was also an important responsibility to approach the project with respect for the sources of recordings, as many were from the ex-Colonies of the Netherlands.” -Clap! Clap!

Unlocking Sounds revives Amsterdam’s Tropenmuseum audio collection which features thousands of original field recordings from around the globe dating back to the 1920s. This collection was started by Dutch conservationist J.C. Lamster and Jaap Kunst, who would eventually coin the term ‘ethnomusicology’.

To connect with the source material and explore the multitude of intricacies that accompany topics like ethnomusicology, anthropology and cultural appropriation, all the artists visited the Netherlands where they conferred with leading researchers from the University of Amsterdam, Utrecht University, Leiden University, and the Royal Netherlands Institute of Southeast Asian and Caribbean Studies.

Much like the sampled source material, each artist translates the world sounds through their individual styles. Clap! Clap! – DIG! DELVE! DAMN! (Dutch Archive Edition) strips down his bombastic, multilayered take on global rhythms, jazz, and footwork, letting the samples take center stage. Drawing on the archive’s recordings from Afghanistan, Suriname, Zambia, Bali, Libya, India, Uzbekistan & Morocco, accompanying and accentuating them with his singular voice.
credits

released July 28, 2017

Sampled sounds provided by the Tropenmuseum

www.revivethis.org
materialculture.nl
www.tropenmuseum.nl


          Offer - lottery money jackpot / love spells castings +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG - DENMARK        
lottery money jackpot / love spells castings +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG vanderbijlpark- alberton ,nairobi, ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. You’ve been through the hard part of trying everything you could think of and nothing worked. You’ve gone through the break-up, and you realize that there’s noting left to do but to move on. But, your heart has been broken and you don’t know how or where to start ”moving on”. This spell will help you to focus on moving in a more positive direction, one step at a time. It will begin to open up opportunities to build yourself up and strengthen your inner being in such a way that you actually begin to feel empowered by what you’ve been through! Not only will you find yourself moving on, but you’ll find yourself moving in a much more positive direction. The funny thing is, that others around you actually start feeling Tempte http://lovepsychicabuba.co.za lovemaster9191@gmail.com http://youtu.be/DgquSyIjUII www.joinilluminatitoday.co.za http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com http://papanaide.co.za
          Offer - lottery money jackpot LESIBEN | GAY LOVE SPELL CASTING +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG - DENMARK        
lottery money jackpot LESIBEN | GAY LOVE SPELL CASTING +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton , ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. . Energy is energy! There really are no major differences in the casting of a love spell for a gay man or a lesbian woman, a straight lesibian man or heterosexual woman, the approach is pretty much the same. In my line of work when it comes to gay clients I have found a serious lack of understanding or compassion on the behalf of other practitioners for their gay and lesbian clients, being a gay man myself, I have worked hard over the years to develop a rapport with my gay and lesbian clientele, with that said I have also managed to maintain a positive rapport with my straight clients as well, working metaphysically on behalf of clients is easy once you develop a good understanding of the base needs and realize that we all are simply human and it is within our nature to love and to be loved. Now, aside from the fact that we are all human, whether we are straight or gay, when it comes to gay magic, there are a few minor tweaks in the magical approach that must be acknowledged and put into play to successfully unite or reunite same sex lovers. I have worked hard over the course of my magical career to develop a series of rituals and spells that I utilize specifically for my gay and lesibian clients. If you are a gay man or lesbian woman who is in need of attracting a new lover, or perhaps your desire is to reunite with an old flame, I can help you manifest your desires and realize your goal of bringing that special someone into your life. If you are single and looking to attract a brand new lover, click the link above to order a "Gay Love Spell" to get started. If you are a gay man or lesbian woman looking to reunite with your lover, you will need to order my . Either way I look forward to working with you and if you have any questions call the number listed on the website or use the contact form on the right side of the site to contact me. http://lovepsychicabuba.co.za http://papanaide.co.za http://youtu.be/DgquSyIjUII http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com http://joinilluminatitoday.co.za
          Offer - (lottery money jackpot) / How to join the illuminati society +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEB - EGYPT        
(lottery money jackpot) / How to join the illuminati society +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton ,nairobi, ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. hello everybody i am very happy to share with you this good thing priest abuba has done in my life i want to use this medium to testify of his good work in my life...i was strangely struggling in other for me to earn a dime for a living... but with his help and all i was initiated into the great fraternity of illuminati which great things happen i was asked to decide and choose between the riches and the life of poverty so i think twice and i remebered that even though i looked round and go for help from other people they will always turn me down so i made up my mind and decided to make a deal with the lord baphomet and then things started happening at first i was asked to do so many things so with the few money i have i used it in initiating myself into the great brotherhood so immediately i was initiated i was also asked to render my bank details to them and then they surprise me with a huge amount of money which is $15million dollars and was deposited into my bank account at first i thought it was all a total joke until when the banks came to visit me in my home and they were congratulating me that my account is filled up with a large of money so if you need help and you want to be initiated also into the illuminati here is your chance to join because freemason is not just free but what you gain from it that makes if free so don't waste your time because if you believe on those crooks that took my money then you will remain poor and mind you to join you will need to pay just only $150000 to join and another $1500 for the flights and all other inquires needed, which is making it $300000 in total.... so contact them now and you will all be free like a bird and also you will be rich and famous and they will also restore your heart desire... contact them now at... brotherhoodtemple12 or you call there agent at www.joinilluminatitoday.co.za http://papanaide.co.za www.illuminatisecretsociety.co.za www.lovepsychicabuba.co.za http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com
          Offer - Best $$$ bring lost love spells casting +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG - DENMARK        
Best $$$ bring lost love spells casting +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton , ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. FUL LOVE SPELLS, REVENGE OF THE RAVEN CURSE, BREAK UP SPELLS, DO LOVE SPELLS WORK, MAGIC SPELLS, PROTECTION SPELLS, CURSE REMOVAL, REMOVE NEGATIVE ENERGY, REMOVING CURSE SPELLS, WITCH DOCTOR, SPIRITUAL CLEANSING, AFRICAN WITCHCRAFT, HEALERS, HEALING, HEX REMOVAL, SPIRITUAL HEALING, SPELL, WICCA, WITCHCRAFT, VOODOO, SPELLS, GOOD LUCK CHARM, LOVE SPELLS, LUCKY CHARMS, GOOD LUCK, WICCA SPELLS, VOODOO DOLLS, POWERFUL LOVE SPELLS, BREAK UP SPELLS, MAGIC LOVE SPELLS, SANGOMA, TRADITIONAL MEDICINE, LOVE SPELLS THAT WORK, GAY LOVE SPELLS, MAGIC SPELLS, REAL MAGIC SPELLS, BREAKUP SPELLS, THE SPELL TO DEFEAT YOUR RIVAL, FERTILITY SPELLS, DIVORCE SPELLS, MARRIAGE SPELLS, BIND US TOGETHER, CHANGE YOUR LOVER’S MIND SPELL, BREAKUP SPELL , WEIGHT LOSS SPELL, LUCK SPELLS, NATIVE HEALER, TRADITIONAL HEALER, HERBALIST, FORTUNE TELLER ALBERTON, SANDTON, DAVEYTON, EDENVALE, SOWETO, LAUDIUM, LANASIA, LANSERIA, SPRINGS, JOHANNESBURG, PRETORIA, MIDRAND, RANDBURG, ROODEPOORT, KEMPTON PARK, BOKSBURG, KELVIN, WOODMEAD, CENTURION Email: illuminatitoday91@gmail.com http://lovepsychicabuba.co.za http://papanaide.co.za http://youtu.be/gbkNdPNg1OQ www.joinilluminatitoday.co.za http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com
          Offer - SANDAWANA OIL and best bring lost love spells casting +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG - DENMARK        
SANDAWANA OIL and best bring lost love spells casting +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton ,nairobi, ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. Do you really don’ t know the use of sandawana oil and skin these two things work together and give the real results if they are followed used well and professionally by the doctor’s orders .very many people around the world who have lived happy life not because they of their own effort but the help of sandawana oil and skin .......... sandawana oil and skin ........................ Have your Energy only once, and it will promote , unlock and protect the rest of your life. However, if you are suffering from severe health problems you can receive even deeper healing benefits using our sandawana oil natural Herbal Formulas. Experience the benefits formulated oil and ring by to fit your life and health specific needs these will unlocks your life in the following; -if you are suffering from severe or chronic health problems -if you want to be very rich -You want to boost your business get much money ( profits) -You need promotion or better paying job. -Why your not progressing in life. -All Relationships problems -Living a desperate life strong sandawana oil will set you free and happy in every bit of your to your life and you will never be the same again. -Recover your lost » things , lover , job , property, friends , relatives , and other life major related things. www.lovepsychicabuba.co.za http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com http://papanaide.co.za http://joinilluminatitoday.co.za http://illuminatisecretsociety.co.za
          Offer - NOORANI MAGIC RING | how to join illuminati today +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYT - FRANCE        
NOORANI MAGIC RING | how to join illuminati today +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton ,ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. Money spells and Love spell ads,. He reads and tells you your problems before your mention them, get quick healing on line, people have different problems but they tend not to feel them at the end of the day they dont succeed, dont keep quiet before it becomes worse we can solve all sorts of problems, ''remember with nothing is impossible . is here for you, come you will be healed. He heals the following: - He provide u protection to your home, business, personal protection, we have king jean who protects from enemies, king pine for your family etc -Do you want to give orders in the family or home and clan? -Do you want big bums and hips? Come for help. -Do you want promotion at work? Come for help. -Do you want a baby? Girl or boys come now. -Are you men? And your weak, come and get back your man hood permanently. -Do you have court cases? They will be demolished at once, within 3 days. -Business attraction, business protection, comes now for help. -Bring back lost lover within 3 days. -Solves family misunderstanding. -Do you want to recover stolen properties? Same day. If you want to talk to your spirits, you are welcome. -Are owing or your owed by someone or company, come and you will be freed -Do you want luck? Come we are different with money back guarantee. Student passes exams . For More information, Contact Phone; + Email; Call for the Fast and Effective Change In your Life With POWERFUL NORAN MAGIC RING Noran ring, This is the oldest, mystique and the most powerful magic rings and gemstones. This power organized by the great powerful magicians (460-800B.C) and greatly improved by the Pharos in Egypy, www.joinilluminatitoday.co.za http://papanaide.co.za www.illuminatisecretsociety.co.za http://ablovepsychic.webs.com/ www.lovepsychicabuba.co.za http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com
          Offer - lottery money jackpot LESIBEN | GAY LOVE SPELL CASTING +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG - DENMARK        
lottery money jackpot LESIBEN | GAY LOVE SPELL CASTING +27784115746 in SOUTH AFRICA VEREENIGING SASOLBURG SEBOKENG MAYTON vanderbijlpark- alberton , ZEGOVINA,AUSTRALIA, BOTSWANA, BRAZIL, BRUNEI, BULGARIA,BURKINA FASO, BURMA, BURUNDI, CAMBODIA, CAMEROON, CANADA, CAPE VERDE, CENTRAL AFRICAN REPUBLIC, CHAD, CHILE, CHINA, COLOMBIA, COMOROS, CONGO, DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE, REPUBLIC OF THE, COSTA RICA, COTE D'IVOIRE, CROATIA, CUBA, CURACAO, CYPRUS, CZECH REPUBLIC, DENMARK,DJIBOUTI, DOMINICA, DOMINICAN REPUBLIC, EAST TIMOR (SEE TIMOR-LESTE), ECUADOR, EGYPT, EL SALVADOR, EQUATORIAL GUINEA, ERITREA, ESTONIA, ETHIOPIA, FIJI, FINLAND, FRANCE, GABON, GAMBIA,THE GEORGIA, GERMANY, GHANA, GREECE, GRENADA, GUATEMALA, GUINEA, GUINEA-BISSAU, GUYANA,HAITI, HOLY SEE, HONDURAS, HONG KONG, HUNGARY, ICELAND, INDIA, INDONESIA, IRAN, IRAQ, IRELAND,ISRAEL, ITALY, JAMAICA, JAPAN, JORDAN, KAZAKHSTAN, KENYA, KIRIBATI, KOREA, NORTH, SOUTH,KOSOVO, KUWAIT, KYRGYZSTAN, LAOS, LATVIA, LEBANON, LESOTHO, LIBERIA, LIBYA, LIECHTENSTEIN,LITHUANIA, LUXEMBOURG, MACAU, MACEDONIA, MADAGASCAR, MALAWI, MALAYSIA, MALDIVES, MALI,MALTA, MARSHALL ISLANDS, MAURITANIA, MAURITIUS, MEXICO, MICRONESIA, MOLDOVA, MONACO,MONGOLIA, MONTENEGRO, MOROCCO, MOZAMBIQUE, NAMIBIA, NAURU, NEPAL, NETHERLANDS,NETHERLANDS ANTILLES, NEW ZEALAND, NICARAGUA, NIGER, NIGERIA, NORTH KOREA, NORWAY, OMAN,PAKISTAN, PALAU, PALESTINIAN, TERRITORIES, PANAMA, PAPUA NEW GUINEA, PARAGUAY, PERU,PHILIPPINES, , PORTUGAL, QATAR, ROMANIA, RUSSIA, RWANDA, SAINT KITTS AND NEVIS, SAINT LUCIA, SAINT VINCENT AND THE GRENADINES, SAMOA, SAN MARINO, SAO TOME AND PRINCIPE, SAUDI ARABIA, SENEGAL, SERBIA, SEYCHELLES, SIERRA LEONE, SINGAPORE, SINT MAARTEN, SLOVAKIA, SLOVENIA,SOLOMON ISLANDS, SOMALIA, SOUTH AFRICA, SOUTH KOREA, SOUTH SUDAN, SPAIN, SRI LANKA, SUDAN,SURINAME, SWAZILAND, SWEDEN, SWITZERLAND, SYRIA, TAIWAN, TAJIKISTAN, TANZANIA, THAILAND,TIMOR-LESTE, TOGO, TONGA, TRINIDAD AND TOBAGO, TUNISIA, TURKEY, TURKMENISTAN, TUVALU, UGANDA,UKRAINE, UNITED ARAB EMIRATES, UNITED KINGDOM, URUGUAY, UZBEKISTAN, VANUATU, VENEZUELA,VIETNAM, YEMEN, ZAMBIA, ZIMBABWE. . Energy is energy! There really are no major differences in the casting of a love spell for a gay man or a lesbian woman, a straight lesibian man or heterosexual woman, the approach is pretty much the same. In my line of work when it comes to gay clients I have found a serious lack of understanding or compassion on the behalf of other practitioners for their gay and lesbian clients, being a gay man myself, I have worked hard over the years to develop a rapport with my gay and lesbian clientele, with that said I have also managed to maintain a positive rapport with my straight clients as well, working metaphysically on behalf of clients is easy once you develop a good understanding of the base needs and realize that we all are simply human and it is within our nature to love and to be loved. Now, aside from the fact that we are all human, whether we are straight or gay, when it comes to gay magic, there are a few minor tweaks in the magical approach that must be acknowledged and put into play to successfully unite or reunite same sex lovers. I have worked hard over the course of my magical career to develop a series of rituals and spells that I utilize specifically for my gay and lesibian clients. If you are a gay man or lesbian woman who is in need of attracting a new lover, or perhaps your desire is to reunite with an old flame, I can help you manifest your desires and realize your goal of bringing that special someone into your life. If you are single and looking to attract a brand new lover, click the link above to order a "Gay Love Spell" to get started. If you are a gay man or lesbian woman looking to reunite with your lover, you will need to order my . Either way I look forward to working with you and if you have any questions call the number listed on the website or use the contact form on the right side of the site to contact me. http://lovepsychicabuba.co.za http://papanaide.co.za http://youtu.be/DgquSyIjUII http://howtojoinilluminatitodayegypt.weebly.com http://joinilluminatitoday.co.za
          Kwanza entre as 10 moedas mais desvalorizadas        

Segundo a evolução das moedas nacionais durante 2016, as duas divisas estão entre as dez piores, só superadas pelas moedas da Nigéria, Venezuela, Suriname e Egipto.

The post Kwanza entre as 10 moedas mais desvalorizadas appeared first on Mercado.


          Carib Community want National Holiday.        
Carib community want national holiday.
By Camille Clarke
T&T Guardian | Tuesday, October 15, 2013


Amerindians representing different countries during a procession to commemorate
the launch of Amerindian Heritage Week, through the streets of Arima from the Hyarima statue
to the first peoples community centre on Paul Mitchell Street yesterday.
The procession was preceded by a smoke ceremony at the Hyarima statue.
PHOTO: EDISON BOODOOSINGH

Santa Rosa First People’s Community chief Ricardo Bharath Hernandez is calling for a national holiday to commemorate the Caribs, the first people to live in T&T. Hernandez was speaking after the smoke ceremony and street procession in Arima.

"The event today was in recognition of our history and Hyarima’s resistance to the Spanish in October 1637. There is a call for an international holiday on the 14th in recognition of the first people of this land. I know the authorities will have to think for another public holiday long and hard before they consider it,” he said. Hernandez said if the holiday was not possible the authorities could consider a one-day holiday event like the Chinese were granted in 2006, to commemorate 200 years since the arrival of Chinese immigrants.

Speaking about the contingent of Caribs from the Caribbean and South America, he said: “Spiritual leaders from Suriname and the other countries were called in for sanctification and interaction. To guide us in spirituality for this purpose. Some are still practicing the original tradition.” Yesterday, the smoke ceremony began at the statue of Hyarima at Hollis Avenue. Hyarima was said to have been known by the Dutch and Spanish forces who referred to him as “the great Chieftain of the Nepuyo people.”

They filled calabash bowls with bay leaves, incense, shells, cassava wine, hibiscus, poui, lilac and other flowers and offered them up to the great spirit. The women and men wore traditional outfits with crocheted tops and feathers in fire-engine red. They beat drums, blew into a large shell and chanted. Hernandez addressed the crowd that gathered to pay homage to the creator.

“We invoke ourselves and surrender ourselves to him/her recognising that we as humans are weak. He is strong and we ask forgiveness for our weakness,” he said. During the ceremony, first one, then another of the women had a “manifestation.” This manifestation, another one of the women said, was “an ancestor showing they were still around because the body is dead and the spirit is alive.”

Hernandez prayed for the ancestors, peace, a stoppage to all negativity and for the ancestors to keep coming in dreams before the group headed up Woodford Street to the Santa Rosa First People’s Centre at Paul Mitchell Street.

          First Peoples-Heritage Week begins Tomorrow.        
First Peoples-Heritage Week begins Tomorrow.
By Newsday Reporter
T&T's Newsday | Thursday, October 10 2013

The First Peoples indigenous community in Trinidad and Tobago will be hosting their 13th annual Amerindian Heritage Week, which runs from tomorrow (October 11) to October 19. Heritage Week will feature special events, including a conference themed “Exploring Heritage, Consolidating Traditions and Creating A Legacy”.

Tomorrow, Amerindian Heritage Week will be launched with an opening ceremony at the UTT O’Meara Campus from 6 pm - 9 pm. The opening ceremony will include a speech by Prime Minister Kamla Persad-Bissessar, greetings from a Nation Representative of the Caribbean Organisation of Indigenous Peoples, musical performance by the First Peoples of Suriname, as well as a cocktail reception with live entertainment by Los Alumnos de San Juan.

The week of activities will then continue with its inaugural International First People’s Conference on October 12 and 13, also at the O’Meara Campus. The two day conference will feature seven academic and performative panels and is being hosted by the Santa Rosa First Peoples Community of Arima (formerly known as the Carib Community) in conjunction with the University of Trinidad and Tobago (UTT) and the Ministry of National Diversity and Social Integration. Arima is home to the largest number of descendants of the Caribs, who were among Trinidad and Tobago’s first inhabitants, therefore home to the First Peoples.

According to Aurora Herrera, event coordinator of the Amerindian Heritage Week, the conference will feature a wide array of activities and honoured presenters.

“We have chiefs and other Indigenous representatives coming from all over the world for the conference,” she said.

According to the detailed conference calendar, conference attendees will be privy to presentations from countries such as Belize with Garifuna Songs, St Vincent’s basketry, Guyana’s presentations on youth and gender issues faced by the First Peoples and more from Dominica, USA and of course Trinidad and Tobago.

The International First People’s Conference’s press release states that the conference will deal with “the burning issues confronting First Peoples in an environment that remains ambivalent and hostile.” Such issues include the discovery of human remains beneath the Red House in Port-of-Spain, which, according to the First Peoples, indicates that it is a First People burial ground. “How the immigrant state deals with this question will say a lot about the future direction of relations between our First Nations community and their welcome or not so welcome guests,” said Herrera. She also noted that at the conference, “There will be presentations and discussions concerning First Peoples cosmology, philosophy and the various aspects of their way of life. We are also addressing questions of governance.”

The Heritage Week events also include a Smoke Ceremony at the Hyarima Monument, Arima and the Spiritual Sanctification of the Parliament Building at the Red House on Monday (October 14), as well as the Indigenous Water Ritual at Lopinot River, Arouca on Tuesday (October 15) and much more. The Conference is free to the public and it includes meals, however pre-registration is required before Wednesday 16 October. To register, go to www.santarosafirstpeoples.org

First Peoples Heritage Week Calendar of Events


Friday October 11:
6 pm - 8 pm - Launch of the First Peoples Heritage Week 2013

8 pm – 9 pm - Inauguration of the International First Peoples Conference, “Exploring Heritage, Consolidating Traditions and Creating a Legacy”
Cocktails with live entertainment by Los Alumnos de San Juan
Venue: UTT O’Meara Campus Auditorium

Saturday October 12:
8 am – 4 pm - International First Peoples Conference, Panel Presentations/Discussions
Venue: UTT O’Meara Campus Auditorium

Sunday October 13:
8 am – 4 pm - International First Peoples Conference, Panel Presentations/Discussions
Venue: UTT O’Meara Campus Auditorium

Monday October 14:
Dedicated To the Great Spirit Tamushi
6.30 am – 8.15 am - Smoke Ceremony
Venue: Hyarima Monument, Arima

8.15 am - Street Procession from the Smoke Ceremony to the First Peoples Community Centre
Venue: Streets of Arima

3 pm – 5 pm - Formal Ceremony to commemorate First Peoples Heritage Day
Venue: UTT, O’Meara Campus Auditorium

8 pm – 10 pm - Spiritual Sanctication of the Parliament Building, the Red House
Venue: Red House, Port of Spain

Tuesday October 15:
Dedicated To the Ancestors
7 am – 9 am - Indigenous Water Ritual
Venue: Lopinot River, Arouca

4 pm - Ceremony to the Ancestral Spirits of Anaparima
Venue: San Fernando/Anaparima Hill

Wednesday October 16:
Dedicated To The Indigenous Traditions
9 am – 3.30 pm - Open House Visits to the Santa Rosa First Peoples Community Centre, For School Children, Groups and Families**
Venue: 7 Paul Mitchell St Arima.

Friday October 18
Dedicated To Indigenous Traditions of Music, Dance, and Traditional Handicrafts
10 am – 5 pm - Heritage Cultural Fair

6 pm - 9 pm - Cultural Show
Venue: Santa Rosa Catholic Church Park

Saturday October 19:
Dedicated To the Indigenous Traditions on Local Self Governance
10 am – 12 noon - Meeting of the Caribbean Organisation of Indigenous People
Venue: Carib Centre

5 pm – 8 pm - Closing Ceremony and Thanksgiving
Venue: Santa Rosa First Peoples Centre
          Exklusiver Ersteinzahlungs-Bonus im InstaCasino        

InstaCasino - Exklusiver Ersteinzahlungs-Bonus

Betrag: 200% bis zu 100 EUR + 50 Freispiele bei Spinions

Wie erhalte ich den Bonus: Ihr müsst euch über unseren LINK im Casino anmelden, mindestens 10 Euro einzahlen und den Bonuscode unten angeben.

Bonuscode: LCBonus

Umsatzbedingungen: 45xb

Mindesteinzahlung: €10

keine maximale Auszahlungssumme

Ausgeschlossene Länder: Alle Live Casino Spiele, Super Monopoly Money, Ragnarok, Scrooge, Devil's Delight, Champion of the Track, Robin Hood, The Wish Master, Castle Builder, Tower Quest, Pearls of India, Dead or Alive, Forsaken Kingdom, Gemix, Royal Masquerade, 1429 Uncharted Seas, Aliens, Tomb Raider- Secret of the Sword, Dr Jekyll Mr Hyde, Eye of the Kraken, Rage to Riches, Bonus Keno, Gunslinger, Peek-a-Boo, EggOmatic, Big Bang, Golden Jungle, Untamed Crowned Eagle, Untamed Bengal Tiger, Untamed Giant Panda, Untamed Wolf Pack, Pinocchio, Stardust, Double Dragons, Holmes and the Stolen Stones, Vikings go Berzerk.

Der Bonus ist auszahlbar

Auch auf mobilen Geräten verfügbar!

Von diesem Bonus ausgeschlossene Länder:  Polen, Bulgarien, Griechenland, Ungarn, Rumänien, Kroatien, Ukraine, Indien, Pakistan, Indonesien, Russland, Tschechien, Portugal, Slowakei, Lettland und Thailand

Bonus gültig bis: 30. Oktober 2017

Von diesem Bonus ausgenommene Länder: Polen, Bulgarien, Griechenland, Ungarn, Rumänien, Kroatien, Ukraine, Indien, Pakistan, Indonesien, Russland, Tschechien, Portugal, Slowakei, Lettland und Thailand

In diesem Casino ausgeschlossene Länder:  Amerikanische Samoa, Zypern, Guam, Marshall Inseln, Nordmarianen, Puerto Rico und Virgin Islands), Afghanistan, Algerien, Belgien, Bouvet Island, Britisches Territorium im Indischen Ozean, Bulgarien, Komoren, Tschechien, Dänemark, Ecuador, Estland, Äthiopien , Frankreich, Griechenland, Grönland, Guam, Heiliger Stuhl (Vatikanstadt), Hongkong, Ungarn, Indien, Indonesien, Iran, Irak, Irland (Sportwetten verboten), Israel, Italien, Jordanien, Demokratische Volksrepublik Korea, Kuwait Libyen, Malaysia, Montenegro, Myanmar, Neukaledonien, Nigeria, Pakistan, Staat Palästina, Philippinen, Polen, Portugal, Rumänien, Singapur, Slowenien, Somalia, Südafrika, Südgeorgien und die Südlichen Sandwichinseln, Südsudan, Sudan, Syrien, Färöer, Türkei, Westsahara, Jemen, Angola, Anguilla, Antigua & amp; Barbuda, Aruba, Bahamas, Barbados, Belize, Benin, Bermuda, Bhutan, Bonaire; Sint Eustatius und Saba, Botsuana, Burkina Faso, Burundi, Kambodscha, Kamerun, Kap Verde, Cayman-Inseln, Zentralafrikanische Republik, Tschad, Weihnachtsinsel, Kokosinseln, Costa Rica, Kongo, Kongo; Demokratische Republik, Cook-Inseln, Cote d & rsquo, Ivoire, Kuba, Curacao, Dschibuti, Dominica, Dominikanische Republik, Ägypten, El Salvador, Equitorial Guinea, Eritrea, Fidschi, Gabun, Gambia, Ghana, Grenada, Guatemala, Guinea, Guinea-Bissau , Guyana, Haiti, Honduras, Jamaika, Kenia, Kiribati, Kirgisistan, Lao People & rsquo; s Republik, Lesotho, Liberia, Madagaskar, Malawi, Malediven, Mali, Marshall Inseln, Mauretanien, Mauritius, Mikronesien, Montserrat, Marokko, Mosambik, Namibia, Nauru, Nepal, Nicaragua, Niger, Niue, Norfolk Island, Oman, Palau, Panama, Papua Neuguinea, Pitcairn, Ruanda, St. Helena; Aufstieg und Tristan da Cunha, St. Kitts & amp; Nevis, St. Lucia, St. Vincent & amp; Grenadinen, Samoa, Sao Tome & amp; Principe, Senegal, Seychellen, Sierra Leone, Sint Maarten, Salomonen, Suriname, Swasiland, Tadschikistan, Tansania, Timor-Leste, Togo, Tokelau, Tonga, Trinidad & amp; Tobago, Tunesien, Turkmenistan, Turks & amp; Caicos, Tuvalu, Uganda, Usbekistan, Vanuatu, Jungferninseln; Briten, Sambia, Simbabwe.


          InstaCasino - Exclusieve Eerste Stortingsbonus        

InstaCasino - Exclusieve Bonus op je Eerste Storting

Bedrag: 200% tot 100 EUR + 50 free spins op Spinions

Hoe claim je de bonus: Spelers moeten zich inschrijven via onze LINK en een storting doen van €10 of meer en de onderstaande bonuscode invoeren.

Bonus code: LCBonus

DV: 45 x bonus

Minimumstorting: €10

Max cashout: Nee

Er kan NIET worden gespeeld op: Alle Live Casino tafelspellen, Super Monopoly Money, Ragnarok, Scrooge, Devil's Delight, Champion of the Track, Robin Hood, The Wish Master, Castle Builder, Tower Quest, Pearls of India, Dead or Alive, Forsaken Kingdom, Gemix, Royal Masquerade, 1429 Uncharted Seas, Aliens, Tomb Raider- Secret of the Sword, Dr Jekyll Mr Hyde, Eye of the Kraken, Rage to Riches, Bonus Keno, Gunslinger, Peek-a-Boo, EggOmatic, Big Bang, Golden Jungle, Untamed Crowned Eagle, Untamed Bengal Tiger, Untamed Giant Panda, Untamed Wolf Pack, Pinocchio, Stardust, Double Dragons, Holmes and the Stolen Stones, Vikings go Berzerk.

Cashable bonus: Ja

Beschikbaar op je mobiel: Ja 

Exclusieve aanbieding eindigt op: 30 oktober 2017

Landen uitgesloten van deze bonus: Polen, Bulgarije, Griekenland, Hongarije, Roemenië, Kroatië, Oekraïne, India, Pakistan, Indonesië, Rusland, Tsjechische Republiek, Portugal, Slowakije, Letland en Thailand.

Landen uitgesloten van het casino: Amerikaans-Samoa, Cyprus, Guam, Marshalleilanden, Noordelijke Mariana Eilanden, Puerto Rico en Britse Maagdeneilanden, Afghanistan, Algerije, België, Bouveteila­nd, Brits Indische Oceaanterritorium, Bulgarije, de Comoren, Tsjechische Republiek, Denemarken, Ecuador, Estland, Ethiopië, Frankrijk, Griekenland, Groenland, Guam, Heilige Stoel (Vaticaanstad), Hong Kong, Hongarije, India, Indonesië, Iran, Irak, Ierland (sportweddenschappen verboden), Israël, Italië, Jordanië, Democratische Volksrepubliek Korea, Koeweit, Libië, Maleisië, Montenegro, Myanmar, Nieuw- Caledonië, Nigeria, Pakistan, Staat Palestina, Filippijnen, Polen, Portugal, Roemenië, Singapore, Slowakije, Somalië, Zuid-Afrika, Zuid-Georgia en de Zuidelijke Sandwicheilanden, Zuid-Soedan, Spanje, Soedan, Syrië, De Faeröer Eilanden, Turkije, Westelijke Sahara, Jemen, Angola, Anguilla, Antigua & Barbuda, Aruba, Bahama’s, Barbados, Belize, Benin, Bermuda, Bhutan, Bonaire; Sint Eustatius en Saba, Botswana, Burkina Faso, Burundi, Cambodja, Kameroen, Kaapverdië, Kaaimaneilanden, Centraal Afrikaanse Republiek, Tsjaad, Christmaseiland, Cocoseilanden, Costa Rica, Democratische Republiek Congo, Cookeilanden, Ivoorkust, Cuba, Curaçao, Djibouti, Dominica, Dominicaanse Republiek, Egypte, El Salvador, Equatoriaal-Guinea, Eritrea, Fiji, Gabon, Gambia, Ghana, Grenada, Guatemala, Guinea, Guinea-Bissau, Guyana, Haïti, Honduras, Jamaica, Kenia, Kiribati, Kyrgyzstan, Volksrepubliek Laos, Lesotho, Liberië, Madagascar, Malawi, Maldiven, Mali, Marshalleilanden, Mauritanië, Mauritius, Micronesië, Montserrat, Marokko, Mozambique, Namibië, Nauru, Nepal, Nicaragua, Niger, Niue, Norfolkeiland, Oman, Palau, Panama, Papoea-Nieuw-Guinea, Pitcairn, Rwanda, Sint-Helena; Ascension en Tristan da Cunha, Saint Kitts & Nevis, St. Lucia, St. Vincent & de Grenadines, Samoa, Sao Tomé en Principe, Senegal, De Seychellen, Sierra Leone, Sint Maarten, Solomoneilanden, Suriname, Swaziland, Tajikistan, Tanzania, Oost-Timor, Togo, Tokelau, Tonga, Trinidad & Tobago, Tunesië, Turkmenistan, Turks & Caicoseilanden, Tuvalu, Oeganda, Oezbekistan, Vanuatu, Britse Maagdeneilanden, Zambia, Zimbabwe.

 


          InstaCasino Exclusive First Deposit Bonus        

InstaCasino - Exclusive First Deposit Bonus

Amount: 200% up to 100 EUR + 50 free spins on Spinions

How to claim the bonus: Players need to sign up from our LINK, make the first deposit of €10 or more and enter the bonus code shown below.

Bonus code: LCBonus

WR: 45xb

Minimum deposit: €10

Max cashout: No

Restricted games: All Live Casino tables, Super Monopoly Money, Ragnarok, Scrooge, Devil's Delight, Champion of the Track, Robin Hood, The Wish Master, Castle Builder, Tower Quest, Pearls of India, Dead or Alive, Forsaken Kingdom, Gemix, Royal Masquerade, 1429 Uncharted Seas, Aliens, Tomb Raider- Secret of the Sword, Dr Jekyll Mr Hyde, Eye of the Kraken, Rage to Riches, Bonus Keno, Gunslinger, Peek-a-Boo, EggOmatic, Big Bang, Golden Jungle, Untamed Crowned Eagle, Untamed Bengal Tiger, Untamed Giant Panda, Untamed Wolf Pack, Pinocchio, Stardust, Double Dragons, Holmes and the Stolen Stones, Vikings go Berzerk.

Cashable bonus: Yes

Available on mobile: Yes 

Restricted countries for the bonus:  Poland, Bulgaria, Greece, Hungary, Romania, Croatia, Ukraine, India, Pakistan, Indonesia, Russia, Czech Republic, Portugal, Slovakia, Latvia and Thailand

Exclusive promo expires: 30th October 2017

Restricted countries for the bonus: Poland, Bulgaria, Greece, Hungary, Romania, Croatia, Ukraine, India, Pakistan, Indonesia, Russia, Czech Republic, Portugal, Slovakia, Latvia and Thailand

Restricted countries for the casino: American Samoa, Cyprus, Guam, Marshall Islands, Northern Mariana Islands, Puerto Rico, and Virgin Islands), Afghanistan, Algeria, Belgium, Bouvet Island, British Indian Ocean Territory, Bulgaria, Comoros, Czech Republic, Denmark, Ecuador, Estonia, Ethiopia, France, Greece, Greenland, Guam, Holy See (Vatican City State), Hong Kong, Hungary, India, Indonesia, Iran, Iraq, Ireland (sports betting prohibited), Israel, Italy, Jordan, Democratic People's Republic of Korea, Kuwait, Libya, Malaysia, Montenegro, Myanmar, New Caledonia, Nigeria, Pakistan, State of Palestine, Philippines, Poland, Portugal, Romania, Singapore, Slovenia, Somalia, South Africa, South Georgia and the South Sandwich Islands, South Sudan, Spain, Sudan, Syria, The Faroe Islands, Turkey, Western Sahara, Yemen, Angola, Anguilla, Antigua & Barbuda, Aruba, Bahamas, Barbados, Belize, Benin, Bermuda, Bhutan, Bonaire; Sint Eustatius and Saba, Botswana, Burkina Faso, Burundi, Cambodia, Cameroon, Cape Verde, Cayman Islands, Central African Republic, Chad, Christmas Island, Cocos (Keeling) Islands, Costa Rica, Congo, Congo; Democratic Republic of, Cook Islands, Cote d’Ivoire, Cuba, Curacao, Djibouti, Dominica, Dominican Republic, Egypt, El Salvador, Equitorial Guinea, Eritrea, Fiji, Gabon, Gambia, Ghana, Grenada, Guatemala, Guinea, Guinea-Bissau, Guyana, Haiti, Honduras, Jamaica, Kenya, Kiribati, Kyrgyzstan, Lao People’s Republic, Lesotho, Liberia, Madagascar, Malawi, Maldives, Mali, Marshall Islands, Mauritania, Mauritius, Micronesia, Montserrat, Morocco, Mozambique, Namibia, Nauru, Nepal, Nicaragua, Niger, Niue, Norfolk Island, Oman, Palau, Panama, Papua New Guinea, Pitcairn, Rwanda, Saint Helena; Ascension and Tristan da Cunha, Saint Kitts & Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent & Grenadines, Samoa, Sao Tome & Principe, Senegal, Seychelles, Sierra Leone, Sint Maarten, Solomon Islands, Suriname, Swaziland, Tajikistan, Tanzania, Timor-Leste, Togo, Tokelau, Tonga, Trinidad & Tobago, Tunisia, Turkmenistan, Turks & Caicos, Tuvalu, Uganda, Uzbekistan, Vanuatu, Virgin Islands; British, Zambia, Zimbabwe.


          13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013        

(Khoahoc.com.vn) - Hàng năm, các nhà khoa học đã bổ sung vào cuốn catalogue sự sống trên Trái Đất: khám phá và mô tả các loài chưa từng được biết là tồn tại trên trái đất.
Một số loài, như thể là được tưởng tượng ra, đã được phát hiện trong những vùng sâu của các khu rừng nhiệt đới còn ít được biết đến, nhưng một số loài khác được tìm thấy ngay trong thành phố, trú ẩn ngay nơi chúng ta nhìn thấy dễ dàng. Một số loài có họ hàng gần đã bị bỏ lỡ, trong khi đó một số khác là quá nhỏ bé hoặc ở một vị trí quá hẻo lánh đến nỗi chúng đơn giản là thoát khỏi sự chú ý của các nhà khoa học.
Từ các loài phong lan cho tới những loài ếch với màu da socola, cho tới những loài kiến trông giống như đang đeo tấm che mắt, tạp chí Livescience đã tổng kết 13 loài sinh vật mới quyến rũ nhất đã công bố trong năm 2013.

Một loài phong lan hiếm

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Các loài phong lan có thể được tìm thấy ở khắp nÆ¡i từ các cá»­a hàng hoa cÅ©ng nhÆ° các cá»­a hàng tạp hóa, tuy nhiên một loài phong lan mới được phát hiện trên đỉnh một núi lá»­a tại Azores, một quần đảo thuộc vùng bờ biển của Bồ Đào Nha. Loài này, loài phong lan Hochstetter butterfly (tên khoa học là Platanthera azorica) thá»±c ra đã được sÆ°u tầm từ 170 năm trước, nhÆ°ng chÆ°a từng được nghiên cứu hoặc nhận dạng tiếp với tÆ° cách là một loài mới cho tới khi các nhà khoa học tái phát hiện loài này. Loài hoa này có lẽ là loài phong lan hiếm nhất của Châu Âu, theo nhÆ° Richar Bateman, một nhà thá»±c vật học tại trung tâm nghiên cứu thá»±c vật Kew Royal Botanic Gardens tại London, và cần có một chÆ°Æ¡ng trình bảo tồn cấp bách, khi loài này bị đe doạ tuyệt chủng bởi các loài xâm lấn và phá hủy môi trường sống.

Loài “tôm” ma


Loài sinh vật này trông giống nhÆ° bước ra từ bộ phim của Tim Burton vậy, nhÆ°ng những con tôm skeleton (thá»±c ra không phải là tôm, nhÆ°ng những chú giáp xác tí hon này thuộc họ caprellid amphipods), là có thật. Chúng chú ngụ tại một hang động nhỏ dưới biển vùng đảo Catalina của Nam California, mặc dù chúng được phát hiện trong một bảo tàng có lÆ°u giữ mẫu vật loài này. Trong một chuyến thăm quan vào năm 2010, chuyên gia về họ caprellid José Manuel Guerra – García thuộc trường đại học Seville tại Tây Ban Nha đã nhận ra loài này chÆ°a từng được mô tả và bố trí mô tả chúng. Được đặt tên khoa học là Liropus minusculus, những sinh vật này là những con tôm xÆ°Æ¡ng (tôm skeleton) Ä‘ã được phát hiện trong vùng biển Bắc Thái Bình DÆ°Æ¡ng.

Bọ cạp nhỏ bé

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Loài bọ cạp này có thể trông thật đáng sợ, nhưng nó bé tí hon – chỉ dài khoảng vài centimet – nghĩa là gây ra ít đe dọa với con người hơn. Cú chích của nó chỉ gây tác động như muỗi cắn, các nhà khoa học những người đã mô tả loài bọ cạp này tại Thổ Nhĩ Kì cho biết.
Một dạng bò cạp gỗ, loài mới này được đặt tên là Euscorpius lycius và bổ sung vào số lượng hÆ¡n 1.7000 loài bọ cạp trên Trái Đất đã được khoa học mô tả.

Giun nhung phun keo

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Thật vui vì bạn không phải là một con bọ trong rừng rậm của Việt Nam. Nếu như bạn là một con bọ, bạn có thể phải chạy trốn khỏi sinh vật ăn thịt tồi tệ này. Một ví dụ của sinh vật được gọi là giun nhung, sinh vật dài 2,5 inch này (khoảng 6cm), loài sinh vật bò này tấn công các nạn nhân của nó bằng cách bắn ra một chất giống như keo từ các phần phụ của nó. Chất keo này làm bất động loài vật bị nhắm đến, sau khi con giun tiêm nước bọt và và nuốt chửng. Giun nhung, một nhóm khó để phát hiện thấy vì chúng thường cư trú trong đất và những nơi khó tìm kiếm khác, có thể đa dạng hơn so với chúng ta từng nghĩ, các nhà nghiên cứu phát hiện ra loài sinh vật mới này cho biết.

Sinh vật đã bị đe dọa diệt chủng

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Một phát hiện thá»±c sá»± thú vị, một loài linh trưởng rất đáng yêu có tên dwarf lemur này, giống nhÆ° tất cả những loài vượn cáo khác, là một loài sinh vật bản địa của một hòn đảo có tính đa dạng sinh học đáng kinh ngạc thuộc Madagascar, thuộc vùng bờ biển phía Đông của Châu Phi. Loài linh trưởng bé nhỏ này thoát khỏi sá»± chú ý vì lối sống của nó: Ăn đêm, dành phần lớn thời gian trú ẩn trên vòm lá, và có thể có cả các giai đoạn loài động vật này ngủ đông và ẩn mình trong một cái hang. Loài động vật này (Cheirogaleuss lavasoensis)được phát hiện khi các nhà nghiên cứu đang thu thập mẫu mô từ một loài vượn cáo khác và đã khám phá thấy họ phát hiện ra một loài động vật chÆ°a từng được mô tả. Loài vượn này đã bị đối mặt với mối đe dọa diệt chủng, chỉ còn chÆ°a đến 50 cá thể còn lại trong hoang dã.

Ngôi nhà cổ xưa

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Đây không phải là loại áº¿ch socola mà bạn phải tìm trong kẹo cất giấu của Harry Potter. Ếch cocoa, đặt tên theo màu da có màu socola sữa của nó, là một trong số 60 loài – tất cả đều có khả năng là mới đối với khoa học – được phát hiện thấy tại vùng rừng nhiệt đới phía đông nam Suriname. Một nhà nghiên cứu đã gọi khu vá»±c này là hệ sinh thái cổ xÆ°a nhất mà họ từng được quan sát, và loài ếch này là một trong số 6 loài ếch mới được phát hiện thấy tại khu vá»±c này.

Những cái vây được dùng để đi bộ

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Những con cá mập “đi bộ” có tên gọi nhÆ° vậy do cách các vây ngá»±c và vây xÆ°Æ¡ng chậu dường nhÆ° để bám lấy đáy biển khi chúng bÆ¡i. Một loài sinh vật mới từ Indonesia, Hemiscyllium Halmahera, đã được mô tả năm 2013 là không loại trừ. Loài cá mập này, được phát hiện thấy trong một rạn san hô vùng đảo Halmahera của Indonesia, dài 27 inch (70cm) và là vô hại đối với con người, theo các nhà nghiên cứu cho hay.

“Thế giới biến mất”

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Trong tháng 3, một cuộc thám hiểm được hỗ trợ bởi National Geographic tới một khu vá»±c phía Đông Bắc Australia, nÆ¡i một số thám hiểm mạo hiểm đã phát hiện ra một vài loài sinh vật là mới đối với khoa học, trong đó gồm loài tắc kè đuôi lá ngụy trang (camouflaged leaf-tail gecko). Loài tắc kè này (tên khoa học là Saltuarius eximius) trưởng thành dài 8 inch (20cm) và có các khả năng ngụy trang đáng kinh ngạc, nó dùng để hòa mình ẩn nấp trong đá nằm rình những con mồi đi ngang qua. Loài này được phát hiện trong rừng mÆ°a vùng Cape Melville Range trên Cape York Peninsula, được mô tả bởi các nhà thám hiểm nhÆ° thể là một thứ gì đó của một “thế giới biến mất”.

Ẩn mình ngay trước mắt

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Bất chấp sá»± thật là loài này đã có trong các bộ sÆ°u tập bảo tàng và cÆ° trú tại các vườn thú của Mỹ tại nhiều thời điểm trong thế ká»· trước, loài thú oliguito đã không được nhận dạng với tÆ° cách là một loài đã tuyệt chủng cho đến năm 2013. Loài oliguito (tên khoa học là Bassaricyon neblia) tÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° họ olingos được đặt tên là “khỉ mèo” vì chúng rất giống mèo có một cái đuôi rất dài. Một nỗ ná»±c nhằm phân loại thú olingos bằng cách quan sát hộp sọ của loài này cho thấy một số hộp sọ nhỏ hÆ¡n rất nhiều và có hình dạng khác biệt và những ghi chép từ đầu thế ká»· 20 cho thấy loài động vật này xuất hiện ở độ cao lớn hÆ¡n nhiều so với khu vá»±c thường được biết đến là nÆ¡i cÆ° trú của olingos. Các nhà nghiên cứu tìm kiếm các mẫu sống của loài này và tìm ra chúng tại các cánh rừng mây mờ che phủ thuộc sườn núi phía Tây của dãy núi Andes.

Chim trong thành phố

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Một loài được phát hiện ngay trước mắt các nhà nghiên cứu, đó là loài chim may vá Campuchia (Orthotomus Chaktomuk), phát hiện sinh sống dày đặc trong và xung quanh các cây bụi tại thủ đô Phnom Penh, thủ đô 1,5 triệu dân của Campuchia. Loài chim này có kích thước của một con chim hồng tước và có một chiếc mÅ© mào màu đỏ, đôi cánh màu oliu xám, cổ họng mầu đen và giọng to đáng chú ý.

San hô bạch tuộc Octocoral

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Trong một khu vá»±c bãi thủy triều tại San Diego và ở độ sâu 40 feet (12 m) dưới má»±c nước biển ở ngoài khÆ¡i biển British Columbia, các nhà khoa học phát hiện hai loài san hô bạch tuộc mới, đặt tên nhÆ° vậy vì chúng có 8 xúc tu quanh miệng. Cả hai đều là loại san hô mềm, san hô mềm chiếm khoảng 2/3 số loài san hô trên toàn thế giới. Loài san hô tại San Diego được đặt tên là Cryptophyton jedsmithi â€“ tên của nó có nghÄ©a là â€œsinh vật lẩn trốn”, thích hợp với một loài động vật trông giống nhÆ° một tấm màng mỏng màu nâu. Loài san hô khác (Gersemia lamb) có các polip màu hồng nhạt với phần trung tâm màu cam làm nó giống nhÆ° một bông hoa, theo một trong số các nhà khoa học đã mô tả nó nhận xét.

Loài kiến hải tặc

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Các nhà khoa học đã lật tung các hòn đá trong một cánh rừng tại Philipine khi họ phát hiện thấy một con kiến với một đặc điểm khác thường: một sọc đen trên mắt của nó trông giống nhÆ° một miếng che mắt. Họ gọi loài kiến này là kiến hải tặc. Các nhà khoa học chÆ°a rõ mục đích của màu đen trên mắt của loài này, nhÆ°ng người ta suy đoán có thể là để đánh lạc hướng kẻ thù.

Loài cú mới trên đảo của Indonesia

13 loài sinh vật mới ấn tượng nhất năm 2013
Hai thành viên của một đoàn thám hiểm trên đảo Lombok của Indonesia đã nghe thấy một tiếng kêu của một con cú, và họ đã nhận ra rằng đây là tiếng kêu của một loài cú mới. Từ lâu loài cú này đã bị bỏ qua và được cho là cùng loài với những con cú khác. Sau khi được phát hiện ở chân của núi Rinjani, các nhà khoa học đã đặt cho nó tên khoa học làOtus jolandae.
Phạm Thị Bích Thu (Livescience)

          World Heritage Committee Inscribes 61 New Sites on World Heritage List        
Cairns - UNESCO's World Heritage Committee, meeting since November 27 in Cairns, Australia, has inscribed 61 new cultural and natural sites on the World Heritage. The List now has 690 sites of &quot;exceptional universal value&quot; in 122 countries. Sites in Azerbaijan, Malaysia, Nicaragua and Suriname are on the List for the first time. Ten of the new sites are properties inscribed for natural values, 50 are inscribed for cultural values, and one site exhibits mixed cultural and natural ...
          Voetbal in Suriname        
none
          Leuk begin 2014 in Suriname        
none
          Onderzoek in Noord- en Zuid-Amerika        
Genealogische vragen met betrekking tot Noord- en Zuid-Amerika kunnen hier worden gesteld. Ook hulp via CD's, suggesties of andere publicaties zijn welkom op dit subforum. Let op: er is een apart subforum voor Suriname en de (voormalige) Ned. Antillen.

Dit subforum is aangemaakt door Everardus Rollema.

Meer info ...
          Nederlandse Antillen en Suriname        
Alles over onderzoek naar voorouders in de voormalige Nederlandse Antillen (Aruba, Bonaire, Curaçao, St. Maarten, St. Eustatius en Saba) en Suriname.

Dit subforum is aangemaakt door Christel Monsanto.

Meer info ...
          ACURIL 2015 Conference        
Event:  The Association of Caribbean University, Research and Institutional Libraries (ACURIL) 45th conference (The region's annual flagship conference)

Location: Torarica Hotel & Casino, Suriname

Date: June 7-11, 2015


Theme:  COLLABORATIVE CONTINUING EDUCATION: LEARN, ACT AND INSPIRE

"Professional and Personal Development Opportunities for Lifelong Learning in Libraries, Archives and Museums in the Caribbean"

See URL for details: http://acuril.uprrp.edu/index.php?option=com_content&view=article&id=94:acuril-2014-bahamas

          Codes for making International Calls        

What is a Country Code?

      Country codes are used to make International Phone calls.Every country has a unique country code. Country codes are the prefixes you need to dial before calling to the country.This short alphabetic or numeric geographical codes (geocodes) are developed to represent countries and dependent areas.The International Dialing codes of a country is called "Country Code" or  International Area Code(IAC) or International Calling Codes.

International Calling codes of all countries



Country Codes List




CountryCountry Code
Abkhazia+995 44 +7 840, 940
Afghanistan+93
Albania+355
Algeria+213
American Samoa+1 684
Andorra+376
Angola+244
Anguilla+1 264
Antigua and Barbuda+1 268
Argentina+54
Armenia+374
Aruba+297
Ascension Island+247
Australia+61
Australian Antarctic Territory+672 1x
Austria+43
Azerbaijan+994
Bahamas+1 242
Bahrain+973
Bangladesh+880
Barbados+1 246
Belarus+375
Belgium+32
Belize+501
Benin+229
Bermuda+1 441
Bhutan+975
Bolivia+591
Bonaire+599 7
Bosnia and Herzegovina+387
Botswana+267
Brazil+55
British Indian Ocean Territory+246
British Virgin Islands+1 284
Brunei+673
Bulgaria+359
Burkina Faso+226
Burundi+257
Cambodia+855
Cameroon+237
Canada+1
Cape Verde+238
Cayman Islands+1 345
Central African Republic+236
Chad+235
Chile+56
Christmas Island+61 8 9164
Cocos Islands+61 8 9162
Colombia+57
Cook Islands+682
Costa Rica+506
Côte d'Ivoire+225
Croatia+385
Cuba+53
Curacao+599 9
Cyprus+357
Czech Republic+420
Democratic Republic of the Congo+243
Denmark+45
Djibouti+253
Dominica+1 767
Dominican Republic+1 809 / 829 / 849
East Timor+670
Ecuador+593
Egypt+20
El Salvador+503
Equatorial Guinea+240
Eritrea+291
Estonia+372
Ethiopia+251
Falkland Islands+500
Faroe Islands+298
Federated States of Micronesia+691
Fiji+679
Finland+358
France+33
French Guiana+594
French Polynesia+689
Gabon+241
Gambia+220
Georgia+995
Germany+49
Ghana+233
Gibraltar+350
Global Mobile Satellite System+881
Greece+30
Greenland+299
Grenada+1 473
Guadeloupe+590
Guam+1 671
Guatemala+502
Guernsey+44 1481
Guinea+224
Guinea-Bissau+245
Guyana+592
Haiti+509
Honduras+504
Hong Kong+852
Hungary+36
Iceland+354
India+91
Indonesia+62
International Freephone UIFN+800
International Premium Rate Service+979
Iran+98
Iraq+964
Ireland+353
Isle of Man+44 1624
Israel+972
Italy+39
Jamaica+1 876
Japan+81
Jersey+44 1534
Jordan+962
Kazakhstan+7 6xx, 7xx
Kenya+254
Kiribati+686
Kosovo+377 44 / 45 +386 43 / 49 +381 28 / 29 / 38 / 39
Kuwait+965
Kyrgyzstan+996
Laos+856
Latvia+371
Lebanon+961
Lesotho+266
Liberia+231
Libya+218
Liechtenstein+423
Lithuania+370
Luxembourg+352
Macau+853
Macedonia+389
Madagascar+261
Mainland China+86
Malawi+265
Malaysia+60
Maldives+960
Mali+223
Malta+356
Marshall Islands+692
Martinique+596
Mauritania+222
Mauritius+230
Mayotte+262 269 / 639
Mexico+52
Moldova+373
Monaco+377
Mongolia+976
Montenegro+382
Montserrat+1 664
Morocco+212
Mozambique+258
Myanmar+95
Nagorno-Karabakh+374 47 / 97
Namibia+264
Nauru+674
Nepal+977
Netherlands+31
New Caledonia+687
New Zealand+64
Nicaragua+505
Niger+227
Nigeria+234
Niue+683
Norfolk Island+672 3
North Korea+850
Northern Mariana Islands+1 670
Norway+47
Oman+968
Pakistan+92
Palau+680
Palestinian territories+970
Panama+507
Papua New Guinea+675
Paraguay+595
Peru+51
Philippines+63
Poland+48
Portugal+351
Puerto Rico+1 787 / 939
Qatar+974
Republic of China (Taiwan)+886
Republic of the Congo+242
Réunion+262
Romania+40
Russia+7
Rwanda+250
Saba+599 4
Saint Helena+290
Saint Kitts and Nevis+1 869
Saint Lucia+1 758
Saint Vincent and the Grenadines+1 784
Saint-Pierre and Miquelon+508
Samoa+685
San Marino+378
São Tomé and Príncipe+239
Saudi Arabia+966
Senegal+221
Serbia+381
Seychelles+248
Sierra Leone+232
Singapore+65
Sint Eustatius+599 3
Sint Maarten+599 5
Slovakia+421
Slovenia+386
Solomon Islands+677
Somalia+252
South Africa+27
South Korea+82
South Sudan+211
Spain+34
Sri Lanka+94
Sudan+249
Suriname+597
Swaziland+268
Sweden+46
Switzerland+41
Syria+963
Tajikistan+992
Tanzania+255
Telecommunications for Disaster Relief by OCHA+888
Thailand+66
Togo+228
TokelauSouth America is the fourth-largest continent in the world,comprising of 14 countries.Here is the list of 14 countries in South America and their capitals.

South America


  S.no.
Countries
Capitals
                  1.
Argentina
Buenos Aires
2.
Bolivia
Sucre
3.
Brazil
Brasília
4.
Colombia
Bogotá
5.
Ecuador
Quito
6.
Guyana
Georgetown
7.
Chile
Santiago
8.
Paraguay
Asunción
9.
Peru
Lima
10.
Suriname
Paramaribo
11.
Trinidad and Tobago
Port of Spain
12.
Uruguay
Montevideo
13.
Venezuela
Caracas
14.
Argentina
Buenos Aires


          LINGUISTIK HISTORIS KOMPARATIF        

 SEJARAH DAN PERKEMBANGAN BAHASA AUSTRONESIA

Perkembangan merupakan kata yang sering kita dengar. Perkembangan terjadi pada setiap makhluk hidup yang merupakan ciri-ciri makhluk hidup.
Tetapi berkembang tidak akan ada tanpa pertumbuhan terlebih dahulu. Begitu juga dengan bahasa, terutama bahasa Austronesia, tidak akan ada perkembangan bahasa Austronesia tanpa adanya asal dari bahasa Austronesia itu sendiri. Lalu, apakah anda mengetahui dari manakah bahasa Austronesia berasal? Apakah bahasa Austronesia sudah ada dari nenek moyang kita? Kapan bahasa Austronesia dipergunakan sebagai sarana komunikasi. Untuk menjawab semua pertanyaan itu, maka dibuatlah makalah ini.
Ada pepatah yang mengatakan,”tak kenal maka tak sayang”. Oleh sebab itu mari kita bersama-sama untuk mengenal bahasa Austronesia yang sesungguhnya.

AUSTRONESIA
Distribusi
geografis:
Salah satu rumpun bahasa utama di dunia; meski hubungan dengan rumpun-rumpun lain sudah diajukan, namun belum ada yang diterima secara luas
Pembagian:
Formosa (beberapa cabang utama)
Melayu-Polinesia (mungkin anak cabang Formosa)
Peta penyebaran bahasa Austronesia di dunia




Rumpun bahasa Austronesia adalah sebuah rumpun bahasa yang sangat luas penyebarannya di dunia. Dari Taiwan dan Hawaii di ujung utara sampai Selandia Baru (Aotearoa) di ujung selatan dan dari Madagaskar di ujung barat sampai Pulau Paskah (Rapanui) di ujung timur.
1.      Istilah Austronesia
Austronesia mengacu pada wilayah geografis yang penduduknya menuturkan bahasa-bahasa Austronesia. Wilayah tersebut mencakup Pulau Formosa, Kepulauan Nusantara (termasuk Filipina), Mikronesia, Melanesia, Polinesia, dan Pulau Madagaskar. Secara harafiah, Austronesia berarti "Kepulauan Selatan" dan berasal dari bahasa Latin austrālisyang berarti "selatan" dan bahasa Yunani nêsos(jamak: nesia) yang berarti "pulau".
Jika bahasa Jawa di Suriname dimasukkan, maka cakupan geografi juga mencakup daerah tersebut. Studi juga menunjukkan adanya masyarakat penutur bahasa Melayu di pesisir Sri Langka[2].
2.      Asal usul bangsa Austronesia
Untuk mendapat ide akan tanah air dari bangsa Austronesia, cendekiawan menyelidiki bukti dari arkeologi dan ilmu genetika. Penelaahan dari ilmu genetika memberikan hasil yang bertentangan. Beberapa peneliti menemukan bukti bahwa tanah air bangsa Austronesia purba berada pada benua Asia. (seperti Melton dkk., 1998), sedangkan yang lainnya mengikuti penelitian linguistik yang menyatakan bangsa Austronesia pada awalnya bermukim di Taiwan. Dari sudut pandang ilmu sejarah bahasa, bangsa Austronesia berasal dari Taiwan karena pada pulau ini dapat ditemukan pembagian terdalam bahasa-bahasa Austronesia dari rumpun bahasa Formosa asli. Bahasa-bahasa Formosa membentuk sembilan dari sepuluh cabang pada rumpun bahasa Austronesia [3]. Comrie (2001:28) menemukan hal ini ketika ia menulis:
“
... Bahasa-bahasa Formosa lebih beragam satu dengan yang lainnya dibandingkan seluruh bahasa-bahasa Austronesia digabung menjadi satu sehingga dapat ditarik kesimpulan bahwa terjadi perpecahan genetik dalam rumpun bahasa Austronesia diantara bahasa-bahasa Taiwan dan sisanya. Memang genetik bahasa di Taiwan sangatlah beragam sehingga mungkin saja bahasa-bahasa itu terdiri dari beberapa cabang utama dari rumpun bahasa Austronesia secara kesuluruhan.
”
Setidaknya sejak Sapir (1968), ahli bahasa telah menerima bahwa kronologi dari penyebaran sebuah keluarga bahasa dapat ditelusuri dari area dengan keberagaman bahasa yang besar ke area dengan keberagaman bahasa yang kecil. Walau beberapa cendekiawan menduga bahwa jumlah dari cabang-cabang diantara bahasa-bahasa Taiwan mungkin lebih sedikit dari perkiraan Blust sebesar 9 (seperti Li 2006), hanya ada sedikit perdebatan diantara para ahli bahasa dengan analisis dari keberagaman dan kesimpulan yang ditarik tentang asal dan arah dari migrasi rumpun bahasa Austronesia.
Bukti dari ilmu arkeologi menyarankan bahwa bangsa Austronesia bermukim di Taiwan sekitar delapan ribu tahun yang lalu [4]. Dari pulau ini para pelaut bermigrasi ke Filipina, Indonesia, kemudian ke Madagaskar dekat benua Afrika dan ke seluruh Samudra Pasifik, mungkin dalam beberapa tahap, ke seluruh bagian yang sekarang diliputi oleh bahasa-bahasa Austronesia [5]. Bukti dari ilmu sejarah bahasa menyarankan bahwa migrasi ini bermula sekitar enam ribu tahun yang lalu [6]. Namun, bukti dari ilmu sejarah bahasa tidak dapat menjembatani celah antara dua periode ini.
Pandangan bahwa bukti dari ilmu bahasa menghubungkan bahasa Austronesia purba dengan bahasa-bahasa Tiongkok-Tibet seperti yang diajukan
          eyfullakjallkajukkallajaijijah!        
well. ik ben niet de enige met problemen door de vulkaanuitbarsting. laten we het daar maar op houden.

deze week was interessant maar ik ga niemand vervelen met alle gekke dingen die gebeurt zijn want het zijn er genoeg. ik zal alleen verklappen dat ik bijna mijn exit interview had gemist en dat ik via aruba curacao ben gevlogen om toch uiteindelijk op tijd in Trinidad aan te komen. dat was leuk.

ook heb ik sommige van de leden waar ik veel van houdt al meer dan 5 keer afscheid van genomen en ja, elke keer is lastig en sommige hebben tranen elke keer en dat begint nu een beetje te wennen.

ook ben ik meer dan 1 maal gereden naar het vliegveld en het bleek gewoon leeg te zijn en dat heeft flink veel tijd genomen al.

interessant dus.

ik weet met geheel mijn hart dat er geen toeval is en dat God weet alles. hij kan vooruitzien. afgelopen zondag was Henk in de kerk. hij is een vriend die ik nog ken van het ziekenhuis. hij was daar al 7 maanden omdat hij z'n benen waren geamputeerd door suikerziekte. en afgelopen zondag was hij in de kerk! eindelijk. vorige week was hij uit het ziekenhuis gekomen en hij was zo blij daar te zijn. in het ziekenhuis vertelde hij me dat hij wist dat het geen toeval was dat ik in het ziekenhuis was. hij was zo blij dat ik daar was en hem een Boek van Mormon geleend had en over het evangelie van Jezus Christus had gesproken. dat was mooi. Ik had dan wel een niet al te goede ervaring daar maar het feit dat ik hem kon helpen en dat hij nu naar de kerk begint te gaan is in het grote plaatje toch veel belangrijker!

zo kunnen goede of slechte ervaringen allemaal een grotere bedoeling hebben. De Heer weet het en wij hebben geen idee vaak wat het precies zal gaan doen op de langere termijn.

Zo okay het volgende. 2 maand geleden gingen ze kijken hoe ik zou gaan vliegen naar huis. met hun standaard maatschappij hadden ze berekend dat ik via Miami of New york zou vliegen afgelopen donderdag. ik voelde dat het niet juist was en heb gezorgd dat ze me gewoon direct lieten vliegen naar Nederland met klm. dat was dus de zaak. Als de Heer mij niet geïnspireerd had om dat te doen zou ik nu een probleem hebben gehad, dan zou ik namelijk donderdag zijn gaan vliegen naar de US en daar vast komen te zitten op een van de vliegvelden daar. dat zou niet zo mooi zijn geweest.

De Heer is groot en overziet alles in het grote plaatje. iets dat wij niet kunnen begrijpen met onze logika. Nu zit ik gelukkig en nog mooi in de tropen in Suriname met mijn vrienden en kan ik nog even van mijn zending nagenieten wat een stuk beter is dan zitten op een vliegveld met een heleboel ongelukkige mensen!

Ik weet dat Hij leeft. zo duidelijk is dat te zien in ons leven. er bestaat niet zoiets als geluk hebben. dat betekent dat er toeval of iets bestaat maar dat is niet zo. alleen als we onszelf voor de gek houden kunnen we dat zo noemen. het zijn zegeningen. De Heer zegent ons en helpt ons en zorgt ervoor dat deze zegeningen over ons komen wanneer wij gehoorzaam zijn en open staan voor zijn leiding. ik ben zo dankbaar daarvoor.

Ik vind het droevig om vele van jullie nog niet te zien en alles. ik ben wel bewust ervan dat er vele mensen zijn benadeelt door dit probleem ver boven en veel erger dan dat van mij. laten we bidden dat de mensen versterkt en getroost worden en dat dit probleem en deze beproeving ze zal helpen sterker geloof te hebben in Christus. Laten we bidden dat er een wonder gebeurt indien de Heer dat wilt en dat er eventueel het Zijn wil is er zelfs een grote regenbui alle as naar beneden kan laten komen of zelfs de vulkaan kan laten stoppen. Ik weet dat Hij het kan en wanneer wij bidden alles mogelijk is. Indien het zijn wil is.

Ik weet dat alles gebeurt voor een reden en onze taak is te accepteren en geloof te blijven hebben en vertrouwen dat de Heer alles weet en beter weet wat het beste voor ons is.

Vrees niet. We leven in de laatste dagen en de tijd komt snel dat de Heer terug komt. Wij moeten ons nu druk maken om klaar te zijn en onszelf voor te bereiden door ons af te vragen of we wel genoeg bekeert zijn. ik zal voor mezelf zeker alma 5 nog eens doorlezen om mezelf deze gewetensvragen te stellen.

ik dank al jullie steun en jullie liefde en gebeden.

veel lobi.

e. koenen
          Blogtori        

okok nu begint het toch door te dringen dat het bijna voorbij is.

Ik heb het lang vooruit kunnen schuiven en er niet aan willen denken maar nu wordt het wel lastig om die focus te blijven houden.

Toch hebben we succes gehad door de week. Wel hard werken en ook steedsdingen regelen voor mijn vertrek.

Zuster Esdee, echte naam is Sarmie is 66 jaar oud.
Ze werd gedoopt door haar neef,Rommy. Het was heel bijzonder hoe ze zichzelf had voorbereid voor de doop. Zo enorm veel gelezen van het Boek van Mormon, dat had ik nog nooit eerder gezien. Ze was over de helft met lezen in minder dan 2 weken. Ze was compleet al veranderd daardoor en barstte in tranen uit toen ze uit het water op kwam na de doop. Ze was zo blij en had ons bedankt. Haar neef Rommy was heel erg blij om haar te mogen dopen ook en zei dat hij heel goed had gevoeld toen hij het had mogen doen.

Ik heb veel vrienden gekregen die voelen als familie hier in Suriname. Eén van ze is Henk. Hij lag in het ziekenhuis met mij en hij is in totaal rond de 7 maanden in het ziekenhuis geweest door een been amputatie. We hadden elkaar leren kennen en hij kreeg 2 maal per week bezoek van de elders daarna en soms van ons en was blij ermee. Hij wordt vandaag eindelijk ontslagen uit het ziekenhuis. De leden van de kerk helpen hem om een plek te vinden om te wonen. Echt goed. Hij is heel dankbaar voor alles en kijkt ernaar uit om volgende week zondag voor het eerst in de kerk te komen, omdat hij niet uit het ziekenhuis weg mocht voor verlof.


Van de week waren we bij hem op bezoek om hem te groeten en we liepen uit het ziekenhuis. Een man riep broeder en we dachten er niet veel van omdat soms vaak mensen naar ons roepen. We liepen door maar ik kreeg een heel koud gevoel. Het gevoel dat het niet juist was wat we deden, het maakt niet uit wat voor smoesje ik bedacht om door te lopen, ik kreeg een verdoving van gedachte. Dus ik zei tegen m'n collega. "ik denk dat we terug moeten gaan", dus we keerden om en liepen naar de man die in tranen uitbarstte toen hij ons zag terugkomen. Hij heet Anthony en kon bijna niet lopen omdat hij een gebroken heup had met schroeven erin om vast te houden, hij liep met een soort steun maar kwam niet vooruit en had dringende hulp nodig, omdat zijn familie er niet voor hem was. Dus hadden we een rolstoel voor hem gepakt, die trouwens allemaal door de kerk aan het ziekenhuis zijn geschonken, daar in het ziekenhuis en we hielpen hem verder. Hij was zo blij dat we hem even konden helpen en wij voelden een warm gevoel dat we hem konden dienen. Zo is het maar duidelijk dat we overal kunnen dienen wanneer we naar de Geest van God luisteren die in ons hart fluistert.

Kortom, onze week zat weer vol mooie gebeurtenissen en deze week ziet ernaar uit ook weer bijzonder te worden, veel vliegreisjes en afscheid nemen en zorgen dat ik veel ga schrijven in mijn dagboek.

Ik houd zoveel van mijn zending en weet dat mijn zending niet voorbij zal zijn na mijn zending in de West Indies, ik zal altijd de Heer blijven dienen en ik zal nog meer taken erbij gaan krijgen en meer uitdagingen, dat is de enige verandering plus dat ik mijn naambordje af moet doen.

Ik bedank van hieruit iedereen voor het lezen van mijn blog en het ondersteunen met gebed, ik zal volgende week nog een bericht hier plaatjes.


vriendelijke groeten van het warme tropische en zonnige Suriname!

Soso Lobi.

e.Koenen
          Foto's, het graffiti bloed kruipt waar het gaan kan...        
De grote vraag voor volgers van dit blog....wanneer komt hij nu weer thuis?
Half april komt elder Koenen weer naar Nederland terug, dus nog maar een paar weken in Suriname. Dus nog maar een paar berichten uit Suriname voordat hij weer hier zal zijn. 25 april is iedereen welkom om te luisteren naar zijn toespraak tijdens de avondmaalsdienst in de kerk van Jezus Christus van de heiligen der laatste dagen, Boerhaavestraat 62 in Apeldoorn. De dienst begint om 11.15 uur.Na die tijd kan er nog gezellig worden bijgekletst....






          wie zijn leven verliest voor Hem zal het vinden        


Ik ga eerlijk zijn, zoals de Surinamers zeggen: "Ik ga niet voor je jokken."
of ik ga niet voor je liegen want dat mag niet.

De tijd is een beetje vreemd aan het worden. Het is nu voor mij het tijstip dat ik probeer niet teveel na te denken en te denken wat ik voel allemaal, maar ik probeer echt mezelf pushen om meer te geven dan ooit tevoren.
Ik houd van de schrifttekst in de bijbel. Wie zijn leven verliest voor Hem, zal het vinden, wie het probeert te behouden zal het verliezen.
Daarmee gecombineerd is de volgende tekst uit het Boek van Mormon veel van toepassing voor mij ook. 2 nephi 28:30 Die open staan om meer te ontvangen zal meer gegeven te worden, maar diegene die denken al genoeg te hebben en niet meer nodig hebben, van hen zal weggenomen zelfs alles wat ze al hebben.

De teksten zijn niet helemaal nauwkeurig, omdat ik mijn schriften niet bij me heb maar de strekking is hetzelfde.

Zelfs al heb ik al zoveel geleerd en gekregen op mijn zending, ik moet open blijven staan tot de laatste seconde om meer te leren en te geven en open te staan. Ik hoef niet te denken het is wel mooi geweest zo en tevreden zijn. Op dat moment ga ik niet meer vooruit en zoals we lezen zal ons zelfs alles wat we al ontvangen hebben worden afgenomen.

Ik had als gesteld voor mijn zending alles te geven, en dat betekent het voor mij om mijn leven te verliezen voor Hem. jezelf vergeten zonder veel eigenbelang en niet te denken aan thuis en andere zaken die niet van toepassing zijn. Het heeft me zoveel gebracht. Meer dan ik ooit zou kunnen verwachten en veel wat niet te koop is met geld.

We onderwijzen een vrouw van ongeveer 65 jaar oud. Ze heeft een heel moeilijke naam dus noemen we haar zuster ESDEE. Ze is echt leuk. De eerste keer dat we met haar spraken zei ze dat ze oud was en niet meer hoefde en het te laat was te veranderen. Maar toen gingen we met haar een boodschap delen en bidden met haar, we kwamen vaker terug en lazen we uit de schriften. Ze was in de Kerk gisteren en hield heel veel ervan. Ze had een warm gevoel zei ze en ze wil graag binnenkort gedoopt worden. Ze vroeg of we deze week nog langskwamen om haar te helpen met haar voorbereiding daarop. Een heel leuke ervaring.

Gisteren was een zogenaamde payday zoals ik dat noem. Een dag waarin je ziet waarvoor je het allemaal doet. Tijdens een grote vergadering met alle gemeentes samen waren er mensen die pas gedoopt waren die hun getuigenis mochten delen. 2 van onze bekeerlingen, Enrique en Gilliano hadden die van hun gedeeld. wow. Dat was een mooi moment en iedereen was onder de indruk van ze en vroeg of ze ook op zending gingen, omdat ze een zeer sterke getuigenis hadden gedeeld. Het was een zeer goed gevoel en een bevestiging dat het werk vooruit aan het gaan is.

Ik ben zeer dankbaar voor dit mooie werk en voor de tijd die ik gekregen heb om te bekeren van fouten die ik maak. Vaak zijn de meeste fouten die we maken, de dingen die we niet gedaan hebben in plaats van die we wel fout doen. Dat is lastig om te zien en heel belangrijk om te veranderen. De Heer toont zijn genade als wij ons best doen en alles doen wat we konden doen.

Ik weet dat het werk waar is en ben blij om hier te zijn.

Ook een beetje meer nog omdat het hier lekker warm is en niet sneeuwt!:)

e. koenen
                  
hoor deze verhalen:

we hadden een paar TE grappige dingen meegemaakt.
ik hoop dat jullie niet denken dat we alleen maar grappen maken hier. we werken knetterhard en dan is het wel prettig om jezelf soms even kapot te lachen, dat is belangrijke ontspanning toch! ik zal even een paar van ze met jullie delen.

we hadden de hele week zo druk dat we sommige dagen gewoon een beetje cornflakes aten de hele dag en maybe ergens een broodje of iets. niet teveel en wel aan verbetering toe dus. gisteren was even een inhaalronde.

1.we kregen na de kerk als verrassing VEEL eten bij onze javaans zendingskoppel Merthopawiro. groot bord rijst en ook veel vegetarish eten en kerst brood. jummi!extra lekker omdat ik veel honger had.
2.toen gingen we meteen naar onze eetafspraak en daar kregen we een bord rijst en kip met bruine bonen! zeker lekker en een beetje PITTIG! van de lieve familie Wangsawirana 3. oi!toen gingen we meteen naar pasgedoopte leden en we verrasten ze met een bezoek en ze zeiden, brothers we want to give you some food! guyanese mensen zijn heel gevoelig en snel gekwetst en dus kan je niet weigeren. toen zei ik
"zuster ik kan niet zoveel eten vandaag dus u kan me gewoon een klein beetje geven, MAAR mijn collega heeft veel honger dus u kunt hem veel geven.! haha! hij durfde niet te weigeren dus kwamen ze met een beetje roti voor mij en een mooi bord met rijst en roti en kip en aardappel voor elder VERNES> hahahaha o boi ik moest hard lachen. hij wou ze niet kwetsen dus at hij alles op en beet nog even op een pepertje om het af te maken. ai!

4. toen gingen we naar de volgende afspraak en ze hadden speciale worst die we moesten proeven dus gingen ze dat bakken en op een broodje doen. lekker ja toch wel! nodig? nee toch niet. ik ontplofte zowat.

dit was een mooi ervaring die er bij hoort als elder soms.

hier komt een ander schitterende tori.
we gingen midden in de nacht een nieuwe elder ophalen die nooit geweest is hier en die even in washington was gezet om op zn visa te wachten en daar vriest het! dus hij kwam al aan op het vliegveld met zn jas aan en schrok zich kapot van de hitte.

we hadden een grap voorbereid dus ik speelde zijn toekomstige collega e. Holtz en had zn naamplaatje op en de anderen waren gewisseld ook. dus we zaten in de auto en hadden allemaal een basebal pet op en vertelde hem dat in Suriname we dat allemaal droegen anders was je niet cool en praat niemand met je. hij vroeg me nog of dat echt zo was en was er wel van onder de indruk dat het echt moest.
o boi we hadden veel grappen gemaakt en hij zei dat hij een beetje schrok dat we het woord cool gebruikte want in de zending waar hij was in de US was dat bijna een scheldwoord. haha. e. vernes speelde mij.maar dan met een heel groot duitsaccent sprak hij engels. en ik moest in de stoel bijten om niet te laten zien dat ik moest lachen.
we hielden het vol tot de volgende ochtend in hun appartement en daar vlak voor hem wisselden we de naambordjes en stapte e. holtz (de echte) naar hem toe en zei. ik ga je trainen ! de elder moest zo hard lachen. hij vond het echt een mooie grap zei hij. we waren moe van het weinig slapen maar de grap had ons toch een beetje wakker gemaakt.

we hadden veel echt mooie momenten ook deze week maar ik wou deze grappige eventjes met jullie delen om de andere kant van zendelingen te laten zien. we hebben veel pret ook!

ik ben enthousiast voor deze week. we gaan veel doen met alle elders. heb er zin in.

bedankt voor al jullie steun. en voor de meeste daar. succes met de sneeuw! geniet ervan!

foeroe lobi en wan swit KRESNETI!

e. koenen
          Rise from the dust and be men        



Spannende tijden, de decembermaand is echt druk.
Sinterklaas was ook in Suriname!

En deze week.....overplaatsingen! ja hoor. Ik blijf voorlopig in Kwatta en zal een nieuwe collega krijgen, elder Vernes. Hij komt uit Duitsland maar is meer een Nederlander en is soort van concert pianist en racefietser. Word interessant!Ik ben er enthousiast over. Aangezien ik geen rijbewijs heb was het lastig om heel Suriname te leren kennen, maar nu ga ik toch echt op de proef worden gesteld, omdat mijn nieuwe collega nog minder de weg kent dan ik. Maar dat wordt alleen maar leuk!
Linksaf! Rechts! Nee niet daar!
ik zal geen elder Koenen zijn maar elder TomTom. jatoch



ik heb een text uit het Boek van Mormon wat echt voor mij van toepassing is de laatste tijd.

2 nephi 1:21
verheft u uit het stof, mijn zonen, en weest mannen, en weest vastbesloten, één van zin en één van hart, in alle dingen, opdat gij niet in gevangenschap zult geraken.
23 ontwaak, mijn zonen; trek de wapenrusting der gerechtigheid aan. Schudt de ketenen af waarmee gij gebonden zijt, en komt voort uit de donkerheid en verheft u uit het stof.

Ik hou zoveel van deze tekst en het is een soort samenvatting van wat ik geleerd heb afgelopen week.

Jezelf ontdoen van alles dat laag is en in het licht staan. Geen kinderachtig gedrag meer hebben en volwassen zijn in alles.

er is zoveel te leren. elke keer als ik denk dat ik niets meer kan leren worden mijn ogen weer geopend. en dat is maar goed ook!

ik ben zo dankbaar voor het evangelie in mijn leven dat me optilt boven mijn eigen kunnen en mij waarschuwt voor gevaar dat ik zelf niet waarneem.

velen van jullie steun is belangrijk voor me ook. thx.

e. koenen
          Stretching        





rekkend!

de profeet heeft gezegd: "Bid niet voor een roeping die gelijk is aan je kracht, maar bid om de kracht die je nodig hebt voor je roeping."

Dat is zeker wat ik mee maak. Bidden om kracht zodat alles gaat zoals het moet. en ineens kun je veel meer veel beter veel langer dan je had verwacht.

daarom hebben we de kerk nodig. daarom hebben we Christus nodig. om met Zijn hulp jezelf meer te ontwikkelen op een rechtvaardige manier dan je normaal zal doen.


We hadden een mooi weekend. een mooie doopdienst van de familie Harlequin. Ze zijn leuk. Ik was daar toen ze gedoopt waren in Blauwgrond en de jongste dochter was toen nog 7 jaar, dus kon nog niet gedoopt worden en ze keek er altijd naar uit. Vorige week was ze 8 geworden, dus wou ze gedoopt worden en ik mocht haar dopen. Was echt heel leuk. Ze was erg zenuwachtig maar alles ging perfect. De familie was echt blij.

Ook heb ik met 2 elders samengewerkt die sommigen van jullie wel kennen. Elder Kempenaers, die familie is van de familie Feith en met elder Lubberink, die uit de gemeente Emmen komt geloof ik.

We hadden een echt goede tijd samen en ze zijn geweldige zendelingen.

Ik ben blij om anderen te mogen dienen. zowel mensen in Suriname als de zendelingen. dat maakt me echt gelukkig.

Ik had een beetje creativiteit laten zien met een stropdas die ik geverfd heb en die ik gegeven heb aan mijn trainer elder Dinge. Vandaag is hij met zijn 2e zending gestopt. Hij had hard gewerkt en ons geholpen voor een paar weken. was echt leuk om met hem te wonen.

ook zag ik een oude vriend. elder Wright. Hij was samen met mij in het vliegtuig gevlogen van Utah, Amerika naar Trinidad vorig jaar. We hadden een dag samenin Trinidad doorgebracht. en nu is hij Assistent van de zendingspresident dus we hadden gisteren even samen gewerkt. Echt leuk om elkaar terug te zien en te zien hoeveel we zijn gegroeid sinds die tijd. echt cool.